15 maja – Św. Zofia
Mamy wiele żywotów św. Zofii w różnych językach, co świadczy o tym, jak bardzo powszechny był jej kult. Są to jednak żywoty bardzo późne, pochodzące z wieków VII i VIII, i podające nieraz sprzeczne informacje. Według tych tekstów Zofia miała mieszkać w Rzymie w II w. za czasów Hadriana I. Była wdową i miała trzy córki. Inna wersja wspomina, że Zofia miała pochodzić z Mediolanu. Tam też miała ponieść wraz z córkami męczeńską śmierć.
Jedno wydaje się pewne – że żyła taka święta, miała trzy córki i została umęczona za wiarę. Potwierdza to bardzo wczesny i powszechny na Wschodzie i na Zachodzie kult Zofii. Dalszy rozwój jej kultu miał miejsce w połowie VII wieku, z chwilą sprowadzenia jej relikwii do alzackiego klasztoru w Eschau, oraz za pontyfikatu papieża Sylwestra II. W ikonografii św.
15 maja w kalendarzu
1796 – koronacja obrazu Świętej Rodziny w Kaliszu;
1891 – papież Leon XIII ogłosił encyklikę „Rerum novarum”;
1931 – papież Pius XI wydał encyklikę „Quadragesimo Anno”;
1961 – zm. bł. Róża Czacka;
2022 – w diecezji bielsko-żywieckiej rozpoczął się proces beatyfikacyjny ks. Jana Marszałka.
14 maja – Św. Maciej apostoł
Z Dziejów Apostolskich wynika, że Maciej był jednym z pierwszych uczniów Jezusa. Wybrany został przez Apostołów do ich grona na miejsce Judasza po jego zdradzie i samobójstwie. Maciejowi udzielono święceń biskupich i władzy apostolskiej przez nałożenie rąk. Św. Piotr był przekonany, że tak jak Stary Testament opierał się na 12 synach Jakuba patriarchy, tak i Nowy Testament miał się opierać na 12 Apostołach. Skoro zaś liczba ta została zdekompletowana, należało ją uzupełnić. Tego samego zdania byli także inni Apostołowie. Rozstrzyganie spornych spraw przez losowanie było wówczas zwyczajem powszechnie przyjętym. Nie decydowała tu jednak przypadkowość czy jakiś inny wzgląd, ale głęboka wiara w nadprzyrodzoną interwencję Ducha Świętego. Wyraźnie wskazują na to słowa Księcia Apostołów: „Ty, Panie, znasz serca wszystkich, wskaż z tych dwóch jednego, którego wybrałeś” (Dz 1, 24).
Poza opisem powołania nie ma o nim pewnych informacji. Według Euzebiusza z Cezarei, św. Maciej był jednym z 72 uczniów Pana Jezusa. Był pochodzenia żydowskiego, jak na wszyscy apostołowie. Także jego imię: Mattatyah (greckie Theodoros lub łacińskie Adeodatus – dar Boga) wskazuje na żydowskie pochodzenie. O pracy apostolskiej św. Macieja nie możemy wiele powiedzieć, chociaż w starożytności chrześcijańskiej krążyło wiele legend na jej temat. Według nich miał on głosić najpierw Ewangelię w Judei, potem w Etiopii, wreszcie w Kolchidzie, a więc na rubieżach Słowiańszczyzny. Miał jednak ponieść śmierć męczeńską w Jerozolimie, ukamienowany jako wróg narodu żydowskiego i jego zdrajca. Natomiast Klemens Aleksandryjski, najbliższy czasom św. Macieja, wyraża opinię, że Maciej zmarł śmiercią naturalną ok. roku 50 (inni podają rok 80). Relikwie św. Macieja miała odnaleźć według podania św. Helena, cesarzowa, matka Konstantyna Wielkiego. W czasach późniejszych miały zostać rozdzielone dla wielu kościołów. Są one obecnie w Rzymie w bazylice Matki Bożej Większej, w Trewirze w Niemczech i w kościele św. Justyny w Padwie.
14 maja w kalendarzu
1983 – zmarł 19-letni maturzysta Grzegorz Przemyk, pobity przez funkcjonariuszy MO;
2000 – ówczesny prymas Polski kard. Józef Glemp podczas jubileuszu 2000 r. wyznał winy Kościoła w Polsce;
2003 – sakra emerytowanego biskupa pomocniczego diecezji opolskiej Pawła Stobrawy.
13 maja – Matka Boża Fatimska
13 maja 1917 roku w Fatimie, w Portugalii, Najświętsza Maryja Panna zaczęły się ukazywać trojgu dzieciom: Łucji, Hiacyncie i Franciszkowi. Poleciła im modlitwę, zwłaszcza różańcową, i pokutę za grzeszników, a dla uproszenia pokoju w świecie – nabożeństwo do Niepokalanego Serca Maryi. W czasie ostatniego objawienia 13 października 1917 roku Pani powiedziała, że jest Matką Bożą Różańcową, przybywającą wezwać ludzi, by już dłużej nie obrażali Boga grzechami i by codziennie odmawiali różaniec.
Chociaż objawienia Matki Bożej z Fatimy, jak wszystkie objawienia prywatne, nie należą do depozytu wiary, są przez wielu wierzących otaczanych szczególnym szacunkiem. Zostały one uznane przez Kościół za zgodne z Objawieniem dokonanym przez Chrystusa.
13 maja w kalendarzu
1917 – początek objawień Matki Bożej w Fatimie;
1981 – zamach na Jana Pawła II;
1991 – Jan Paweł II w Fatimie dokonał aktu zawierzenia świata Matce Bożej;
1999 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji poznańskiej Grzegorza Balcerka;
2000 – Jan Paweł II beatyfikował Hiacyntę i Franciszka Marto;
2000 – została ujawniona III tajemnica fatimska;
2019 – sakra abp. Tymona Chmieleckiego, nuncjusza apostolskiego w Gwinei i Mali.
12 maja – Błogosławiona Imelda Lambertini
Bł. Imelda żyła w pierwszej połowie XIV w. Urodziła się w Bolonii, w rodzinie hrabiowskiej. Wstąpiła do Zgromadzenia Sióstr Dominikanek mając zaledwie 9 lat, bo takie było jej wielkie pragnienie. Bardzo chciała w pełni uczestniczyć we Mszy św., ale zgodnie z ówczesnymi zwyczajami odmawiano jej tego. Gdy Imelda miała 12 lat, podczas Eucharystii nad jej głową pojawiła się hostia unosząca się w powietrzu. Za zgodą kapłana nowicjuszka przystąpiła do Komunii św. Dziewczynka zmarła w ekstazie po przyjęciu tej pierwszej i ostatniej cudownej Komunii św. W roku 1881 r., gdy powstało Bractwo bł. Imeldy. Za pozwoleniem Leona XII zaczęto czcić Imeldę jako patronkę dzieci przystępujących pierwszy raz do Komunii Świętej.
12 maja w kalendarzu
1364 – król Kazimierz Wielki podpisał akt erekcyjny dla „studium generale” w Krakowie, co dało początek Akademii Krakowskiej (obecnie Uniwersytet Jagielloński);
1926 – Józef Piłsudski rozpoczął przewrót majowy;
1946 – sakra biskupia późniejszego prymasa Polski Stefana Wyszyńskiego;
1982 – próba zamachu na papieża Jana Pawła II podczas jego pobytu w Fatimie;
1983 – milicja zatrzymała na Rynku Starego Miasta w Warszawie Grzegorza Przemyka, który dwa dni później zmarł w wyniku pobicia;
1998 – abp Sawa został wybrany na zwierzchnika Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.
11 maja – Święty Mamert
Od roku 462 (lub 461) był biskupem miasta Vienne we Francji. Zasłynął jako mąż modlitwy, którą zanosił za wiernych swej diecezji, dotkniętych takimi nieszczęściami, jak trzęsienie ziemi, pożar, nieurodzaje. Z myślą o uproszenie urodzajów zainicjował tzw. dni krzyżowe. Podczas nich przez trzy dni przed uroczystością Wniebowstąpienia Pańskiego zanoszono błagalne modły połączone z procesjami. Zwyczaj ten przetrwał do naszych czasów – procesje wyruszają na pola, a nabożeństwa odbywają się przy krzyżach przydrożnych. Zmarł w 477 r.
W niektórych krajach zalicza się go do tak zwanych „zimnych świętych” albo „zimnych ogrodników”, przed których wspomnieniami nie należy zaczynać zasiewów ani sadzenia roślin (w Polsce tym mianem określa się świętych: Pankracego, Bonifacego i Serwacego, wspominanych 12, 13 i 14 maja).
11 maja w kalendarzu
1911 – powstało Towarzystwo Opieki nad Ociemniałymi;
1979 – urodził się biskup pomocniczy wrocławski Maciej Małyga;
1998 – powstała Kościelna Komisja Konkordatowa.
10 maja – Św. Jan z Ávili
Jan z Ávili urodził się w 1500 roku w Almodóvar del Campo w Hiszpanii, a zmarł w 1569 w Montilli koło Kordowy. Pochodził ze szlacheckiej rodziny o korzeniach żydowskich. Studiował prawo, teologię i filozofię na uniwersytetach w Salamance i Alcali. Po śmierci rodziców spadek po nich rozdał ubogim, a na obiad prymicyjny miał zaprosić 12 żebraków, którym osobiście usługiwał. Chciał wyjechać na misje do Ameryki, jednak biskup Sewilli uznał, że lepiej będzie, gdy Jan zostanie w Hiszpanii i będzie głosił misje ludowe w Andaluzji. Dwa lata Jan spędził w więzieniu inkwizycji. Podejrzewano go początkowo o głoszenie herezji – z czasem jednak oczyszczono go z wszelkich zarzutów. Po roku 1540 zaczął tworzyć uniwersytet w Baeza, na południu Hiszpanii.
Święty pozostawił po sobie pamięć wykładowcy akademickiego, mistyka i autora wybitnych dzieł o doskonaleniu duchowym oraz rozległej korespondencji. Jednym z najsłynniejszych jego dzieł jest traktat „Audi filia” (Słuchaj, córko). Przede wszystkim był jednak znakomitym kaznodzieją. Po jego kazaniu na pogrzebie królowej Izabeli (Elżbiety) Portugalskiej w Grenadzie wicekról Katalonii Franciszek Borgiasz postanowił wstąpić do jezuitów i później został jednym z wielkich świętych zakonu i całego Kościoła. Również pod wpływem nauk Mistrza z Avili dokonała się wielka przemiana w życiu przyszłego świętego Jana Bożego. Jan z Avili był przyjacielem i doradcą wielkich świętych swoich czasów: Teresy od Jezusa, Jana od Krzyża, Ignacego Loyoli, Franciszka Borgiasza, Tomasza z Villanueva, Piotra z Alcántary i innych. Prowadził intensywne życie duchowe, skupione zwłaszcza na modlitwie, kaznodziejstwie i formacji kandydatów do kapłaństwa. Z jego nauk najwięcej jednak korzystali zwykli ludzie dzięki jego trosce o nich i zakładaniu kolegiów, w których kształciły się dzieci i młodzież. W 1970 r. kanonizował go Paweł VI, który uważał, iż powinien być on wzorem do naśladowania dla wszystkich współczesnych księży cierpiących na kryzys tożsamości. Benedykt XVI ogłosił go doktorem Kościoła.
10 maja w kalendarzu
1508 – Michał Anioł rozpoczął malowanie fresków w Kaplicy Sykstyńskiej w Watykanie;
1933 – przed gmachem opery w Berlinie naziści rozpoczęli akcję palenia książek;
1944 – żołnierze 2. Korpusu gen. Władysława Andersa rozpoczęli natarcie na Monte Cassino;
2024 – rozpoczął się proces beatyfikacyjny Heleny Kmieć.
8 maja – Św. Stanisław Biskup i Męczennik
8 maja przypada uroczystość św. Stanisława Biskupa i Męczennika, głównego patrona Polski. Jan Paweł II nazwał go „patronem chrześcijańskiego ładu moralnego”. Biskup krakowski był gorliwym duszpasterzem. Zginął na polecenie króla Bolesława Śmiałego, kiedy sprawował Mszę świętą w kościele św. Michała na Skałce. Jego ofiara przyczyniła się do obalenia króla i umocnienia niezależności Kościoła od władz państwowych, a także budowy niezależnego od władzy świeckiej autorytetu Kościoła w życiu publicznym.
Stanisław ze Szczepanowa urodził się ok. 1030 roku. Odebrał staranne wykształcenie, najpierw w gnieźnieńskiej szkole katedralnej, a w późniejszym czasie we Francji lub w Belgii w Liège. Zasłynął jako kaznodzieja i misjonarz Małopolski, pracował także w kancelarii panującego ówcześnie biskupa krakowskiego Lamberta, który wyznaczył go na swego następcę. Po śmierci Lamberta obrany został ordynariuszem diecezji, a w 1072 za zgodą księcia Bolesława Śmiałego został konsekrowany na biskupa krakowskiego. Biskup Stanisław sprowadził do Polski legatów rzymskich, zorganizował od nowa metropolię gnieźnieńską, podjął działania mające na celu koronację Bolesława w 1075 roku. Dzięki wskrzeszeniu metropolii gnieźnieńskiej, ustały pretensje metropolii magdeburskiej do zwierzchnictwa nad diecezjami polskimi. Jako że zależało mu na szerzeniu wiary chrześcijańskiej w ówczesnej Polsce, biskup wspierał także powstawanie i umacnianie klasztorów benedyktyńskich, stanowiących ośrodki istotne ewangelizacyjnie.
Konflikt, który wybuchł pomiędzy królem Bolesławem a bp. Stanisławem – do dziś nie został do końca wyjaśniony. Zdaniem Galla Anonima chodziło o zdradę króla, natomiast znacznie bardziej wiarygodną tezę stawia Wincenty Kadłubek, który sugeruje bunt przeciwko królowi z przyczyn moralnych. Chodziło zapewne o krytykę za strony biskupa niemoralnego życia monarchy oraz o obronę poddanych przed jego surowością i brutalnością rządów. Jak twierdził jeden z najznakomitszych polskich mediewistów Jerzy Kłoczowski, książęta piastowscy poczynając od Mieszka I aż do XII wieku sprawowali rządy w sposób nadzwyczaj okrutny, nie licząc się ze swymi poddanymi. Dopiero otwarty bunt bp. Stanisława i wspierających go możnowładców zakwestionował ten sposób sprawowania władzy. Od tego momentu można także mówić o kształtowaniu się na ziemiach polskich niezależnego od władzy świeckiej autorytetu Kościoła. Ta właśnie tradycja naznaczyła całą późniejszą historię Polski i Rzeczypospolitej. A rozwijający się kult św. Stanisława, w kolejnych wiekach umacniał ją, co okazało się zbawienne dla pielęgnowania tożsamości narodowej w czasach opresji oraz totalitaryzmów.
Biskup Stanisław został zabity na polecenie króla podczas Mszy św., którą celebrował 11 kwietnia (lub 8 maja) 1079 roku w kościele św. Michała na Skałce w Krakowie. Ciało biskupa zostało poćwiartowane. Kult św. Stanisława rozpoczął się z chwilą przeniesienia jego zwłok na Wawel, w 10 lat po śmierci. 8 września 1253 roku papież Innocenty IV dokonał uroczystej kanonizacji biskupa Stanisława w bazylice św. Franciszka w Asyżu. Kult św. Stanisława odegrał ogromną rolę w zjednoczeniu rozbitego na dzielnice państwa polskiego. W 1595 r. papież Klemens VIII rozszerzył liturgiczną uroczystość św. Stanisława na cały Kościół.
8 maja w kalendarzu
1079 – męczeńska śmierć Stanisława ze Szczepanowa;
1896 – ur. sługa Boża Stanisława Leszczyńska;
1945 – zakończyła się II wojna światowa;
1999 – sakra emerytowanego biskupa drohiczyńskiego Tadeusza Pikusa;
2008 – sakra biskupa pomocniczego diecezji świdnickiej Adama Bałabucha;
2025 – kard. Robert Prevost został wybrany na papieża i przyjął imię Leon XIV.
7 maja – Najświętsza Maryja Panna, Matka Łaski Bożej
Chrześcijańska pobożność nadała w ciągu wieków Matce Najświętszej różne tytuły, pod którymi wzywamy Ją w różnych sytuacjach naszego życia, a także oddajemy Jej cześć. Jutro wspominamy Matkę Łaski Bożej lub inaczej Matkę Bożą Łaskawą. Chrystus, prawdziwy Bóg i prawdziwy człowiek, jest jedynym pośrednikiem, który zawsze żyje, aby wstawiać się za nami. Błogosławiona Dziewica, matka i pośredniczka łaski, została przez Boga w przedziwnym zamyśle Jego miłości ustanowiona Matką i pomocnicą Odkupiciela. Jest Ona Matką łaski, ponieważ nosiła w swym czystym łonie prawdziwego Boga i człowieka, a potem wydała dla nas samego Twórcę łaski. Jest Pośredniczką łaski, ponieważ była pomocnicą Chrystusa w uzyskaniu dla nas największej łaski – odkupienia i zbawienia, życia Bożego i chwały bez końca. Macierzyństwo Maryi w ekonomii łaski trwa nieustannie i bardzo często jest związane z określonym miejscem, figurą, obrazem, doznającym szczególnej czci ze strony wiernych. W Polsce w wielu kościołach i sanktuariach znajdują się obrazy Matki Bożej Łaskawej. Do najbardziej znanych i otoczonych kultem należą wizerunki w bazylice katedralnej w Kielcach i w kościele jezuitów na Starym Mieście w Warszawie.
W 1921 r. papież Benedykt XV, na prośbę kard. Dezyderego Józefa Merciera, zezwolił na odprawianie w Belgii oficjum i Mszy o Najświętszej Maryi Pannie, Pośredniczce wszystkich łask, 31 maja. Stolica Apostolska pozwoliła odprawiać to oficjum i Mszę wielu innym diecezjom i rodzinom zakonnym zgodnie z ich prośbami. Dzięki temu wspomnienie o Najświętszej Maryi Pannie Pośredniczce stało się niemal powszechne. Sobór Watykański II w 1964 r. obszernie wyłożył rolę Maryi w misterium Chrystusa i Kościoła oraz dokładnie wyjaśnił sens i znaczenie pośrednictwa Najświętszej Dziewicy: „Macierzyńska rola Maryi w stosunku do ludzi żadną miarą nie przyćmiewa i nie umniejsza tego jedynego pośrednictwa Chrystusowego, lecz ukazuje jego moc. Cały bowiem zbawienny wpływ Błogosławionej Dziewicy na ludzi wywodzi się nie z jakiejś konieczności rzeczowej, lecz z upodobania Bożego i wypływa z nadmiaru zasług Chrystusa, na Jego pośrednictwie się opiera, od tego pośrednictwa jest zależny i z niego czerpie całą moc swoją; nie przeszkadza zaś w żaden sposób bezpośredniej łączności wiernych z Chrystusem, przeciwnie, umacnia ją” (KK 60). Wreszcie w roku 1971 Święta Kongregacja do spraw Kultu Bożego zatwierdziła Mszę pod tytułem „Najświętsza Maryja Panna, Matka i Pośredniczka łaski”. Ta Msza, zgodnie z nauką Soboru Watykańskiego II, równocześnie wspomina o roli macierzyńskiej i o funkcjach pośrednictwa Najświętszej Panny.
7 maja w kalendarzu
1909 – Pius X powołał Papieski Instytut Biblijny;
2000 – sakra biskupa diecezji São Raimundo Nonato w Brazylii Edwarda Zielskiego, obecnie biskupa seniora;
2020 – rozpoczął się proces beatyfikacyjny Emilii i Karola Wojtyłów, rodziców św. Jana Pawła II;
2025 – rozpoczęło się konklawe, podczas którego kardynałowie wybrali papieża Leona XIV.
6 maja – Święci apostołowie Filip i Jakub Młodszy
Święty Filip, podobnie jak święci Piotr i Andrzej, pochodził z Betsaidy i jak oni był uczniem świętego Jana Chrzciciela, a potem został uczniem Chrystusa. To on prosił Jezusa: „Panie, pokaż nam Ojca”, i usłyszał odpowiedź: „Kto Mnie zobaczył, zobaczył także Ojca” (J 14, 8-9).
Święty Jakub Młodszy, syn Alfeusza, według tradycji był krewnym Chrystusa Pana, zwierzchnikiem Kościoła Jerozolimskiego i autorem listu powszechnego wchodzącego do kanonu Pisma świętego. Odegrał wybitną rolę na tzw. soborze jerozolimskim (Dz 15, 13nn). Poniósł śmierć męczeńską w roku 62.
6 maja w kalendarzu
1542 – św. Franciszek Ksawery dotarł do Goa w Indiach;
1710 – założono seminarium duchowne w Płocku;
1945 – wojska amerykańskie wyzwoliły zespół niemieckich obozów koncentracyjnych Mauthausen-Gusen;
1984 – Jan Paweł II kanonizował w Seulu 103 męczenników koreańskich;
2001 – Jan Paweł II podczas wizyty w Damaszku w Syrii jako pierwszy papież odwiedził meczet.
5 maja – Św. Stanisław Kazimierczyk
Stanisław urodził się w Kazimierzu – mieście leżącym wówczas tuż obok królewskiego Krakowa – w 1433 r. Z tym miasteczkiem, a także kościołem parafialnym pw. Bożego Ciała, w którym został ochrzczony i pochowany, był związany do końca swojego pracowitego życia. W wieku około 17 lat młody podjął studia w Akademii Krakowskiej, która przeżywała w tym okresie swój złoty wiek – jej wykładowcami byli wybitni uczeni i święci. Przed młodym absolwentem Akademii otwierało się wiele możliwości kariery, on jednak z nich nie skorzystał i w wieku 23 lat wstąpił do znanego od dzieciństwa zakonu kanoników regularnych, pracujących w jego rodzinnej parafii. Tu zasłynął pobożnością, umiłowaniem dyscypliny zakonnej i ascezy. Był gorliwym kaznodzieją i wnikliwym spowiednikiem. W jego posłudze ujawniała się jego wielka cześć dla Eucharystii. Codziennie chodził z Najświętszym Sakramentem do chorych i samotnych. Był także wielkim czcicielem Matki Bożej. Co piątek szedł na położoną niedaleko Skałkę, by modlić się do Bogurodzicy. To tu pewnego razu ukazała mu się „Najświętsza Maryja Panna z Dzieciątkiem Jezus na rękach i św. Stanisławem i wielkim zastępem aniołów”, która zapowiedziała mu, że czeka go „sowita nagroda”. Tak też Stanisław jest najczęściej przedstawiany – klęczy przed Matką Bożą i św. Stanisławem. Zmarł w wieku 56 lat 3 maja 1489 r. Zgodnie z jego pokornym życzeniem pochowano go pod progiem kościoła, z którym był związany całe życie – chciał bowiem, żeby wszyscy go deptali.
Nieprzerwany, trwający ponad 500 lat kult św. Stanisława jest fenomenem. Jego beatyfikacja odbyła się w 1993 r. Była to tzw. beatyfikacja równoznaczna (beatificatio aequipollens), która w istocie była legalizacją kultu trwającego od „niepamiętnych czasów”. Natomiast w procesie kanonizacyjnym wykorzystano cud, który wydarzył się w 1617 r. Było to uzdrowienie starosty oświęcimskiego Piotra Komorowskiego z ropnia oczodołu. W XVII wieku nie znano nazwy tej choroby i nie potrafiono jej leczyć, ale historia choroby jest bardzo dobrze udokumentowana.
5 maja w kalendarzu
1953 – biskupi polscy skierowali do rządu PRL list „Non possumus”;
1960 – ur. biskup pomocniczy archidiecezji przemyskiej Stanisław Jamrozek.
4 maja – Św. Florian
Florian żył w czasach ostatniego prześladowania chrześcijan za cesarza Dioklecjana, w ówczesnej rzymskiej prowincji Ufernoricum, w dzisiejszej Górnej Austrii. Był tam szefem kancelarii namiestnika. Jako członek chrześcijańskiej wspólnoty odmówił złożenia wymaganej przez cesarza przysięgi wobec bożków rzymskich, składanej przez urzędników. Z tego powodu został odsunięty od urzędu i osiadł na prowincji.
Dowiedziawszy się, że młody Kościół w jego rodzinnym Lauriacum przeżywa ciężkie prześladowania, powrócił tam, chcąc mu pomóc. Został jednak natychmiast ujęty. Biczowano go, rozrywano jego ciało hakami, a później uwiązano kamień u szyi i utopiono. Jego odważne wyznanie dodało odwagi innym chrześcijanom do wytrwania w wierze. Ponieważ Florian zginął śmiercią męczeńską w nurtach rzeki, obrano go za patrona strażaków.
4 maja w kalendarzu
1493 – papież Aleksander VI podzielił ziemie Nowego Świata pomiędzy Hiszpanię i Portugalię;
1505 – zmarł bł. Władysław z Gielniowa;
1964 – ur. biskup pomocniczy archidiecezji krakowskiej Janusz Mastalski;
1980 – sakra emerytowanego arcybiskupa łódzkiego Władysława Ziółka;
1990 – Łotwa proklamowała niepodległość;
2003 – sakra biskupia prymasa Polski abp. Wojciecha Polaka.
3 maja – Święty Piotr Cudotwórca, biskup
Na prośbę przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski Dykasteria ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów wyraziła zgodę, aby obchody uroczystości NMP Królowej Polski, przypadające w tym roku w V Niedzielę Wielkanocną, zostały przeniesione z 3 maja na 2 maja.
Piotr urodził się w Konstantynopolu ok. roku 850. Według jego życiorysu, jaki zostawił nam Paweł, biskup Koryntu, rodzice Piotra należeli do najznakomitszych w mieście cesarskim. Świadectwem ich pobożności jest to, że po zapewnieniu dzieciom środków do życia oboje wstąpili do klasztoru. Tam również wstąpił ich syn, Piotr. Musiał wyróżniać się wśród mnichów talentami ducha, skoro zwrócił na niego uwagę patriarcha Konstantynopola i mianował go metropolitą Koryntu. Piotr jednak stanowczo odmówił. Kiedy jednak zawakowało biskupstwo w Argos, historycznej stolicy dawnej Sparty na Peloponezie, ponaglony, zgodził się wreszcie je przyjąć. Nie zaprzestał jednak wieść życia pokuty i modlitwy. Dla swoich podwładnych był prawdziwym ojcem. Szczególną opieką otoczył ubogich swojej diecezji. W owych latach prawdziwą plagą dla ludności wybrzeży greckich byli piraci arabscy. Piotr nieraz stawał w ich obronie, a jeńców wykupywał z niewoli. Kiedy zapanował głód, nakazał rozdać wszystkie zapasy potrzebującym. Jemu również przypisuje się założenie sławnego na Peloponezie klasztoru w Areia. Brał udział w synodzie, który w Konstantynopolu rozpatrywał sprawę gorszącego wielożeństwa cesarza Leona Mądrego. Powszechnie opłakiwany, zmarł 3 maja ok. 922 roku. Nad jego grobem wystawiono okazałą bazylikę. Św. Piotr jest patronem Argos. Dla daru cudów, jaki otrzymał od Pana Boga, dano mu zaszczytny przydomek „Cudotwórcy”. Przytacza się m.in. opowieść o tym, jak w czasie głodu z jednego korca rozmnożył mąkę dla wszystkich, którzy jej wtedy potrzebowali.
3 maja w kalendarzu
1791 – uchwalono Konstytucję 3 Maja;
1850 – Edmund Bojanowski założył Zgromadzenie Sióstr Służebniczek Najświętszej Maryi Panny;
1952 – pierwsza audycja rozgłośni polskiej Radia Wolna Europa;
1957 – na Jasnej Górze kard. Stefan Wyszyński zainaugurował Wielką Nowennę przed Tysiącleciem Chrztu Polski;
1966 – obchody Milenium Chrztu Polski na Jasnej Górze.
2 maja – Uroczystość Najświętszej Maryi Panny Królowej Polski
Na prośbę przewodniczącego Konferencji Episkopatu Polski Dykasteria ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów wyraziła zgodę, aby obchody uroczystości NMP Królowej Polski, przypadające w tym roku w V Niedzielę Wielkanocną, zostały przeniesione z 3 maja na 2 maja.
Po raz pierwszy Maryja została nazwana Królową Polski w trakcie objawień w Neapolu jezuity Juliusza Mancinelli, 14 sierpnia 1608 r. Miał on objawienie, podczas którego Maryja poleciła mu, aby nazwał ją Królową Polski: „A czemu mnie Królową Polski nie zowiesz? Ja to Królestwo wielce umiłowałam i wielkie rzeczy dlań zamierzam, ponieważ osobliwą miłością ku Mnie pałają jego synowie”.
W czasie najazdu szwedzkiego, 1 kwietnia 1656 r. w katedrze lwowskiej, przed wizerunkiem Matki Bożej Łaskawej, król Jan Kazimierz złożył uroczyste śluby: „Ciebie za patronkę moją i za Królowę państw moich dzisiaj obieram”. W trakcie ślubowania zobowiązywał się szerzyć cześć Maryi, wystarać się u papieża o pozwolenie na obchodzenie Jej święta jako Królowej Korony Polskiej, a także zająć się losem chłopów i zaprowadzić w państwie sprawiedliwość społeczną. Nuncjusz apostolski abp Pietro Vidoni, który przewodniczył uroczystej Mszy św. w katedrze lwowskiej, dodał do modlitwy wezwanie „Królowo Korony Polskiej, módl się za nami”, które zgromadzeni biskupi i senatorowie trzykrotnie powtórzyli. 8 września 1717 r. dokonano koronacji jasnogórskiego obrazu, co było powszechnie uznawane za koronację Maryi na Królową Polski.
2 maja w kalendarzu
1999 – beatyfikacja o. Pio (kanonizacja 16 czerwca 2002 r.);
2002 – wmurowano kamień węgielny pod Świątynię Świętej Opatrzności Bożej w Warszawie;
2020 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji przemyskiej Krzysztofa Chudzio.
1 maja – Św. Józef robotnik
Św. Józef pochodził z rodu króla Dawida, dlatego Betlejem było miastem jego pochodzenia. Mieszkał w Nazarecie w Galilei. Był cieślą. W Nazarecie poznał i poślubił Maryję. Jeszcze przed wspólnym zamieszkaniem Maryja stała się brzemienna i dlatego Józef zamierzał ją po kryjomu opuścić. Wtedy we śnie ukazał mu się anioł wyjaśniając mu cudowny charakter poczęcia Maryi. W związku z zarządzonym przez cesarza rzymskiego Augusta spisem ludności Józef i brzemienna Maryja udali się do Betlejem i tam Maryja urodziła Syna. Józef nadał mu imię Jezus, zgodnie z poleceniem anioła. Za radą anioła Józef uciekł z Dziecięciem i Jego Matką do Egiptu. Po śmierci Heroda rodzina wróciła do Nazaretu. Pełniąc służbę ojca, Józef współpracował ze swoją małżonką Maryją, aby uczynić dom w Nazarecie środowiskiem sprzyjającym wzrastaniu i osobowemu dojrzewaniu Jezusa. Wdrażając Go następnie do ciężkiej pracy cieśli Józef pomógł Jezusowi wejść w świat pracy i włączyć się w życie społeczne. Gdy Jezus miał lat 12, rodzina udała się na pielgrzymkę do Jerozolimy. Wzmianka o tej pielgrzymce jest ostatnią wiadomością w ewangeliach o Józefie. Być może niedługo potem umarł. Nie można jednak wykluczyć także możliwości, że powodowany swoją skromnością pozostawał na dalszym planie i dlatego nie znalazł zainteresowania w przekazach tradycji. Przyjąć jednakże należy z dużą pewnością, że nie żył już, kiedy Jezus rozpoczynał głoszenie Ewangelii, z całą pewnością zaś, że nie żył kiedy Jezus umierając na krzyżu opiekę nad Maryja powierzył uczniowi Janowi.
1 maja 1955 r. zwracając się do Katolickiego Stowarzyszenia Robotników Włoskich papież Pius XII proklamował ten dzień świętem Józefa rzemieślnika, nadając w ten sposób religijne znaczenie świeckiemu, obchodzonemu na całym świecie od 1892 r., świętu pracy. Jan Paweł II wielokrotnie przywoływał św. Józefa w tym kontekście, mówiąc o znaczeniu pracy w życiu człowieka. „W pewnym sensie można powiedzieć, że poprzez pracę człowiek staje się bardziej człowiekiem. Dlatego pracowitość jest cnotą. Aby jednak pracowitość pozwoliła człowiekowi rzeczywiście stawać się bardziej człowiekiem, winna być ona zawsze wpisana w społeczny wymiar pracy. Jedynie pod tym warunkiem zachowana zostaje niezbywalna godność osoby, a także społeczna wartość ludzkiej działalności” – podkreślał podczas audiencji generalnej na placu św. Piotra 1 maja 2002 r. Ponadto w 1989 r. wydał adhortację apostolską „Redemptoris Custos”, poświęconą znaczeniu tego świętego. Obecny papież Franciszek, w liście apostolskim „Patris Cordi” ogłaszającym Rok Świętego Józefa, przypomniał, że „jednym z aspektów, który charakteryzuje św. Józefa, jest jego związek z pracą. Święty Józef był cieślą, który uczciwie pracował, aby zapewnić utrzymanie swojej rodzinie. Od niego Jezus nauczył się wartości, godności i radości tego, co znaczy móc spożywać chleb, który jest owocem własnej pracy”. Do tego, aby dzień 1 maja, wspomnienie św. Józefa Rzemieślnika, uczynić dniem pokuty i postu w intencji zachowania miejsc pracy w obecnej sytuacji epidemii, zachęciła Rada Stała Konferencji Episkopatu Polski w słowie „Pokój tobie, Polsko” z 27 kwietnia 2020 r.
1 maja w kalendarzu
381 – otwarto Sobór Konstantynopolitański I,
1850 – pasterzowi Mikołajowi Sikatce po raz pierwszy objawiła się w Lesie Grąblińskim w Licheniu Matka Boża;
1955 – papież Pius XII ustanowił święto św. Józefa rzemieślnika;
1987 – beatyfikacja Edyty Stein;
2004 – Polska i 9 innych państw zostało oficjalnie przyjętych do Unii Europejskiej;
2011 – beatyfikacja Jana Pawła II (kanonizacja odbyła się 27 kwietnia 2014);
2025 – ingres abp. Zbigniewa Zielińskiego do katedry w Poznaniu.
30 kwietnia – Święty Pius V
Antonio Ghislieri (znany także jako Aleksandrinus) urodził się w 1504 r. w Bosco Marengo, w Piemoncie (Włochy). W wieku 14 lat dostał się na studia do konwentu dominikanów. Mając zaledwie piętnaście lat, w 1520 r., przywdział habit dominikański. Otrzymał zakonne imię Michał. Po święceniach kapłańskich i uzyskaniu tytułu lektora teologii wykładał w klasztorach w Vigevano, w Soncino i w Alba. Praca ta zajęła mu szesnaście lat; prócz tego pełnił w zakonie inne ważne funkcje. Papież Paweł III mianował go inkwizytorem papieskim na Padwę, a kolejny papież, Paweł IV – biskupem Nepi i Sutri. Wyniósł go do godności kardynała, a w roku 1558 powierzył mu urząd naczelnego inkwizytora na cały Kościół powszechny. Pomimo tylu tak zaszczytnych godności kardynał Michał Ghislieri wyróżniał się nadal niezwykłą prostotą i stylem życia. Po pewnym czasie jednak naraził się papieżowi. Paweł IV był bowiem zwolennikiem rządów twardych i na punkcie prawowierności był nieubłagany. Polecił inkwizytorom, by wobec podejrzanych o sprzyjanie nowinkom byli bezwzględni. Kardynał Ghislieri był natomiast zwolennikiem taktyki przekonywania, upominania i jak najłagodniejszych kar. Dzięki temu uwolnił od podejrzenia o herezję kardynała Morone i uwolnił z więzienia arcybiskupa Toledo, Bartłomieja Carranza, podejrzanego również o sprzyjanie herezji. Na wiadomość o tym surowy papież wypominał kard. Ghislieri, że przez swą zbytnią łagodność rozzuchwala błędnowierców. Doszło do tego, że wyrzucał mu wprost, że jest niegodnym kardynalskiej purpury, groził mu nawet uwięzieniem w Zamku Anioła. Następca Pawła IV, Pius IV zwolnił kard. Ghislieri z urzędu naczelnego inkwizytora i przeniósł go z Rzymu na biskupstwo Mondovi w Piemoncie. Okazało się, że także do jego diecezji dotarły „nowinki” heretyckie. Gorliwy biskup starał się wszelkimi sposobami pozyskać odpadłych od Kościoła. Unikał przy tym środków represyjnych.
W 1565 roku zmarł papież Pius IV. Kardynałowie, na wniosek św. Karola Boromeusza, wybrali jego następcą kardynała Ghislieri. Nowy papież przybrał sobie imię Piusa V. Od razu przystąpił do wprowadzania w życie uchwał zakończonego 3 lata wcześniej Soboru Trydenckiego. Zwracał baczną uwagę, by do urzędów kościelnych dopuszczać tylko najgodniejszych. Odrzucał stanowczo względy rodzinne, dyplomatyczne czy też polityczne. Przeprowadził do końca reformę w kurii rzymskiej. Wprowadził zakaz opuszczania na dłuższy czas diecezji przez biskupów i parafii przez proboszczów. Nakazał biskupom odbywanie regularnych wizytacji parafii. Dla podniesienia studiów i poziomu moralnego kleru państwa watykańskiego nakazał, by klerycy odbywali studia w Kolegium Rzymskim, które zostało powierzone jezuitom. Wyznaczył wizytatorów apostolskich, którzy mieli dopilnować, aby uchwały Soboru były przeprowadzone we wszystkich krajach. Jednym z pierwszych posunięć nowego papieża było uzupełnienie kolegium kardynalskiego o ludzi prawych i całkowicie oddanych sprawie Kościoła. Katechezie katolickiej przysłużył się przez zainicjowanie i ogłoszenie Katechizmu Rzymskiego, który miał być dla proboszczów podstawą do wykładu wiary. Zasługą Piusa V była także reforma brewiarza i mszału. Inkwizytorom nakazał stosować wielką roztropność i umiar. Cenił bardzo modlitwę różańcową i propagował ją wśród duchowieństwa i ludu. Za jego pontyfikatu książę Juan de Austria, nieślubny syn cesarza Karola V, wystąpił przeciwko Turkom podczas jednej z najkrwawszych bitew morskich pod Lepanto. Zjednoczona flota chrześcijańska odniosła 7 października 1571 roku druzgocące zwycięstwo. Na wieść o zbliżającej się wojnie papież, dominikanin i wielki czciciel Matki Bożej, rozpoczął żarliwe odmawianie modlitwy różańcowej w intencji powstrzymania islamizacji Starego Kontynentu. Po zwycięstwie przypisał je wstawiennictwu Najświętszej Marii Panny Różańcowej i ustanowił w tym dniu Jej święto. Zmarł 1 maja 1572 roku w wieku 68 lat. Pontyfikat Piusa V to początek białej sutanny papieży. Zaczerpnięty z dominikańskiego habitu kolor sutanny do dziś używany jest przez biskupów Rzymu.
30 kwietnia w kalendarzu
1975 – koniec wojny w Wietnamie;
2000 – kanonizacja s. Faustyny Kowalskiej.
29 kwietnia – Św. Katarzyna ze Sieny
Św. Katarzyna Benincasa urodziła się 25 marca 1347 r. w Sienie (Włochy), w mieszczańskiej rodzinie. W wieku 7 lat złożyła Bogu w ofierze swoje dziewictwo. W 1363 roku wstąpiła do Sióstr od Pokuty św. Dominika w Sienie i prowadziła tam surowe życie. Pan Jezus często ją nawiedzał sam lub ze swoją Matką. W 1367 roku Chrystus dokonał z nią mistycznych zaślubin, zostawiając jej jako trwały znak obrączkę. Uważano za rzecz niespotykaną, by kobieta mogła tak odważnie przemawiać do kapłanów, biskupów, a nawet do papieży w imieniu Chrystusa, ogłaszać się publicznie Jego posłanką. Pod naciskiem opinii wezwano ją przeto przed trybunał inkwizycji do Florencji. Sąd inkwizycyjny nie dopatrzył się żadnej herezji ani błędu, tak w jej wypowiedziach, jak też w jej pismach.
Służyła zarażonym dżumą podczas epidemii w Sienie. W 1375 roku otrzymała od Chrystusa stygmaty (jednak nie w postaci ran, lecz krwawych promieni). Podczas licznych wtedy konfliktów na terenie Italii i w samym Kościele była orędowniczką pokoju i mediatorem. Domagała się od kolejnych papieży ich powrotu z Awinionu do Rzymu. Podczas pontyfikatu Urbana VI, kiedy wybrano antypapieża, Katarzyna robiła wszystko, by jak najwięcej zwolenników skupić koło osoby prawowitego papieża. Na jego życzenie udała się do Rzymu, by tam pracować dla dobra Kościoła. Umarła z wyczerpania 29 kwietnia 1380 r. w Rzymie w wieku 33 lat. Pozostawiła po sobie trzy dzieła, które zawierają jej naukę: „Dialog o Bożej Opatrzności”, „Listy” oraz „Modlitwy”. Jej kult rozpoczął się zaraz po jej śmierci. Pius II 26 czerwca 1461 roku w bazylice Św. Piotra dokonał uroczystej kanonizacji sługi Bożej. Papież Paweł VI w 1970 roku ogłosił ją doktorem Kościoła, Jan Paweł II ogłosił ją w 1999 roku współpatronką Europy.
29 kwietnia w kalendarzu
711 – początek muzułmańskiego podboju Hiszpanii;
1380 – zm. św. Katarzyna ze Sieny;
1429 – Joanna d’Arc na czele armii francuskiej oswobodziła oblegany przez Anglików Orlean;
1945 – wojska amerykańskie wyzwoliły obóz koncentracyjny w Dachau;
1975 – powstał Instytut Studiów nad Rodziną w Łomiankach;
1989 – sakra emerytowanego biskupa pomocniczego diecezji elbląskiej Józefa Wysockiego.
28 kwietnia – Św. Joanna Beretta Molla
Włoszka, żona i matka. Gdy była w ciąży, dotknięta chorobą nowotworową, wolała umrzeć niż poddać się leczeniu, które spowodowałoby śmierć jej poczętego dziecka.
Urodziła się w mieście Magenta (koło Mediolanu) jako dziesiąta z 13 dzieci. Od najmłodszych lat odznaczała się żywą wiarą, otrzymawszy solidne wychowanie religijne. Do I komunii św. przystąpiła już w wieku 5,5 roku i od tego czasu często przystępowała do tego sakramentu, co będzie jej cechą do końca życia. Ale nie brakowało też kłopotów: zmiana szkoły, choroby, choroba i śmierć rodziców, co jednak nie spowodowało w niej jakichś urazów czy zachwiań duchowych dzięki głębokiemu życiu duchowemu. W szkole i na uczelni była grzeczna i miła, a zarazem powściągliwa, poświęcając jednocześnie wiele czasu i uwagi działalności w młodzieżowej Akcji Katolickiej i dziełom miłosierdzia wobec osób w podeszłym wieku i potrzebujących w Stowarzyszeniu św. Wincentego a Paulo. W 1949 ukończyła studia medyczne na uniwersytecie w Pawii i w rok później otworzyła własną przychodnię lekarską w swych stronach rodzinnych. W 1952 zaliczyła specjalizację na uniwersytecie w Mediolanie. Praktykę lekarską uznała za swą misję, działając jednocześnie w Akcji Katolickiej. Chętnie uprawiała też narciarstwo i wspinaczkę wysokogórską.
24 września 1955 poślubiła inżyniera Paolo Mollę. Był to szczęśliwy i udany związek. W latach 1956-59 urodziła troje dzieci. Obowiązki matki i żony łączyła z pracą zawodową. Latem 1961 po raz czwarty zaszła w ciążę. Pod koniec drugiego miesiąca lekarze stwierdzili u niej raka macicy. Ratunkiem mogło być natychmiastowe rozpoczęcie leczenia, połączone jednak z usunięciem ciąży. Joanna odrzuciła taką możliwość i prosiła lekarzy, aby ratowali przede wszystkim jej poczęte dziecko, zdając się jednocześnie na Opatrzność Bożą. Udało się szczęśliwie doprowadzić całą ciążę do końca i niespełna 40-letnia kobieta zdołała urodzić zdrowe dziecko, nie dało się jednak uratować jej samej i zmarła w tydzień po urodzeniu Gianny Emmanueli ze słowami: „Jezu, kocham Cię!”. Jej pogrzeb był wielkim przejawem głębokiego wzruszenia, wiary i modlitwy; szybko też zaczęła się szerzyć sława jej świętości i swoistego męczeństwa w obronie życia drugiego człowieka. Na ceremoniach beatyfikacji i kanonizacji obecni byli mąż i dzieci świętej.
28 kwietnia w kalendarzu
1716 – zm. św. Ludwik Maria Grignion de Montfort;
1738 – papież Klemens XII w konstytucji apostolskiej „Eminentni” zakazał katolikom przynależności do lóż masońskich pod karą ekskomuniki;
1939 – Niemcy wypowiedziały polsko-niemiecki układ o nieagresji;
1943 – w Krakowie z inicjatywy nacjonalistycznych środowisk ukraińskich powstała tzw. SS-Galizien;
1947 – rozpoczęła się Akcja „Wisła”;
1962 – zm. św. Joanna Beretta Molla;
2018 – beatyfikacja Hanny Chrzanowskiej.
27 kwietnia – Święta Zyta z Lukki
Żyła w XIII w. Urodziła się w biednej rodzinie we wsi Monsagrati w Toskanii. Jej starsza siostra została zakonnicą, a brat pustelnikiem. Zyta w wieku 12 lat została służącą w domu tkaczy w Lukkce. Przez długi czas była tam źle traktowana. Jednak jej cierpliwość i dobroć zjednały w końcu jej pracodawców oraz innych służących. Z czasem powierzono jej zarządzanie całym gospodarstwem.
Każdego dnia wcześnie rano szła na Mszę św. do pobliskiego kościoła. Pomagała ubogim i potrzebującym. Przez większość dni w roku pościła o chlebie i wodzie i stosowała wiele praktyk pokutnych (np. po jej śmierci odkryto, że była opasana grubym sznurem, który wrósł w jej ciało). Po 48 latach sumiennej pracy w jednym domu zmarła 27 kwietnia 1272 r.
27 kwietnia w kalendarzu
1792 – podpisano akt zawiązania konfederacji targowickiej;
1919 – powstał Polski Czerwony Krzyż;
1939 – ur. emerytowany metropolita krakowski kard. Stanisław Dziwisz;
1960 – obrona krzyża w Nowej Hucie;
2014 – kanonizacja papieży: Jana XXIII i Jana Pawła II.
26 kwietnia – Najświętsza Maryja Panna, Matka Dobrej Rady
Matkę Dobrej Rady można prosić o orędownictwo, zwłaszcza wtedy, gdy stajemy na rozstaju dróg, gdy musimy podjąć ważne życiowe decyzje. Czcząc Maryję pod tym wezwaniem uznajemy, że może Ona wyprosić nam dar dobrej rady u Ducha Świętego. „W wątpliwościach myśl o Maryi, wzywaj Maryi! Jeżeli bowiem o niej myślisz, nigdy nie zejdziesz na manowce” – powtarzał św. Bernard z Clairvaux (XII w.). Do Maryi można odnieść słowa proroka Izajasza: „I spocznie na niej Duch Pański, duch mądrości i rozumu, duch rady i męstwa, duch wiedzy i bojaźni Pańskiej” (Iz 11, 2). To samo powiedział do Maryi Archanioł Gabriel: „Duch Święty zstąpi na Ciebie” (Łk 1, 35). Wśród wielu tytułów, jakimi Kościół obdarza Matkę Bożą, ten jest szczególny. Dlatego doczekał się osobnego wspomnienia.
Kult Matki Bożej Dobrej Rady związany jest nierozerwalnie z obrazem Maryi pod tym samym tytułem, który znajduje się w kościele augustianów w Genazzano w Umbrii we Włoszech. Pochodzi on z pierwszej połowy XV wieku. Związana jest z nim pewna opowieść. Kiedy w Genazzano kończono budowę kościoła dla Matki Bożej, na jednej z jego ścian pojawił się wizerunek Maryi z Dzieciątkiem. Wiadomość o tym szybko się rozeszła. Gdy któregoś dnia przyszli do Genazzano dwaj pielgrzymi z Albanii, rozpoznali w obrazie wizerunek Matki Bożej Dobrej Rady ze Szkodry, miejscowości leżącej w ich ojczyźnie. Już w XV i XVI wieku obraz zasłynął wieloma łaskami, dlatego w 1682 r. za zgodą papieża Innocentego XI został ukoronowany. Do rozszerzenia kultu Matki Bożej Dobrej Rady przyczynił się augustianin o. Andrzej Bacci. Podczas ciężkiej choroby złożył on ślub, że jeżeli Maryja uzdrowi go, zajmie się rozpowszechnianiem kopii tego obrazu. Wypełnił swój ślub, dzięki czemu prawie 70 000 kopii tego obrazu zostało rozwiezionych po całym świecie. W XVIII w. kapituła generalna Zakonu Augustianów podjęła uchwałę, aby kult Matki Bożej Dobrej Rady jeszcze bardziej rozszerzać.
26 kwietnia w kalendarzu
1915 – Jasna Góra została ustanowiona enklawą pod okupacją austro-węgierską;
1967 – abp Karol Wojtyła został kardynałem;
1986 – awaria elektrowni atomowej w Czarnobylu;
2003 – sakra i ingres emerytowanego biskupa włocławskiego Wiesława Meringa;
2025 – pogrzeb papieża Franciszka.
25 kwietnia – Święty Marek Ewangelista
W księgach Nowego Testamentu występuje on pod imieniem Jan, Dzieje Apostolskie wspominają go jako „Jana zwanego Markiem”. Był synem wdowy Marii, która najprawdopodobniej była właścicielką Wieczernika i Ogrodu Oliwnego. Marek w swojej Ewangelii wspomina, że podczas pojmania Pana Jezusa znalazł się tam pewien młodzieniec, który szedł za Nim owinięty jedynie prześcieradłem; a kiedy go chcieli chwycić, zostawił prześcieradło i uciekł. Przypuszcza się, że owym młodzieńcem był właśnie św. Marek.
Był uczniem św. Piotra. Po śmierci nauczyciela Marek udał się do Aleksandrii egipskiej i założył tam Kościół. Jak podaje legenda, pewnego dnia wrogo nastawieni do chrześcijan mieszkańcy Aleksandrii napadli na Marka przy ołtarzu, zacisnęli mu sznur na szyi i wlekli go za koniem, aż umarł.
25 kwietnia w kalendarzu
1945 – w San Francisco rozpoczęła się konferencja założycielska ONZ;
1952 – ur. metropolita lubelski abp Stanisław Budzik;
1970 – ur. biskup pomocniczy diecezji legnickiej Piotr Wawrzynek;
1972 – Sejm PRL ratyfikował układ o granicy na Odrze i Nysie Łużyckiej, zawarty między Polską a Niemcami;
1998 – wszedł w życie Konkordat między Polską a Stolicą Apostolską;
2009 – sakra biskupa diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej Krzysztofa Zadarko.
24 kwietnia – Św. Jerzy
Jerzy pochodził z Liddy (Azja Mniejsza). Zachowały się o nim nikłe dane biograficzne, jednak istnieją bardzo liczne i wczesne dowody jego kultu. Jego ojcem miał być Pers – Geroncjusz. Syn miał być uproszony przez rodziców w późnej ich starości długą modlitwą. Jerzy jako ochotnik wstąpił do legionów rzymskich. Doszedł do rangi wyższego oficera. Podczas prześladowań za czasów Dioklecjana (w 305 r.?) jako chrześcijanin odmówił złożenia ofiary bóstwom rzymskim. Rozdał wcześniej całą swą majętność ubogim. Poddano go okrutnym i długim męczarniom – według niektórych tekstów trwały one aż 7 lat. Przybijano go do krzyża, torturowano na katowskim kole. Umęczono go w Diospolis na terenie Palestyny.
Okrucieństwo zastosowane wobec św. Jerzego musiało być wyjątkowe, skoro wśród tak ogromnej liczby męczenników, którzy wówczas zginęli za wiarę, jemu nadano tytuł Wielkiego Męczennika. Jego kult na Wschodzie był tak popularny, że zajmował pierwsze miejsce po Najświętszej Pannie Maryi i św. Michale. W samym Egipcie i na Cyprze wzniesiono ku jego czci 60 kościołów, a nie było ani jednej świątyni bez jego wizerunku. W Jerozolimie już w wieku IV istniał kościół, a od wieku VI również klasztor ku jego czci. Podobny kościół i klasztor powstały w wieku VI w Jerycho. W Etiopii (Abisynii) do dzisiaj kult jego jest bardzo żywy. Na Kaukazie cała prowincja otrzymała jego nazwę (Georgia-Gruzja). Do kultu i legendy o Świętym przyczyniły się wyprawy krzyżowe, z których jedna stacjonowała pod Liddą. Pod wezwaniem św. Jerzego powstało wiele bractw rycerskich oraz zgromadzeń zakonnych.
24 kwietnia w kalendarzu
1915 – rozpoczęła się rzeź Ormian w Turcji;
1962 – pierwszy przekaz sygnału telewizyjnego za pośrednictwem satelity;
2005 – inauguracja pontyfikatu Benedykta XVI;
2022 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji wrocławskiej Macieja Małygi.
23 kwietnia – Św. Wojciech
Jest on jednym z trzech głównych patronów Polski. Patronuje również archidiecezji gnieźnieńskiej, gdańskiej, diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej i diecezji elbląskiej. Św. Wojciech wzorem swoich wielkich poprzedników św. Cyryla i św. Metodego łączył duchowe tradycje różnych kultur. A Jan Paweł II nazywał go „patronem odbudowy jedności europejskiej”.
23 kwietnia w kalendarzu
997 – męczeńska śmierć biskupa Wojciecha podczas misji w kraju Prusów;
1994 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji warszawskiej Piotra Jareckiego.
22 kwietnia – Bł. Idzi z Asyżu
Idzi (Egidiusz) urodził się w Asyżu. O jego młodości nie wiadomo niczego pewnego. W kwietniu 1208 r., poruszony przykładem pierwszych towarzyszy św. Franciszka z Asyżu, poprosił go o przyjęcie do grona jego uczniów. Wkrótce potem wyruszył z Franciszkiem na głoszenie Ewangelii. Razem z nim udał się także do Rzymu, gdzie papież Innocenty III ustnie zatwierdził pierwszą regułę Franciszka. Prawdopodobnie też wtedy Idzi otrzymał tonsurę. Około 1212 r. udał się z pielgrzymką do Santiago de Compostella. Po powrocie do Asyżu wyruszył do Ziemi Świętej. Odwiedził po drodze sanktuarium św. Michała Archanioła na górze Gargano i św. Mikołaja w Bari. Zatrzymał się także w Tunezji, by nawracać tamtejszych Saracenów. Podczas pielgrzymek zawsze zarabiał na swoje wyżywienie i nocleg własną pracą, np. pomagając w noszeniu wody i grzebaniu zmarłych, zbieraniu orzechów, rąbaniu drewna.
Jako uważny obserwator zdobył wiele cennych doświadczeń i informacji, które umiał potem skutecznie wykorzystać. Nie przegapił żadnej okazji do głoszenia Ewangelii. Jego kazania zawsze były krótkie, ale pełne serdecznej mądrości. Był analfabetą, ale zyskał przydomek „nieuczonego teologa”. Niektóre jego wypowiedzi zostały spisane, stanowiąc cenne świadectwo wczesnej mistyki franciszkańskiej. Po kilku latach Idzi został skierowany przez Franciszka do pustelni w Fabriano, gdzie oddał się kontemplacji. Doświadczał też ekstaz. Zmarł w Perugii w 1262 r., po 52 latach życia franciszkańskiego.
22 kwietnia w kalendarzu
1639 – Urban VIII wydał bullę znoszącą niewolnictwo w Ameryce Południowej;
1947 – ur. emerytowany biskup pomocniczy diecezji opolskiej Paweł Stobrawa.
21 kwietnia – Św. Anzelm z Canterbury
Anzelm urodził się w możnej rodzinie w miasteczku Aosta (Piemont) w 1033 r. W roku 1060 wstąpił do benedyktynów w Le Bec, we Francji. Przez 14 lat był przeorem klasztoru, a przez lat 15 opatem. Z nominacji Wilhelma II został w 1093 roku następcą Lanfranka jako arcybiskup Canterbury. Wchodził w konflikt z władcami Wilhelmem II i Henrykiem I o inwestyturę, a brak akceptacji ze strony papieża Urbana II dla wycofania się do Le Bec sprawił, że wędrował z Rzymu do Bari i Lyonu. W tym okresie uczestniczył w synodach w Bari i Rzymie, które odbyły się w kolejno w 1098 i 1099 roku. Spór zakończył się kompromisem (1107 r.) władca zrezygnował z mianowania biskupów, jednak odbierał hołd z ziem administrowanych przez kościół (potwierdzony w tzw. konkordacie wormackim).
Dzieła św. Anzelma utorowały drogę do syntezy scholastycznej – stąd nazywany jest „ojcem scholastyki”. Stworzył podstawę do rozważań wzajemnego stosunku wiary i rozumu, które nie wykluczają się, ale uzupełniają. Według biskupa Anzelma wiara uprzedza rozum, a ten wyjaśnia jej tajemnice. Anzelm daje pierwszeństwo wierze. Głośne stało się jego zdanie: „Nie pragnę wiedzieć, aby móc wierzyć, ale wierzę, aby móc rozumieć”. Zmarł w roku 1109 i został pochowany w katedrze w Canterbury.
21 kwietnia w kalendarzu
2002 – kościół Świętego Krzyża w Warszawie został bazyliką mniejszą;
2012 – sakra obecnego metropolity szczecińsko-kamieńskiego Wiesława Śmigla;
2018 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji warmińskiej Janusza Ostrowskiego;
2025 – zm. papież Franciszek.
20 kwietnia – Św. Agnieszka z Montepulciano
Agnieszka urodziła się w 1268 r. w toskańskim mieście Gracciano Vecchio we Włoszech. Miała być bardzo pobożnym dzieckiem i od najwcześniejszych lat pragnęła wstąpić do klasztoru, czemu rodzice byli przeciwni. Kiedy miała 9 lat, zgodzili się posłać ją do szkoły przyklasztornej. Jako 14-letnia dziewczyna Agnieszka postanowiła zostać zakonnicą. Za zezwoleniem Stolicy Świętej w wieku lat 15 stanęła na czele grupy zakonnic i założyła z nimi nowy klasztor w Procero. Wybrana wbrew własnej woli na przełożoną, wsławiła go swoją mądrością, pobożnością i darami nadprzyrodzonymi. Pod kierownictwo duchowe przeoryszy, młodej wiekiem, ale dojrzałej doskonałością chrześcijańską, zaczęły zgłaszać się licznie nowe kandydatki. Na wiadomość o tym mieszkańcy Montepulciano zaprosili ją do siebie. Magistrat miasta ofiarował siostrom w 1306 r. nowy lokal i uposażenie. Matka Agnieszka nadała mu regułę św. Augustyna, a później przyłączyła klasztor do rodziny dominikańskiej.
Pan Bóg obdarzył ksienię darem wizji, proroctw i ekstaz. Św. Katarzyna ze Sieny widziała w niej dla siebie wzór do naśladowania. Kiedy w roku 1377 przybyła do jej relikwii z pielgrzymką, zawołała: „Matko nasza, Agnieszko chwalebna!”. Wielkim uczuciem Agnieszka otaczała Dzieciątko Jezus oraz Dziewicę Maryję. Umocniona darami Ducha Świętego, jaśniała modlitwą i miłością, a dzięki męstwu oraz autorytetowi podtrzymywała w ludziach ducha jedności i pokoju. Zmarła w rodzinnym mieście 20 kwietnia 1317 r., otoczona współsiostrami. Papież Klemens VII wyniósł ją do chwały błogosławionych w roku 1532, a papież Benedykt XIII w 1726 r. zaliczył ją uroczyście w poczet świętych. Jej ciało w 1435 r. zostało sprowadzone do kościoła dominikańskiego w Orvieto, gdzie przechowywane jest do dnia dzisiejszego. Przez ponad 300 lat pozostawało ono nienaruszone. Później umieszczono jej doczesne szczątki w woskowej figurze, pozostawiając na widoku tylko jej ręce i stopy, z których wypływał pachnący olejek.
20 kwietnia w kalendarzu
1884 – papież Leon XIII wydał encyklikę „Humanum genus” – o zagrożeniach ze strony masonerii;
1941 – ur. emerytowany metropolita przemyski abp Józef Michalik;
2002 – ingres abp. Stanisława Gądeckiego do katedry w Poznaniu.
19 kwietnia – Św. Leon IX, papież
Brunon urodził się w rodzinie hrabiów z Egisheim (Alzacja) w 1002 r. Mając 24 lata został biskupem w Toul. Od razu zabrał się do reformy kleru diecezjalnego i zakonnego. Kiedy w 1048 r. chciano go desygnować na papieża, ten oświadczył, że przyjmie urząd papieski, jeśli rzymianie i duchowieństwo jednogłośnie zaakceptują jego wybór. Podkreślił tym samym konieczność wyboru, a nie mianowania. Przybył do Rzymu w stroju pątnika, zdjął sandały i boso udał się do grobu św. Piotra, a mieszkańcy miasta i duchowieństwo jednogłośnie – przez aklamację – wybrali go na papieża. Przyjął imię Leon IX i został koronowany w bazylice św. Piotra.
Jego pontyfikat trwał zaledwie 5 lat. Były to jednak lata prawdziwie błogosławione. W tym czasie zreformował życie duchownych oraz kurię rzymską i papieską. Zapoczątkował trwałe reformy, które miały uniezależnić Kościół do cesarzy niemieckich i usunąć symonię i nikolaityzm. Na duchownych, którzy otrzymali urzędy drogą przekupstwa, nałożono wysokie kary, a biskupów symoniackich złożono z urzędu. Przez swoje podróże poza granice Italii manifestował uniwersalny charakter papiestwa i uświadomił, że papież jest zwierzchnikiem wszystkich Kościołów. Leon IX utworzył także kolegium kardynalskie i wyznaczył mu zadanie – wspomaganie biskupa Rzymu w jego posłudze Kościołowi. Leon IX uważał, że papież powinien osobiście głosić wiarę Kościoła i brać udział w uroczystościach kościelnych. Leon IX zmarł 19 kwietnia 1054 r. Papież Wiktor III w roku 1087 nakazał relikwie św. Leona IX umieścić w podziemiach bazyliki Św. Piotra, w osobnej kaplicy. Kiedy zaś w wieku XVI została wystawiona nowa, obecna bazylika, relikwie św. Leona IX umieszczono pod ołtarzem świętych męczenników Marcjalisa i Waleriusza.
19 kwietnia w kalendarzu
1529 – podczas sejmu Rzeszy w Spirze 6 księstw i 14 miast niemieckich złożyło protest przeciw uchwale zabraniającej przechodzenia na luteranizm, od czego powstała nazwa: protestantyzm;
1943 – wybuchło powstanie w getcie warszawskim;
1950 – w PRL powołano Urząd do Spraw Wyznań;
2005 – kard. Joseph Ratzinger został wybrany na papieża i przyjął imię Benedykt XVI.
18 kwietnia – Bł. Maria od Wcielenia
Barbara Avrillot urodziła się 1 lutego 1566 r. w zamożnej rodzinie w Paryżu. Oddano ją na wychowanie do klarysek, u których odkryła swoje powołanie do życia zakonnego. Powołania tego nie zmieniło całe jej późniejsze życie, ale posłuszna rodzicom wyszła za mąż za Piotra Acarie, człowieka zamożnego, wysoko postawionego i głęboko wierzącego. Urodziła mu sześcioro dzieci. Była wzorową żoną i matką. Znana była z hojności dla ubogich i potrzebujących. Pod wpływem pism św. Teresy odkryła wezwanie do ufundowania karmelitańskich klasztorów we Francji. W 1602 r. powołała – wraz z innymi zamożnymi kobietami – pierwszy klasztor w Paryżu, na Rue St. Jacques. W lipcu 1602 r. podjęła decyzję o założeniu zreformowanego Karmelu we Francji. Do pierwszego klasztoru sprowadzono karmelitów z Hiszpanii. Dzieło bardzo szybko się rozszerzało, w ciągu kolejnych 15 lat powstało jeszcze 13 innych fundacji.
Po śmierci męża w 1613 r., wstąpiła do klasztoru w Amiens, gdzie została zwykłą siostrą i przyjęła imię Marii od Wcielenia. W 1615 r. złożyła profesję. Rok później decyzją przełożonych została wysłana do klasztoru w Pontoise, gdzie zmarła w kwietniu 1618 r.
18 kwietnia w kalendarzu
1025 – w Gnieźnie odbyła się koronacja Bolesława I Chrobrego na króla Polski;
1506 – papież Juliusz II położył kamień węgielny pod budowę bazyliki św. Piotra;
1618 – zm. francuska karmelitanka bł. Maria od Wcielenia;
1941 – ur. emerytowany biskup pomocniczy archidiecezji częstochowskiej Antoni Długosz;
1943 – w obozie w Majdanku zmarł na tyfus bł. ks. Roman Archutowski;
1998 – sakra biskupa pomocniczego diecezji kieleckiej Mariana Florczyka.
17 kwietnia – Św. Katarzyna Tekakwitha
Katarzyna Tekakwitha, zwana także „świętą Genowefą Nowej Francji”, była Indianką. Mieszkała na terenie dzisiejszej Kanady. Urodziła się w 1656 r. w osadzie jednego z najbardziej wojowniczych plemion Irokezów. Dostała na imię Tekakwitha. Ojciec Katarzyny był naczelnikiem osady, poganinem. Matka pochodziła z plemienia Algonkinów i była chrześcijanką. Swe praktyki religijne spełniała potajemnie z owdowiałą przyjaciółką. Gdy Katarzyna miała cztery lata, jej rodzice i brat zachorowali na ospę i zmarli. Po mamie został jej różaniec. Ona sama co prawda przeżyła tę chorobę, ale pozostały jej blizny na twarzy i poważnie uszkodzony wzrok. Sierotę adoptowała ciotka i jej mąż, który został wodzem plemienia. W roku 1667 misjonarze z zakonu jezuitów dotarli do plemienia z misją pokojową. To właśnie dzięki nim Katarzyna zetknęła się po raz pierwszy świadomie z chrześcijaństwem i przyjęła jego prawdy z wielkim entuzjazmem. Usiłowano ją wydać za mąż. Dzielnie opierała się tym próbom, a w końcu wyznała, że pragnie przyjąć chrzest. Kiedy ukończyła 18 lat, poprosiła o to o. Jacquesa de Lamberville, chociaż żyła wśród ludzi wrogo nastawionych do wiary chrześcijańskiej. Za patronkę wzięła św. Katarzynę ze Sieny. Odtąd nazywano ją Kateri.
Indiańska dziewczyna stała się nieustraszoną chrześcijanką, chociaż była obiektem narastającej pogardy i kpin niechrześcijańskiej ludności ze swojej wioski. Szydzono z jej nawrócenia, odmowy pracy w niedziele i niechęci do zawarcia małżeństwa. Grożono jej śmiercią, a w końcu zmuszono do ucieczki. Wtedy zamieszkała w Kahnawake (dziś La-Prairie-de-la-Madelaine) nad rzeką św. Wawrzyńca, na południe od Montrealu. W uroczystość Zwiastowania Pańskiego w 1679 r. złożyła ślub czystości. Indianie, Francuzi i misjonarze podziwiali jej wyjątkową pobożność. Wystrugała tysiące drewnianych krzyżyków, które rozdawała ludziom, wieszała na drzewach, zostawiała przy jeziorach i na polach. Podczas zimowego sezonu łowieckiego, gdy wraz z mieszkańcami wioski znalazła się z dala od niej, zrobiła na drzewie małą, drewnianą kapliczkę z wyrzeźbionym krzyżem i tam spędzała czas na modlitwie, klęcząc na śniegu. Katarzyna kochała różaniec i zawsze nosiła go na szyi. Zajmowała się uczeniem dzieci modlitwy i religii, opieką nad chorymi i starcami, aż do momentu, gdy sama śmiertelnie zachorowała. Zmarła mając zaledwie 24 lata w Kahnawake, 17 kwietnia 1680 r. Była to Wielka Środa. „Jesos konoronkwa”, czyli „Kocham Cię, Jezu” – to były jej ostatnie słowa. Piętnaście minut po jej śmierci – na oczach dwóch jezuitów i tubylców zgromadzonych w jej pokoju – blizny z jej twarzy zaniknęły bez śladu.
17 kwietnia w kalendarzu
1594 – kanonizacja Jacka Odrowąża;
1938 – kanonizacja św. Andrzeja Boboli;
1956 – ur. biskup diecezji Doumé-Abong’ Mbang w Kamerunie Jan Ozga.
16 kwietnia – Św. Maria Bernadetta Soubirous
Maria Bernadetta urodziła się w 1844 r. w Lourdes jako najstarsza z rodzeństwa. Była córką ubogiego młynarza. Kiedy miała 11 lat, przyjęła ją do siebie krewna, u której pasała owce. Po trzech latach wróciła do rodzinnego Lourdes, aby przygotować się do I Komunii Świętej. I wtedy, 11 lutego 1858 r., po raz pierwszy Bernadecie objawiła się Matka Boża nad rzeką Gave, w pobliżu groty Massabielle. Wezwała ją do modlitwy różańcowej oraz do czynów pokutnych w intencji nawrócenia grzeszników. W ciągu pół roku Matka Boża objawiła się jej 18 razy. Wizje te dały początek słynnemu sanktuarium w Lourdes. W roku 1862 biskup diecezji Tarbes, Laurence, do której należało Lourdes, ogłosił dekret o prawdziwości objawień. W tym samym roku Bernadetta zapadła na obustronne zapalenie płuc. Wyzdrowiała, ale postanowiła wstąpić do zakonu. Chciała się po prostu ukryć, by ukryć się przed ciekawskimi. Dzięki pośrednictwu biskupa z Nevers, Forcade, wstąpiła tamże do sióstr „od miłości i nauczania chrześcijańskiego”. Pożegnała się więc z rodziną i z ukochaną grotą massabielską. Schorowanej, powierzono funkcję infirmerki i zakrystianki. Dopiero 22 września 1878 roku złożyła śluby wieczyste. Zmarła 16 kwietnia 1879 r., mając 35 lat.
Kościół nie wyniósł Bernadetty na ołtarze ze względu na głośne objawienia Maryi, ale ze względu na osobistą świętość Bernadetty. Wiele cierpiała z powodu astmy. Doświadczały ją bardzo siostry, gdyż znacznie różniła się od nich wykształceniem i prostymi obyczajami. Sławna w świecie, w klasztorze chciała być ostatnia i cieszyła się z wszelkich upokorzeń. Zwykła powtarzać: „O Jezu, daj mi swój krzyż… Skoro nie mogę przelać swojej krwi za grzeszników, chciałabym cierpieć dla ich zbawienia”. Na najwyższą pochwałę zasługuje to, że podczas gdy Lourdes i jej imię było na ustach całego świata, kiedy tysięczne tłumy codziennie nawiedzały to święte miejsce, sama Bernadetta żyła w ukryciu, nie dawała żadnych wywiadów, uważając po prostu, że jej misja się skończyła, a rozpoczęła swoją misję Matka Boża. W czasie procesu kanonizacyjnego (1919) stwierdzono, że ciało Bernadetty mimo upływu czasu pozostało nienaruszone. W 1925 roku (rok święty) papież Pius XI ogłosił Marię Bernadettę błogosławioną w obecności ostatniego z jej braci, a w roku 1933 zaliczył ją uroczyście w poczet świętych.
16 kwietnia w kalendarzu
1927 – ur. Benedykt XVI (zm. 31 grudnia 2022 r.);
1958 – ur. biskup pomocniczy archidiecezji warszawskiej Rafał Markowski.
15 kwietnia – Święte Anastazja i Bazylissa
Anastazja i Bazylissa są wspominane w „Martyrologium rzymskim” jako matrony rzymskie nawrócone na chrześcijaństwo przez nauczanie świętych Piotra i Pawła. Po męczeńskiej śmierci apostołów odnalazły ich ciała i pochowały potajemnie pod osłoną nocy. Za to skazano je na tortury (obcięto im języki i kończyny) i ścięcie. Poniosły śmierć za czasów Nerona w roku 67 (lub 68).
15 kwietnia w kalendarzu
1912 – po zderzeniu z górą lodową zatonął Titanic, zginęło ponad 1500 osób;
1938 – ur. abp Sawa (Hrycuniak), zwierzchnik Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego;
1975 – polscy biskupi pod przewodnictwem prymasa Stefana Wyszyńskiego przesłali do rządu memoriał, w którym oskarżali władze PRL o łamanie konstytucji;
2019 – pożar katedry Notre Dame w Paryżu;
2023 – sakra biskupa pomocniczego diecezji legnickiej Piotra Wawrzynka.
14 kwietnia – Św. Walerian
Według bardzo skąpych danych historycznych Walerian był bratem św. Tyburcjusza i mężem św. Cecylii. Święta została wydana na niego za mąż, kiedy był poganinem. Pragnęła poświęcić swe życie Bogu i w dniu zaślubin powiedziała o tym pragnieniu Walerianowi i doprowadziła do jego nawrócenia. Walerian z kolei wrócił do domu rodziców i nawrócił swego brata, Tyburcjusza.
Od tej pory bracia zaczęli pełnić liczne dzieła miłosierdzia dawali przytułek ściganym, odwiedzali więźniów, opiekowali się wdowami i sierotami. Kiedy grzebali ciała chrześcijańskich męczenników, zostali przyłapani na tej pracy przez jednego z prefektów. Odmówili złożenia ofiary pogańskim bogom, więc skatowano ich i ścięto.
14 kwietnia w kalendarzu
966 – prawdopodobnie tego dnia odbył się chrzest Mieszka I;
1570 – podpisano Zgodę Sandomierską, gwarantującą wszystkim odmianom protestantyzmu (z wyłączeniem arianizmu) wzajemną tolerancję religijną;
1950 – podpisano „Porozumienie” między Episkopatem Polski a rządem PRL;
1996 – powstało Stowarzyszenie Apostołów Bożego Miłosierdzia „Faustinum”;
2019 – po raz pierwszy obchodzono Narodowe Święto Chrztu Polski;
2025 – zm. bp Piotr Turzyński.
13 kwietnia – Św. Marcin, papież
Marcin pochodził z włoskiego miasta Todi. Od młodości przebywał w Rzymie i należał do jego hierarchii duchownej. W 649 r. został wybrany papieżem i konsekrowany bez zatwierdzenia cesarza. Otrzymał wówczas święcenia kapłańskie i sakrę biskupią. Konstanty II, dotknięty takim obrotem spraw, odmówił uznania Marcina I za prawowitego papieża.
Marcin I pragnął wyraźnie określić stanowisko Kościoła rzymskiego wobec monoteletów, którzy utrzymywali, że Jezus Chrystus posiadał tylko jedną wolę Bożą, a nie miał woli ludzkiej. Zwołał więc – znów bez pytania cesarza – synod w kościele Zbawiciela na Lateranie. Potępiono wtedy błędy monoteletów i edykt Konstantyna II. W odpowiedzi w 650 r. cesarz rozkazał aresztowanie papieża. Marcin nie stawiał oporu. Najpierw w upokarzającej nędzy spędził rok w Naksos, potem został wywieziony do Konstantynopola, gdzie stanął przed sądem senatu. Oskarżono go między innymi o wzniecanie rozruchów i bezprawne ogłoszenie się papieżem. Sąd cesarski skazał papieża na „degradację” ze wszystkich święceń duchownych i funkcji. Skazany na śmierć, został publicznie odarty z szat pontyfikalnych, zakuty w kajdany i poprowadzony przez miasto na miejsce kaźni. Za wstawiennictwem patriarchy Konstantynopola Pawła II karę śmierci zamieniono Marcinowi I na dożywotnie zesłanie do Chersonezu na Krym, gdzie z powodu nieludzkich warunków zmarł z biedy i udręczenia 13 kwietnia 655 r.
13 kwietnia w kalendarzu
1059 – papież Mikołaj II na Synodzie Laterańskim promulgował dekret, w którym przyznał prawo wyboru papieża kolegium kardynalskiemu;
1904 – papież Pius X zatwierdził święto Matki Boskiej Częstochowskiej;
1985 – sakra emerytowanego biskupa pomocniczego diecezji płockiej Romana Marcinkowskiego;
1986 – wizyta Jana Pawła II w rzymskiej synagodze.
12 kwietnia – Niedziela Miłosierdzia Bożego
Druga niedziela wielkanocna, nazywana Białą Niedzielą, jest ostatnim dniem oktawy Wielkanocy. Niegdyś w ten dzień neofici ochrzczeni podczas rzymskiej Wigilii Paschalnej, odziani w białe szaty podarowane im przez gminę chrześcijańską, szli w procesji do kościoła św. Pankracego, by tam uczestniczyć w Mszy. Święty Jan Paweł II ustanowił tę niedzielę świętem Miłosierdzia Bożego. Orędowniczką tego była św. Faustyna Kowalska.
„Jestem miłością i miłosierdziem samym” – mówił o sobie Jezus, prosząc siostrę Faustynę, żeby ogłosiła to orędzie całemu światu. Pan Jezus wskazał s. Faustynie pięć sposobów, w jakie ludzie mogą wypraszać zbawienie dla siebie i całego świata: koronkę do Miłosierdzia Bożego, modlitwę przed obrazem Jezusa Miłosiernego z napisem „Jezu, ufam Tobie”, modlitwę w godzinie konania Chrystusa na krzyżu, zwaną Godziną Miłosierdzia (godz. 15.00), obchodzenie święta Miłosierdzia i szerzenie czci Miłosierdzia Bożego modlitwą, słowem i czynem.
12 kwietnia w kalendarzu
1943 – Niemcy podali informację o odkryciu grobów w Katyniu.
11 kwietnia – Sobota w oktawie Wielkanocy
11 kwietnia w kalendarzu
570 – ur. Mahomet, twórca islamu;
1079 – z polecenia króla Bolesława Śmiałego zamordowano biskupa Stanisława ze Szczepanowa;
1945 – wyzwolenie obozu koncentracyjnego w Buchenwaldzie;
1945 – na Ukrainie Sowieci aresztowali metropolitę greckokatolickiego kard. Josyfa Slipyja i wielu biskupów greckokatolickich;
1947 – władze PRL upaństwowiły większość drukarń należących do zakonów;
1963 – Jan XXIII opublikował encyklikę „Pacem in terris”;
1990 – polski Sejm uchwalił ustawę o zniesieniu cenzury;
1997 – polski Sejm uchwalił ustawę lustracyjną;
2015 r. – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji łódzkiej Marka Marczaka.
10 kwietnia – Piątek w oktawie Wielkanocy
10 kwietnia w kalendarzu
1525 – Hołd Pruski;
1864 – zakończyło się Powstanie Styczniowe;
2010 – katastrofa samolotu z polską delegacją w Smoleńsku.
9 kwietnia – Czwartek w oktawie Wielkanocy
9 kwietnia w kalendarzu
1955 – ur. biskup zamojsko-lubaczowski Marian Rojek;
1966 – Stolica Apostolska zniosła Indeks Ksiąg Zakazanych.
8 kwietnia – Środa w oktawie Wielkanocy
Środa jest czwartym dniem oktawy uroczystości Zmartwychwstania Jezusa Chrystusa. Kościół przez osiem dni powtarza prawdę, że Chrystus zmartwychwstał.
8 kwietnia w kalendarzu
1893 – zm. bł. August Czartoryski;
2005 – w Watykanie odbył się pogrzeb papieża Jana Pawła II.
6 kwietnia – Poniedziałek Wielkanocny
Poniedziałek Wielkanocny jest liturgicznie drugim dniem oktawy święta Zmartwychwstania Pana Jezusa. Kościół przez osiem dni powtarza prawdę, że Chrystus zmartwychwstał.
6 kwietnia w kalendarzu
2002 – kościół Św. Krzyża w Warszawie został bazyliką mniejszą;
2012 – sakra obecnego meropolity szczecińsko-kamieńskiego Wiesława Śmigla;
2018 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji warmińskiej Janusza Ostrowskiego.
7 kwietnia – Wtorek w oktawie Wielkanocy
Wtorek jest trzecim dniem oktawy święta Zmartwychwstania Pana Jezusa. Kościół przez osiem dni powtarza prawdę, że Chrystus zmartwychwstał.
7 kwietnia w kalendarzu
1948 – powstała Światowa Organizacja Zdrowia (WHO);
1961 – urodził się abp Marek Solczyński, nuncjusz apostolski w Turcji, Azerbejdżanie i Turkmenistanie;
1994 – w Rwandzie rozpoczęły się masakry plemienia Tutsi.
6 kwietnia – Poniedziałek Wielkanocny
Poniedziałek Wielkanocny jest liturgicznie drugim dniem oktawy święta Zmartwychwstania Pana Jezusa. Kościół przez osiem dni powtarza prawdę, że Chrystus zmartwychwstał.
6 kwietnia w kalendarzu
2002 – kościół Św. Krzyża w Warszawie został bazyliką mniejszą;
2012 – sakra obecnego meropolity szczecińsko-kamieńskiego Wiesława Śmigla;
2018 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji warmińskiej Janusza Ostrowskiego.
5 kwietnia – Uroczystość Zmartwychwstania Pańskiego
Wielkanoc to największe święto chrześcijańskie, pierwszy dzień tygodnia, uroczyście obchodzony w każdą niedzielę przez cały rok. Apostołowie świętowali tylko Wielkanoc i każdą niedzielę, która jest właśnie jej pamiątką; dopiero z upływem wieków zaczęły pojawiać się inne święta. Misterium Zmartwychwstania Chrystusa jest rzeczywistym wydarzeniem, potwierdzonym znakami historycznymi.
Uroczystość zaczyna się już w sobotę wieczorem liturgią Wigilii Paschalnej, ale w większości kościołów w Polsce procesja rezurekcyjna odbywa się w niedzielę rano. Poranną Mszę rezurekcyjną (łacińskie słowo „resurrectio” oznacza zmartwychwstanie) poprzedza uroczysta procesja z Najświętszym Sakramentem, wyniesionym z grobu Pana Jezusa dla podkreślenia tajemnicy, że ten sam zmartwychwstały Chrystus jest obecny pod postaciami eucharystycznymi. Triumfalne bicie dzwonów ma przypomnieć trzęsienie ziemi towarzyszące zmartwychwstaniu. Kapłan, ubrany w złotą kapę, podnosi ustawiony przy Grobie Pańskim krzyż ozdobiony czerwoną stułą – znak Jezusa Kapłana, który złożył siebie na ofiarę. Krzyż ten w okresie wielkanocnym umieszczony jest w widocznym miejscu przy ołtarzu. Następnie ksiądz trzykrotnym śpiewem oznajmia: „Zmartwychwstał z grobu Pan, alleluja”. Lud za każdym razem odpowiada: „Który zawisł na drzewie krzyża, alleluja”. Idący w procesji ministranci niosą krzyż, figurę Zmartwychwstałego, a także zapalony paschał, kapłan zaś trzyma przed sobą monstrancję z Hostią. Wszyscy śpiewają pieśń „Wesoły nam dzień dziś nastał”, pochodzącą z XVII w. Tradycyjna procesja trzykrotnie okrąża kościół. Przy nim zwykle znajdował się cmentarz – także i zmarłym głoszono wieść o zmartwychwstaniu. Procesja kończy się odśpiewaniem dziękczynnego hymnu „Ciebie, Boga, wysławiamy”. Teksty liturgiczne przedstawiają świadectwo św. Piotra o zmartwychwstaniu Chrystusa, wezwanie do wierności „temu, co w górze” oraz relację o przybyciu kobiet i Apostołów do pustego grobu. Symbolem zwycięskiego Jezusa jest figura Zmartwychwstałego z chorągwią w ręku, wystawiana aż do uroczystości Wniebowstąpienia.
5 kwietnia w kalendarzu
1453 – upadek Konstantynopola;
1521 – w Toruniu podpisano czteroletni rozejm pomiędzy Polską a zakonem krzyżackim;
1989 – zakończyły się negocjacje Okrągłego Stołu.
4 kwietnia – Wielka Sobota
Wielka Sobota jest dniem ciszy i oczekiwania. Dla uczniów Jezusa był to dzień największej próby. Według Tradycji apostołowie rozpierzchli się po śmierci Jezusa, a jedyną osobą, która wytrwała w wierze, była Bogurodzica. Dlatego też każda sobota jest w Kościele dniem maryjnym. Po śmierci krzyżowej i złożeniu do grobu wspomina się zstąpienie Jezusa do otchłani. Wiele starożytnych tekstów opisuje Chrystusa, który „budzi” ze snu śmierci do nowego życia Adama i Ewę, którzy wraz z całym rodzajem ludzkim przebywali w Szeolu.
Tradycją Wielkiej Soboty jest poświęcenie pokarmów wielkanocnych: chleba – na pamiątkę tego, którym Jezus nakarmił tłumy na pustyni; mięsa – na pamiątkę baranka paschalnego, którego spożywał Jezus podczas uczty paschalnej z uczniami w Wieczerniku oraz jajek, które symbolizują nowe życie. Wielki Piątek i Wielka Sobota to jedyny czas w ciągu roku, kiedy Kościół nie sprawuje Mszy św.
Wielkanoc zaczyna się już w sobotę po zachodzie słońca. Rozpoczyna ją liturgia światła. Na zewnątrz kościoła kapłan święci ogień, od którego następnie zapala się Paschał – wielką woskową świecę, która symbolizuje zmartwychwstałego Chrystusa. Paschał ten wnosi się do okrytej mrokiem świątyni. Zwieńczeniem obrzędu światła jest uroczysta pieśń (Pochwała Paschału) – Exsultet, która zaczyna się od słów: „Weselcie się już zastępy Aniołów w niebie! Weselcie się słudzy Boga! Niech zabrzmią dzwony głoszące zbawienie, gdy Król tak wielki odnosi zwycięstwo!”. Dalsza część liturgii paschalnej to czytania przeplatane psalmami. Przypominają one całą historię zbawienia, poczynając od stworzenia świata, przez wyjście Izraelitów z niewoli egipskiej, proroctwa zapowiadające Mesjasza aż do Ewangelii o Zmartwychwstaniu Jezusa. Tej nocy powraca po blisko pięćdziesięciu dniach uroczysty śpiew „Alleluja”. Obrzęd liturgii przewiduje poświęcenia wody, która przez cały rok będzie służyła przede wszystkim do chrztu. Czasami, na wzór pierwotnych wspólnot chrześcijańskich, w noc paschalną dokonywano chrztu katechumenów, udzielając im zarazem bierzmowania i pierwszej Komunii św.Wigilia Paschalna kończy się Eucharystią i procesją rezurekcyjną, by oznajmić, że Chrystus zmartwychwstał i zwyciężył śmierć.Noc Paschalna oraz Niedziela Wielkanocna to największe święto chrześcijańskie, pierwszy dzień tygodnia, uroczyście obchodzony w każdą niedzielę przez cały rok. Apostołowie świętowali tylko Wielkanoc i każdą niedzielę, która jest właśnie pamiątką Nocy Paschalnej. Dopiero z upływem wieków zaczęły pojawiać się inne święta i okresy przygotowania aż ukształtował się obecny rok liturgiczny, który jednak przechodzi różne zmiany.
4 kwietnia w kalendarzu
397 – zm. św. Ambroży;
1794 – bitwa pod Racławicami;
1926 – ukazał się pierwszy numer pisma katolickiego „Niedziela”;
1949 – powstało NATO.
3 kwietnia – Wielki Piątek
Wielki Piątek to dzień krzyża. Po południu odprawiana jest niepowtarzalna wielkopiątkowa liturgia Męki Pańskiej. Celebrans i asysta wchodzą w ciszy. Przed ołtarzem przez chwilę leżą krzyżem, a po modlitwie wstępnej czytane jest proroctwo o Cierpiącym Słudze Jahwe i fragment Listu do Hebrajczyków. Następnie czyta się lub śpiewa, zwykle z podziałem na role, opis Męki Pańskiej według św. Jana. Po homilii w bardzo uroczystej modlitwie wstawienniczej Kościół poleca Bogu siebie i cały świat, wyrażając w ten sposób pragnienie samego Chrystusa: aby wszyscy byli zbawieni. Szczególnie przejmujące są modlitwy o jedność chrześcijan, prośba za niewierzących i za Żydów.
Centralnym wydarzeniem liturgii wielkopiątkowej jest adoracja krzyża. Zasłonięty fioletowym suknem Krzyż wnosi się przed ołtarz. Celebrans stopniowo odsłania ramiona Krzyża i śpiewa trzykrotnie: „Oto drzewo Krzyża, na którym zawisło zbawienie świata”, na co wierni odpowiadają: „Pójdźmy z pokłonem”. Po liturgii Krzyż zostaje w widocznym i dostępnym miejscu, tak by każdy wierny mógł go adorować. Jest on aż do Wigilii Paschalnej najważniejszym punktem w kościele. Przyklęka się przed nim, tak, jak normalnie przyklęka się przed Najświętszym Sakramentem. Po adoracji Krzyża z ciemnicy przynosi się Najświętszy Sakrament i wiernym udziela się Komunii.
Ostatnią częścią liturgii Wielkiego Piątku jest procesja do Grobu Pańskiego. Na ołtarzu umieszczonym przy Grobie lub na specjalnym tronie wystawia się Najświętszy Sakrament w monstrancji okrytej białym przejrzystym welonem – symbolem całunu, w który owinięto ciało zmarłego Chrystusa. Cały wystrój tej kaplicy ma kierować uwagę na Ciało Pańskie. W wielu kościołach przez całą noc trwa adoracja.
W Wielki Piątek odprawiane są także nabożeństwa Drogi Krzyżowej. W wielu kościołach rozpoczynają się one o godz. 15.00, gdyż właśnie około tej godziny wedle przekazu Ewangelii Jezus zmarł na Krzyżu.
3 kwietnia w kalendarzu
1940 – NKWD rozstrzelało w Katyniu pierwszą grupę polskich oficerów;
1957 – ur. biskup pomocniczy diecezji zamojsko-lubaczowskiej Mariusz Leszczyński;
1981 – w Warszawie ukazał się pierwszy numer tygodnika „Solidarność”;
2025 – zamknięcie diecezjalnego etapu procesu beatyfikacyjnego sługi Bożego ks. Józefa Kurzei w archidiecezji krakowskiej.
2 kwietnia – Wielki Czwartek
Od Wielkiego Czwartku Kościół rozpoczyna uroczyste obchody Triduum Paschalnego, w czasie którego wspomina mękę, śmierć i zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa.
W Wielki Czwartek m.in. wspomina się ustanowienie sakramentu święceń. Rankiem, jeszcze przed wieczornym rozpoczęciem Triduum Paschalnego, ma miejsce szczególna Msza św. Co roku we wszystkich kościołach katedralnych biskup diecezjalny wraz z prezbiterami (nierzadko z całej diecezji) odprawia Mszę św. Krzyżma. Podczas Mszy. św. Krzyżma biskup święci oleje (chorych i krzyżmo), które przez cały rok służą przy udzielaniu sakramentów chrztu, święceń kapłańskich, namaszczenia chorych. Kapłani koncelebrujący ze swoim biskupem odnawiają przyrzeczenia kapłańskie. Msza Krzyżma jest wyrazem jedności i wspólnoty duchowieństwa diecezji.
Wieczorem w kościołach parafialnych i zakonnych Mszą Wieczerzy Pańskiej rozpoczyna się Triduum Paschalne. Przed rozpoczęciem liturgii opróżnia się tabernakulum, w którym przez cały rok przechowywany jest Najświętszy Sakrament. Odtąd aż do Nocy Zmartwychwstania pozostaje ono puste.Msza św. ma charakter bardzo uroczysty. Jest dziękczynieniem za ustanowienie Eucharystii i kapłaństwa służebnego. Ostania Wieczerza, którą Jezus spożywał z apostołami, była tradycyjną ucztą paschalną, przypominającą wyjście Izraelitów z niewoli egipskiej. Wszystkie gesty i słowa Jezusa, błogosławieństwo chleba i wina nawiązują do żydowskiej tradycji. Jednak Chrystus nadał tej uczcie nowy sens. Mówiąc, że poświęcony chleb jest Jego Ciałem, a wino Krwią, ustanowił Eucharystię. Równocześnie nakazał apostołom: „To czyńcie na Moją pamiątkę”. Tradycja upatruje w tych słowach ustanowienie służebnego kapłaństwa, szczególne włączenie apostołów i ich następców w jedyne kapłaństwo Chrystusa.W liturgii podczas śpiewu hymnu „Chwała na wysokości Bogu”, którego nie było przez cały Wielki Post, biją dzwony. W tym roku zaleca się opuszczenie obrzędu umywania i ucałowania nóg dwunastu mężczyznom. Gest dokonywany przez głównego celebransa przypomina gest Chrystusa i wyraża prawdę, że Kościół, tak jak Chrystus, jest nie po to, żeby mu służono, lecz aby służyć.
Po Mszy św. rusza procesja do tzw. ciemnicy. Tam rozpoczyna się adoracja Najświętszego Sakramentu. Wymownym znakiem odejścia Jezusa, który po Ostatniej Wieczerzy został pojmany, jest ogołocenie centralnego miejsca świątyni, czyli ołtarza. Aż do Wigilii Paschalnej ołtarz pozostaje bez obrusu, świec i wszelkich ozdób.
2 kwietnia w kalendarzu
1997 – polskie Zgromadzenie Narodowe uchwaliło konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej;
2005 – zm. święty Jan Paweł II;
2005 – sakra obecnego biskupa pelplińskiego Ryszarda Kasyny.
1 kwietnia – Św. Maria Egipcjanka
Imię Marii Egipcjanki było niegdyś głośne na Wschodzie. Pisali o niej św. Cyryl Aleksandryjski, św. Zozym i św. Sofroniusz. Niestety, opisując jej życie pokutne, nie podali bliższych danych biograficznych.
Kiedy miała zaledwie 12 lat, uciekła z domu rodzinnego i udała się do Aleksandrii, aby tam wieść życie rozpustne. Przez 17 lat uwodziła mężczyzn – nie dla zarobku, ale dla zaspokojenia swojej żądzy. Pewnego dnia udała się wraz z pielgrzymami egipskimi do Jerozolimy. Kiedy statek przywiózł pątników do Ziemi Świętej, Maria i tam kontynuowała swoje grzeszne życie. Przyszła jednak godzina opamiętania. W uroczystość Znalezienia Krzyża Świętego udała się do Jerozolimy, by przypatrzeć się obrzędom kościelnym. Kiedy zamierzała wejść do bazyliki Grobu Pańskiego, została jakąś niewytłumaczalną siłą odepchnięta. Miało się to powtórzyć kilka razy. Przerażona, ujrzała nad wejściem do bazyliki wizerunek Matki Bożej. Wtedy zawołała: „Matko miłosierdzia! Skoro odrzuca mnie Twój Syn, Ty mnie nie odrzucaj! Pozwól mi ujrzeć drzewo, na którym dokonało się także moje zbawienie”. Usłyszała wtedy wewnętrzny nakaz, by iść na pustynię, nad rzekę Jordan i tam spędzić na pokucie resztę swojego życia. Przyrzekła to uczynić – i odtąd bez żadnej przeszkody mogła wejść do bazyliki, by uczestniczyć w nabożeństwie.
Żywoty świętej nie podają, ile lat Maria Egipcjanka spędziła na pokucie nad Jordanem. Miał ją przypadkowo odnaleźć kapłan św. Zozym, który przyniósł jej po odbytej spowiedzi Komunię świętą. Zawołała wówczas słowami starca Symeona: „Teraz, o Władco, pozwól odejść służebnicy Twojej w pokoju według słowa Twego, bo oczy moje ujrzały Twoje zbawienie”. Kiedy Zozym przyszedł do niej na drugi rok, by pokrzepić ją Ciałem Pańskim, Maria już nie żyła. Legenda głosi, że jej ciało pochowały w ziemi lwy.
1 kwietnia w kalendarzu
1375 – św. Katarzyna ze Sieny otrzymała stygmaty;
1656 – król Jan Kazimierz Waza złożył we lwowskiej katedrze śluby, obierając Matkę Bożą za Patronkę i Królową Polski.
31 marca – Św. Beniamin
Był diakonem w Persji. Kiedy w latach 420-422 trwało prześladowanie, Beniamin dostał się do więzienia. Po jakimś czasie wraz z innymi chrześcijanami zwolniono go pod warunkiem, że zaprzestanie apostołowania. Jednak Bieniamin nie chciał zrezygnować z mówienia o Bogu, za co został ponownie uwięziony, torturowany i ścięty. Zginął śmiercią męczeńską w 424 roku. Do naszych czasów zachował się opis jego męki i śmierci w językach greckim i ormiańskim.
31 marca w kalendarzu
1241 – wojska mongolskie spaliły Kraków, zginęło ok. 3 tys. osób;
1959 – zakończyła się repatriacja Polaków ze Związku Sowieckiego;
1991 – został rozwiązany Układ Warszawski.
30 marca – Bł. Amadeusz Sabaudzki
Amadeusz był synem Ludwika, księcia Sabaudii. Pragnął zostać duchownym, ale poddając się woli ojca poślubił Joannę, córkę Karola VII, króla Francji. Był ojcem Ludwiki, późniejszej błogosławionej. Jako książę przywiązywał wagę do życia duchowego. Był wielkim jałmużnikiem. Zmarł 30 marca 1472 roku, mając 37 lat.
30 marca w kalendarzu
1939 – ur. biskup senior diecezji legnickiej Stefan Cichy;
1990 – Estonia uzyskała niepodległość.
29 marca – Niedziela Męki Pańskiej – Niedziela Palmowa
Jutro, w Niedzielę Palmową, w Kościele katolickim rozpoczyna się Wielki Tydzień. Liturgia tego dnia jest pamiątką uroczystego wjazdu Jezusa do Jerozolimy pięć dni przed Jego ukrzyżowaniem. Jak podają Ewangeliści, zgromadzone wówczas tłumy rzucały na drogę płaszcze, gałązki oliwne i palmowe wołając: „Hosanna Synowi Dawida: błogosławiony, który przychodzi w imię Pańskie”. Liturgia Niedzieli Palmowej jest rozpięta między dwoma momentami: radosną procesją z palmami oraz czytaniem- jako Ewangelii – Męki Pańskiej, zwykle z podziałem na role, według jednego z 3 Ewangelistów: Mateusza, Marka lub Łukasza (Mękę Pańską wg św. Jana czyta się podczas liturgii Wielkiego Piątku). W ten sposób Kościół podkreśla, że triumf Chrystusa i Jego Ofiara są ze sobą nierozerwalnie związane.
Początki świętowania liturgii Niedzieli Paschalnej odnajdujemy w Jerozolimie w IV wieku. W tamtych czasach starano się jak najdokładniej odtwarzać sceny z życia Jezusa. Z upływem lat procesje zostały udramatyzowane – w Egipcie na czele niesiono krzyż, w Jerozolimie biskup reprezentujący Chrystusa wjeżdżał do miasta na osiołku. Zwyczaj święcenia palm pojawił się w Kościele w XI wieku. Palmy w Polsce zastępują często gałązki wierzbowe z baziami. Po ich poświęceniu zatyka się je za krzyże i obrazy, by strzegły domu od nieszczęść i zapewniały błogosławieństwo Boże. Wtykano także palmy na pola, aby Pan Bóg strzegł zasiewów i plonów przed gradem, suszą i nadmiernym deszczem.
29 marca w kalendarzu
1593 – założono seminarium duchowne w Kaliszu,
1882 – w USA założono zakon Rycerzy Kolumba , największą w świecie katolicką organizacją świecką o charakterze charytatywnym,
1961 – ur. abp Mieczysław Mokrzycki,
1985 – w Rzymie rozpoczęły się I Światowe Dni Młodzieży,
1994 – Serbowie i Chorwaci podpisali zawieszenie ognia.
28 marca – Bł. Joanna Maria de Maille
Joanna urodziła się w 1331 r. w szlacheckiej rodzinie na zamku La Roche, niedaleko Tours, we Francji. W młodym wieku wstąpiła do III Zakonu św. Franciszka z Asyżu. Kilka lat później poślubiła młodego barona Roberta de Silly. Wkrótce po zawarciu małżeństwa oboje złożyli dozgonny ślub czystości. Małżonkowie pełnili dzieła miłosierdzia – wspierali ubogich, opiekowali się chorymi w czasie epidemii dżumy. W czasie wojny francusko-angielskiej baron de Silly dostał się do niewoli. Po wykupieniu wrócił do żony, ale wkrótce zmarł z trudów i wyczerpania.
Joanna została zmuszona do opuszczenia posiadłości zmarłego małżonka i osiadła w Tours, w skromnym mieszkaniu przylegającym do klasztoru franciszkanów. Przed biskupem ponowiła ślub czystości. Wiodła życie pełne umartwienia, modlitwy i poświęcenia. Przez pewien czas przebywała w pustelni w Planche de Vaux, oddając się kontemplacji. Żeby się umartwić, nosiła koronę cierniową. Wróciła później do Tours i pracowała jako posługaczka w miejscowym szpitalu. Przypisuje się jej dar czynienia cudów. Umarła w 1414 r. Jest patronką wdów, wygnańców, emigrantów, ludzi, którzy stracili rodziców, ofiar przemocy i ludzi wyśmiewanych z powodu pobożności.
28 marca w kalendarzu
1960 – papież Jan XXIII nominował pierwszych w historii kardynałów z Japonii, Afryki i Filipin;
1964 – ur. biskup pomocniczy diecezji bielsko-żywieckiej Piotr Greger;
2016 – zm. ks. Jan Kaczkowski, znany duszpasterz, twórca Hospicjum św. o. Pio w Pucku;
2021 – ingres abp. Tadeusza Wojdy do archikatedry w Gdańsku-Oliwie.
27 marca – Święty Ernest
Ernest był opatem w klasztorze w Zwiefalten (w Niemczech). Według jednej wersji biografii wziął udział w II wyprawie krzyżowej do Ziemi Świętej, a potem zginął pod Doryleą we Frygii w 1147 roku podczas bitwy z wojskami otomańskimi. Według innej wersji głosił Ewangelię Persom i Arabom i zginął w 1148 roku śmiercią męczeńską z rąk muzułmanów w Mekce.
27 marca w kalendarzu
2014 – Legion Maryi został oficjalnie uznany przez Stolicę Apostolską za międzynarodowe stowarzyszenie kościelne;
2021 – ingres bp. Damiana Bryla do katedry w Kaliszu.
26 marca – Święty Dobry Łotr
Był jednym z dwóch złoczyńców ukrzyżowanych obok Jezusa. Jak pisze w Ewangelii św. Łukasz, skarcił skazańca, który urągał Zbawicielowi. Przyznał, że oni dwaj zasłużyli na śmierć, natomiast Jezus nic złego nie uczynił. Zwrócił się następnie do Chrystusa z prośbą: „Wspomnij na mnie, gdy przyjdziesz do Swego Królestwa”. Jezus mu odpowiedział, że jeszcze tego dnia będzie z Nim w Raju. Był to pierwszy swoisty akt kanonizacji, dokonany jeszcze na Krzyżu.
O Dobrym Łotrze pisało wielu Ojców Kościoła i świętych. Jego imię Dyzmas pochodzi z pism apokryficznych. Kościół wschodni czci go nawet jako męczennika. W Bolonii, w kościele Św. Witalisa i w bazylice Św. Stefana oddawano cześć częściom krzyża, na którym Dobry Łotr miał ponieść śmierć. Pielgrzymi, udający się do Ziemi Świętej, chętnie nawiedzali miejscowość „Latrum” w pobliżu Emaus, która im przypominała postać Dyzmasa. Dobry Łotr jest symbolem Bożego Miłosierdzia; pokazuje, że nawet w ostatniej chwili życia można jeszcze powrócić do Boga. Św. Dyzmas jest patronem Gallipoli (Apulii), złodziei, skazanych na śmierć i dobrej śmierci.
26 marca w kalendarzu
1943 – w Warszawie miała miejsce akcja pod Arsenałem, zorganizowana przez Szare Szeregi.
25 marca – Uroczystość Zwiastowania Pańskiego
Uroczystość ta przypomina o tajemnicy Wcielenia Syna Bożego – wielkim wydarzeniu, które dokonało się, gdy archanioł Gabriel oznajmił Maryi, młodej dziewczynie z Nazaretu, że będzie matką Syna Bożego, a ona wyraziła na to zgodę.
Nie do końca znane są początki świętowania Zwiastowania Pańskiego. Na Wschodzie obchodzono je już w V w., na Zachodzie – prawdopodobnie od wieku VII. Już wtedy uroczystość miała bardzo wysoką rangę – akcentowano w niej przede wszystkim fakt Wcielenia Chrystusa. Z czasem lud nadał świętu charakter bardziej maryjny. Uroczystość obchodzona jest dokładnie 9 miesięcy przed Bożym Narodzeniem.
25 marca w kalendarzu
1557 – na mocy przywileju nadanego przez króla Zygmunta II Augusta, w Toruniu odbyło się pierwsze publiczne nabożeństwo ewangelickie;
1987 – Jan Paweł II wydał encyklikę „Redemptoris Mater”;
1992 – na mocy bulli „Totus Tuus Poloniae populus” w Polsce powstało 13 diecezji: bielsko-żywiecka, elbląska, ełcka, gliwicka, kaliska, legnicka, łowicka, radomska, rzeszowska, sosnowiecka, toruńska, warszawsko-praska, zamojsko-lubaczowska. Osiem dotychczasowych diecezji podniesiono do rangi archidiecezji: warmińską, gdańską, szczecińsko-kamieńską, białostocką, lubelską, przemyską, częstochowską, katowicką, a diecezję łódzką ustanowiono archidiecezją, która nie tworzyła prowincji kościelnej, ale podlegała bezpośrednio Stolicy Apostolskiej;
1995 – Jan Paweł II wydał encyklikę „Evangelium Vitae”;
2004 – powstały diecezje: bydgoska i świdnicka;
2022 – papież Franciszek poświęcił Rosję i Ukrainę Niepokalanemu Sercu Maryi.
24 marca – Św. Katarzyna Szwedzka
Katarzyna urodziła się w 1330 r. jako druga córka św. Brygidy i księcia Ulfa Gudmarssona. W dzieciństwie oddano ją do internatu cystersek w Riseberg, gdzie otrzymała wykształcenie i religijne wychowanie. Po wyjściu z klasztoru została wydana za rycerza Edgarda z Kyren. Oboje złożyli ślub dozgonnej czystości. W roku 1350 św. Katarzyna udała się wraz z matką, św. Brygidą, do Rzymu z okazji roku jubileuszowego, żeby uzyskać odpust zupełny. Podczas pielgrzymowania otrzymała wiadomość o śmierci męża. Pozostała więc z matką w Rzymie, oddana dziełom pobożnym i miłosiernym. Przez 25 lat pomagała także św. Brygidzie w założeniu i utrwaleniu nowej rodziny zakonnej, brygidek. Z matką odbywała równocześnie pielgrzymki do różnych miejsc świętych. Po śmierci św. Brygidy Katarzyna podjęła starania o jej kanonizację. Nie doczekała się jej wprawdzie, ale nastąpiła ona niedługo po jej śmierci, bo w roku 1391. Niemniej żarliwie zabiegała Katarzyna o zatwierdzenie zakonu brygidek. Doczekała się tego, gdy papież Urban VI wydał w tej sprawie dekret w 1378 roku.
Według podania Katarzyna miała ocalić swoimi modłami Rzym w czasie gwałtownego wylewu rzeki Tybr. Legenda ta jest przedstawiona plastycznie na ścianie kaplicy-domu, który Katarzyna przez wiele lat mieszkała z matką, a później sama. Obecnie (od roku 1895) dom św. Brygidy i św. Katarzyny w Rzymie jest w posiadaniu karmelitanek. Katarzyna jest patronką Szwecji, a także ludzi dotkniętych niepowodzeniami.
24 marca w kalendarzu
1651 – instalacja i koronacja obrazu Matki Bożej Łaskawej, Patronki Warszawy, w kościele oo. jezuitów na Starym Mieście w Warszawie;
1794 – Tadeusz Kościuszko złożył przysięgę na krakowskim rynku i został naczelnikiem Insurekcji Kościuszkowskiej;
1944 – w miejscowości Markowa Niemcy zamordowali dziewięcioosobową rodzinę Ulmów (w tym nienarodzone dziecko) i ośmioro Żydów, których ukrywali Ulmowie;
1945 – w Krakowie ukazał się pierwszy numer „Tygodnika Powszechnego”.
23 marca – Bł. Metody Dominik Trćka
Dominik urodził się w 1886 roku we Frydlante nad Ostrawicą, na Morawach (Czechy), jako ostatnie z siedmiorga dzieci w pobożnej rodzinie. Wstąpił do redemptorystów. W pierwszych latach kapłaństwa pracował jako misjonarz w Pradze, Pilznie i Brnie, biorąc udział w misjach parafialnych. Podczas I wojny światowej opiekował się uchodźcami przy sanktuarium Matki Bożej na Sviatej Horze blisko Pragi. Siłę do pracy czerpał z modlitwy. Powoli dojrzewał jako człowiek, chrześcijanin i kapłan zakonny. Już w czasie studiów seminaryjnych żywił pragnienie pracy pośród chrześcijan obrządku wschodniego, pragnąc podążać śladami apostołów Słowian – świętych Cyryla i Metodego. W 1906 roku studenci redemptoryści założyli Wspólnotę dla Nawrócenia i Zjednoczenia Słowian w Kościele Katolickim, której członkiem został także Dominik. Swe młodzieńcze pragnienie zrealizował w 1919 roku, kiedy to razem z ojcem Stanisławem Sekułą został posłany przez prowincjała do Lwowa. W tamtejszej wspólnocie redemptorystów nauczył się języka ukraińskiego i starosłowiańskiego oraz zwyczajów i liturgii bizantyńskiej. Wtedy to przyjął obrządek wschodni i obrał imię Metody.
Duszpasterzował wśród ludności obrządku wschodniego we wschodniej Słowacji i na Zakarpaciu. Gdzie tylko mógł, zakładał Bractwo Matki Bożej Nieustającej Pomocy i Różańca Świętego. Aby ułatwić formację grekokatolików w ich tradycji i obrządku, otworzył dla nich w 1926 roku nowicjat w Stropkowie. Dzięki jego zaangażowaniu klasztor redemptorystów stał się prawdziwą twierdzą życia duchowego w tym regionie. Otaczał szczególną troską ubogich. Z tego powodu zamierzał założyć stowarzyszenie dla służących, często zaniedbywanych przez duszpasterzy. Po zakończeniu II wojny światowej apostolat rozwijał się wspaniale, jednak Kościół był coraz dotkliwiej prześladowany. W 1950 roku domy redemptorystów, podobnie jak inne klasztory, zostały zajęte przez policję. Ojców przewieziono do obozów internowania. Także o. Trćkę aresztowano i przewieziono do klasztoru w Podolincu, gdzie zgromadzono większość zatrzymanych zakonników. Został oskarżony o współpracę z biskupem grekokatolickim bł. Pawłem Gojdićem, o propagowanie jego antypaństwowych listów pasterskich oraz o przekazywanie tajnych informacji do Rzymu. Po ustawionym wcześniej procesie w Bratysławie skazano go w 1952 roku na 12 lat więzienia pod zarzutem szpiegostwa i zdrady państwa. Według świadectwa współwięźniów, podczas procesu ojciec Metody znosił wszystko ze spokojem i odwagą, biorąc na siebie całą odpowiedzialność za działania redemptorystów, aby w ten sposób uchronić współbraci. Lata więzienia go nie załamały. Pokładał zawsze nadzieję w Bogu i ufał w spełnienie Jego woli, pamiętając, że Bóg dopuszczając krzyż daje też siłę do niesienia go. Gdy miał możliwość, modlił się i celebrował potajemnie Mszę świętą. Wycieńczony, ale wierny swojej służbie misjonarza redemptorysty, zmarł 23 marca 1959 roku. Przed śmiercią przebaczył swoim prześladowcom.
23 marca w kalendarzu
1935 – uchwalenie Konstytucji Kwietniowej;
1956 – Pakistan jako pierwszy kraj islamski został proklamowany republiką.
22 marca – Święty Zachariasz
Zachariasz był Grekiem, ale urodzonym we Włoszech. Nie znamy szczegółów z jego lat młodzieńczych. Być może współpracował ze św. Grzegorzem III i był diakonem, którego podpis figuruje na synodzie rzymskim w roku 732. W roku 741 roku został wybrany na stolicę Piotrową. Wybór na papieża nie wymagał już cesarskiego zatwierdzenia, niemniej jednak Zachariasz był ostatnim z papieży tzw. wschodnich, który zwrócił się do cesarza o zatwierdzenie swojego wyboru.
Łagodnością i życzliwością zjednał sobie lud Italii, cesarza i sąsiadów. Utrzymywał dobre stosunki z Konstantynopolem. Zawarł pokój z Longobardami, odzyskując część ziem i jeńców. Kiedy zaprzyjaźniony król Ratchis utracił tron, przyjął go do siebie. Zawarł sojusz z Frankami oraz udzielił poparcia Pepinowi Małemu. Zachariasz odrestaurował i upiększył wiele kościołów. Przeniósł swoją siedzibę z Palatynu do Lateranu i powiększył tamtejszy pałac. Wszedł do literatury chrześcijańskiej jako tłumacz na język grecki łacińskich „Dialogów” św. Grzegorza Wielkiego.
22 marca w kalendarzu
1312 – podczas soboru w Vienne papież Klemens V wydał bullę rozwiązującą zakon templariuszy;
1947 – ukazał się pierwszy numer dziennika „Słowo Powszechne”, przemianowanego później na „Słowo. Dziennik Katolicki”;
1966 – podczas pierwszej w historii oficjalnej wizyty arcybiskupa Canterbury w Watykanie podpisano deklarację ustanowienia stosunków między Kościołami katolickim i anglikańskim.
21 marca – Św. Mikołaj z Flüe
Mikołaj (znany również jako brat Klaus) urodził się w 1417 r. w Flüe, nad Jeziorem Czterech Kantonów w Szwajcarii. Mikołaj początkowo zamierzał poświęcić się wyłącznie służbie Bogu. Wstąpił do benedyktynów w Engelberg. Ostatecznie jednak wrócił do świata, a nawet za radą rodziców wstąpił w związek małżeński. Z Dorotą Wyss miał 10 dzieci: 5 synów i 5 córek. Najmłodszy syn został proboszczem w Sachseln. Mieszkańcy kantonu mieli tak wielkie zaufanie do Mikołaja, że wybrali go na radcę i kantonalnego sędziego oraz deputowanego do federacji kantonów szwajcarskich. W latach 1433-1460 Mikołaj pełnił służbę wojskową w randze oficera. Wyróżniał się łagodnością w traktowaniu jeńców, opieką nad kościołami i nad ubogimi. To wszystko zyskiwało mu szacunek i miłość.
Po kampanii wojennej, za zezwoleniem małżonki i zabezpieczywszy odpowiednio rodzinę, ponownie wstąpił do klasztoru reformowanych benedyktynów nazywających się Przyjaciółmi Boga. Miał już wtedy 50 lat. We śnie otrzymał jednak napomnienie, że wolą Bożą jest, aby w mieszkał w rodzinnych stronach jako pustelnik i zachęcał do bogobojnego życia swoich współziomków. Dlatego założył w Ranft w pobliżu Flüe mały domek i kapliczkę, gdzie modlitwę łączył z uczynkami pokutnymi. Sława pustelnika zaczęła ściągać do niego ciekawych i pobożnych. Korzystał z każdej okazji, by mówić o Panu Bogu i o konieczności zbawienia swojej duszy. Dopóki nie otrzymał własnego kapelana, chodził na Mszę do pobliskiego miasteczka, gdzie księdzem był jego syn. Kiedy w roku 1473 nieomal ponownie nie doszło do wojny z Austrią, Mikołaj podjął się trudu, by załagodzić zaogniony spór. W roku 1481 wybuchła wojna domowa między kantonami Szwajcarii. Wówczas Mikołaj uratował jedność Szwajcarii – przez proboszcza Stans, Heimo am Grund, który przybył do niego po radę, przekazał, że każde z miast i kantonów musi się zrzec swoich specjalnych przywilejów i praw. Dzięki temu podpisano tzw. umowy ze Stans i utworzono Związek Szwajcarski. Wdzięczni mieszkańcy tego kraju nadali mu tytuł „Ojca Ojczyzny”. Był jednym z najwybitniejszych mistrzów medytacji i mistyków u schyłku średniowiecza. Obdarowany został niezwykłymi charyzmatami. Przez 19 lat jego pożywieniem była wyłącznie Eucharystia (fakt ten został potwierdzony kanonicznym procesem). Uciekano się do niego we wszelkich potrzebach, radzono się w najtrudniejszych sprawach, proszono o modlitwę. Nawrócił wiele zbłąkanych dusz. Zmarł 21 marca 1487 roku po krótkiej, ale bolesnej chorobie. Pan Bóg wsławił jego grób licznymi cudami.
21 marca w kalendarzu
1991 – przywrócenie ordynariatu polowego w Polsce;
2020 – zm. ks. Piotr Pawlukiewicz.
20 marca – Św. Aleksandra
Aleksandra pochodziła z Ancyry (dzisiejszej Ankary). Miała odmówić udziału w procesji z posążkami Artemidy i Ateny. Podczas wyznania wiary w Chrystusa została skazana na śmierć. Utopiono ją wraz z sześcioma innymi kobietami w bagnach w pobliżu rodzinnego miasta, ok. 300 r.
20 marca w kalendarzu
1673 – zm. paulin o. Augustyn Kordecki, przeor klasztoru na Jasnej Górze;
1921 – plebiscyt na Górnym Śląsku;
1931 – Radio Watykańskie nadało pierwszy komunikat w języku polskim;
1933 – ur. emerytowany arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski abp. Henryk Muszyński.
19 marca – Uroczystość św. Józefa, Oblubieńca Najświętszej Maryi Panny
Według św. Mateusza, Józef pochodził z królewskiego rodu Dawida. Był rzemieślnikiem, tradycyjnie uważa się, że cieślą. Ewangelia nazywa św. Józefa „mężem sprawiedliwym”, to znaczy prawdomównym, uczciwym, pracowitym i mądrym. Charakterystyczne cechy św. Józefa to zawierzenie Bogu, pokora i służebność. Imię Józef znaczy „Bóg przydał”. Św. Józef jest także patronem Kościoła, patronem szczególnym, ponieważ jest wzorem ojcostwa pełnego: był kochający, troskliwy, czuły, mądry, ciągle obecny, zapewniał bezpieczeństwo i służył swojej rodzinie, sam usuwając się w cień. W ten sposób stał się wyraźnym i czytelnym obrazem ojcowskiej miłości Boga. Zapewne niektóre cechy Jezusa są odbiciem osobowości św. Józefa. Choć nie był ojcem naturalnym Jezusa, według prawa żydowskiego, jako mąż Maryi, był Jego ojcem i opiekunem. Pierwszy o św. Józefie pisał św. Hieronim (+420). Szczególnie jego kult propagowała św. Teresa od Jezusa. Wielokrotnie wyznawała ona, że o cokolwiek poprosiła Boga za wstawiennictwem św. Józefa, zawsze to otrzymywała.
Papież Leon XIII poświęcił św. Józefowi encyklikę, Pius X zatwierdził litanię do św. Józefa, a Jan XXIII, którego św. Józef był patronem chrzcielnym, wprowadził imię do kanonu rzymskiego. Jan Paweł II wydał list pasterski „Redemptoris custos”, w którym ukazuje św. Józefa jako wzór mężczyzny na nasze czasy. W Polsce, szczególnie w Krakowie, święto Oblubieńca Maryi obchodzono 19 marca już na przełomie XI i XII w. Do liturgii wspomnienie św. Józefa weszło w Jerozolimie w V w. Na Zachodzie przyjęło się w wieku VIII. Do brewiarza i mszału wprowadził je Sykstus IV (1479) a Grzegorz XV (1621-1623) rozszerzył na cały Kościół.
19 marca w kalendarzu
1919 – Gdańsk został ogłoszony wolnym miastem;
1932 – ur. emerytowany biskup pomocniczy diecezji tarnowskiej Władysław Bobowski (zm. 8 lipca 2025);
1937 – papież Pius XI w encyklice „Divini Redemptoris” potępił komunizm;
1998 – sakra biskupia emerytowanego metropolity krakowskiego kard. Stanisława Dziwisza;
2009 – bp Marian Buczek został biskupem diecezji charkowsko-zaporoskiej na Ukrainie (obecnie biskup senior);
2013 – inauguracja pontyfikatu papieża Franciszka;
2016 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji wrocławskiej Jacka Kicińskiego;
2022 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji gnieźnieńskiej Radosława Orchowicza;
2025 – sakra bp. Jerzego Kołodzieja i ingres do katedry w Bunbury w Australii.
18 marca – Św. Patryk
Urodził się ok. 315 r. w Jerozolimie w rodzinie chrześcijańskiej. Przyjął święcenia kapłańskie z rąk biskupa Jerozolimy, św. Maksyma. W 348 r. został wybrany jego następcą. Był bardzo gorliwym biskupem. Ze względu na swoją zdecydowanie antyariańską postawę trzykrotnie skazywany był na wygnanie przez ariańskich cesarzy – Konstancjusza i Walensa. Nie niepokojono go jedynie przez 19 lat – za rządów Juliana Apostaty i Jowiana. W tym czasie rozwinął pełną działalność dla przywrócenia jedności Kościołowi w Jerozolimie. Zmarł na wygnaniu 18 marca 386 r.
Zachowały się dwie serie jego katechez – dla katechumenów i ochrzczonych. Jest to bodajże pierwszy systematyczny wykład nauki katolickiej i jeden z pierwszych traktatów o Najświętszym Sakramencie. Do najcenniejszych katechez zalicza się pięć katechez mistagogicznych, w których autor wykłada naukę Kościoła: o chrzcie świętym, bierzmowaniu i Eucharystii. Św. Cyryl wyraża głęboką wiarę w realną obecność Pana Jezusa w Najświętszym Sakramencie. Leon XIII ogłosił w 1882 r. św. Cyryla Jerozolimskiego doktorem Kościoła.
18 marca w kalendarzu
1956 – ur. metropolita białostocki abp Józef Guzdek;
1961 – ur. biskup świdnicki Marek Mendyk.
17 marca – Św. Patryk
Św. Patryk urodził się w rzymskiej Brytanii ok. 385 r. Był synem podoficera. Jego rodzina była chrześcijańska, ale odebrał świeckie wychowanie. Gdy miał 16 lat, został uprowadzony przez irlandzkich piratów i przez sześć lat w niewoli pasł owce. W tym czasie nastąpił jego powrót do chrześcijaństwa. Na przypadkowym statku udało mu się uciec do Francji, gdzie kształcił się później w najsłynniejszych szkołach w Erinsi i w Auxerre.
Gdy w Irlandii zmarł wysłannik papieski św. Palladiusz, papież Celestyn I wyświęcił Patryka w 432 r. na biskupa. Święty zastał w Irlandii tylko małe wspólnoty chrześcijan, otoczone i nękane przez pogańskie szczepy irlandzkie. Potrafił jednak zdobyć przychylność lokalnych władców, ustanowił dla wybranych plemion biskupów, którym dodał grono pomocników żyjących wspólnie na sposób klasztorny. W ten sposób opaci klasztorów byli zarazem biskupami. Właśnie od św. Patryka wywodzi się rozpowszechniony później w całym świecie zwyczaj zwoływania na modlitwę za pomocą dzwonu. Prawdopodobnie w 444 r. Patryk zbudował swój kościół biskupi w Armagh (Ulster, Północna Irlandia), a miasto to stało się stolicą prymasów Irlandii. Św. Patryk spędził w Irlandii 40 lat na intensywnym głoszeniu Ewangelii, modlitwie i ascezie. Do dziś miejscem kultu św. Patryka jest Croah Patrick, góra na której często spędzał on Wielki Post. Pod koniec życia św. Patryk z przerażeniem obserwował podbój Irlandii przez pogan, którzy wzięli do niewoli ogromne rzesze chrześcijan. Wydawało się, że efekt jego kilkudziesięcioletniej pracy ewangelizacyjnej zostanie zniszczony. Okazało się jednak, że chrześcijaństwo zapuściło wśród Irlandczyków bardzo głębokie korzenie i ocalało. Wielu mnichów irlandzkich było później misjonarzami kontynentu europejskiego.
17 marca w kalendarzu
1620 – męczeńska śmierć św. Jana Sarkandra;
1921 – uchwalenie Konstytucji Marcowej;
1994 – Icchak Rabin złożył oficjalną wizytę w Watykanie i jako pierwszy premier Izraela spotkał się z papieżem (Janem Pawłem II).
16 marca – Św. Gabriel Lalemant
Gabriel Lalemant był jednym z francuskich misjonarzy jezuickich pracujących w latach 1642-1649 wśród Indian Huronów i Irokezów w Ameryce Północnej, przede wszystkim w Kanadzie. Gabriel urodził się w 1610 roku w Paryżu. Był synem adwokata. Mając 20 lat wstąpił do jezuitów. Studiował teologię w Bourges. Przyjąwszy świecenia kapłańskie w 1638 r., uczył w La Feche, Moulins i Bourges. W 1646 roku przybył do Quebecu, gdzie prowadził działalność ewangelizacyjną. W 1648 roku razem z Janem de Brebeuf podjął pracę misyjną wśród Indian w Kanadzie.
Wielkie zasługi jako misjonarze w Kanadzie położyli jezuici, sulpicjanie i urszulanki tzw. czarne. Największą przeszkodę dla ich pracy stanowiły odległości – olbrzymie, puste przestrzenie oraz dzikie szczepy Indian. Traktowali oni misjonarzy jako białych kolonizatorów, którzy przybyli tam po to, by wydrzeć im ojczystą ziemię. Okrucieństwa, jakich dopuszczali się Europejczycy na Indianach, jeszcze bardziej zwiększały ich wrogość. Jednak praca misyjna powoli przynosiła owoce. W 1649 r. było już 7 tys. ochrzczonych Indian. Niestety, dzieło misjonarzy zostało zniszczone przez dzikich Irokezów. 16 marca 1649 r. napadli oni na wioski Huronów i wymordowali większość mieszkańców. Ze szczególną zawziętością dręczyli misjonarzy. Zachował się opis okrutnego męczeństwa o. Jana de Brebeuf. Prawdopodobnie w taki sam sposób zginął także o. Gabriel Lalemant. Razem z innymi jezuickimi męczennikami został beatyfikowany przez Piusa XI w 1925 roku, a kanonizowany w 1930 r. Następcy męczenników kontynuowali dzieło ewangelizacyjne. W 1674 r. udało się założyć pierwszą diecezję kanadyjską w Quebecu. Biskup Laval założył w tym mieście pierwsze seminarium duchowne, które dało początek francuskojęzycznemu uniwersytetowi, istniejącemu do dzisiaj pod nazwą Uniwersytet Laval.
16 marca w kalendarzu
1930 – w kościołach na terenie Polski odbyły się modlitwy za prześladowanych w ZSRR;
1942 – Niemcy rozpoczęli likwidację żydowskiego getta w Lublinie, która była początkiem akcji „Reinhardt” – eksterminacji Żydów zamieszkujących Generalne Gubernatorstwo i Okręg Białostocki.
15 marca – Św. Klemens Maria Hofbauer
Klemens urodził się w 1751 roku w Tasovicach na Morawach, w zniemczonej czeskiej rodzinie rzeźnika. Na chrzcie świętym otrzymał imię św. Jan Apostoł. Gdy Jan miał 7 lat, zmarł jego ojciec. Matka potrafiła nie tylko zapewnić dwanaściorgu dzieci utrzymanie, ale przede wszystkim głębokie wychowanie religijne. Ponieważ ubóstwo nie pozwoliło Janowi na kształcenie, podjął się pracy piekarza. Udał się do Rzymu, a potem do Tivoli, gdzie wstąpił do eremitów. Nie czuł się tam jednak dobrze, gnał go żar pracy apostolskiej. Dlatego wystąpił z eremu i wrócił do kraju.
W Rzymie zetknął się z niedawno założonym przez św. Alfonsa Marię Liguoriego zakonem redemptorystów i wstąpił do niego. Imię Jan zmienił sobie wówczas na Klemens Maria. Miał wtedy 34 lata. Po otrzymaniu święceń kapłańskich wysłano go do Wiednia, a następnie na Pomorze. Zatrzymał się na jakiś czas w Warszawie. Chwilowy postój przemienił się w pobyt trwający 21 lat (1787-1808). Prowadził działalność charytatywną, opiekę nad służącymi. Uruchomił drukarnię i wydawnictwo książek religijnych oraz stowarzyszenie dla pogłębiania wiedzy religijnej. Był wybitnym kaznodzieją. Gdy po III rozbiorze Polski Warszawa znalazła się pod okupacją Prus, redemptorystów więziono przez miesiąc w Kostrzyniu nad Odrą, a potem nie pozwolono im wrócić do Polski. Św. Klemens osiadł przy kościele sióstr urszulanek w Wiedniu. Był niezmordowany w konfesjonale i na ambonie. Zmarł w opinii świętości 15 marca 1820 roku.