2 października – Święci Aniołowie Stróżowie

Aniołowie stróżowie są oni niewidzialnymi duchami, których Bóg posyła, by strzegli ludzi od zła i wspomagali w drodze do zbawienia. Ich sposób działania jest zwykle bardzo dyskretny i wymaga współpracy człowieka. Ojcowie Kościoła nazywali ich przyjaciółmi, pedagogami, pomocnikami albo właśnie stróżami. Bóg wysyła ludziom swych opiekunów jak czytamy np. w Psalmie 90: „Aniołom swoim rozkazał, aby cię strzegli na wszystkich twych drogach”. Opiekują się nie tylko pojedynczymi osobami, ale i całymi społecznościami.

Kult aniołów stróżów rozwinął się później niż kultu trzech znanych z imion archaniołów (Michała, Gabriela, Rafała). Od XVI w. w Kościele Zachodnim zaczęły licznie powstawać kościoły, ołtarze, litanie ku czci aniołów stróżów. Powszechne liturgiczne wspomnienie anielskich opiekunów wprowadził Benedykt X w 1670 r. Pięknym wyrazem oddania się pod opiekę aniołów jest modlitwa: „Aniele Boże, Stróżu mój…”.

 

2 października w kalendarzu

1928 – św. ks. Josemaría Escrivá de Balaguer założył Opus Dei;

1912 – na Madagaskarze zmarł bł. Jan Beyzym SJ, opiekun trędowatych;

1940 – Niemcy utworzyli w Warszawie getto żydowskie;

1944 – koniec Powstania Warszawskiego.


1 października – Św. Teresa od Dzieciątka Jezus

Św. Teresa od Dzieciątka Jezus i Świętego Oblicza, zwana również Teresą z Lisieux lub Małą Tereską, urodziła się w 1873 r. w Lisieux we Francji. Jako piętnastoletnia dziewczyna wstąpiła do zakonu karmelitanek. Zmarła w 1897 r. na gruźlicę, przeżywszy zaledwie 24 lata. Pozostawiła po sobie zapiski zatytułowane „Dzieje duszy”. W 1925 r. została kanonizowana, a w 1997 r. bł. Jan Paweł II ogłosił ją doktorem Kościoła.

 

1 października w kalendarzu

1942 – powstał Instytut Świecki Pomocnic Maryi Jasnogórskiej, Matki Kościoła (obecnie Instytut Prymasowski);

1949 – proklamowano Chińską Republikę Ludową;

1999 – Jan Paweł II ogłosił św. Brygidę, św. Katarzynę ze Sieny i św. Edytę Stein patronkami Europy;

1999 – Akademia Teologii Katolickiej w Warszawie została przekształcona w Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego.


30 września – Św. Hieronim

Hieronim urodził się w Stridonie w Dalmacji około roku 340. Odbywał studia w Rzymie i tam przyjął chrzest. Wybrawszy życie ascetyczne, udał się na Wschód i tam przyjął święcenia kapłańskie.

Po powrocie do Rzymu został sekretarzem papieża Damazego i rozpoczął pracę nad łacińskim przekładem Pisma Świętego. Następnie wyjechał do Betlejem i tam przez 35 lat studiował Pismo Święte, tłumaczył je na język łaciński i komentował, roztaczając równocześnie opiekę nad wieloma klasztorami. Zmarł 30 września 420 roku w Betlejem.

 

30 września w kalendarzu

1807 – abp Kajetan Ignacy Kicki uroczyście ogłosił w Kielcach erekcję diecezji kieleckiej, ustanowionej przez Piusa VII w 1805 r.;

1897 – zm. św. Teresa od Dzieciątka Jezus (Teresa z Lisieux);

1939 – ukonstytuowały się najwyższe władze RP na uchodźstwie: Władysław Raczkiewicz objął urząd prezydenta RP, a gen. Władysław Sikorski został premierem;

2007 – beatyfikacja Marii Luizy Merkert, współzałożycielki Zgromadzenia Sióstr św. Elżbiety;

2023 – papież Franciszek kreował kardynałem ówczesnego metropolitę łódzkiego abp. Grzegorza Rysia.


29 września – Święto świętych archaniołów Michała, Gabriela i Rafała

W tradycji chrześcijańskiej Michał to pierwszy i najważniejszy spośród aniołów, obdarzony przez Boga szczególnym zaufaniem i kluczami do nieba. Hebrajskie imię Mika’el znaczy „Któż jak Bóg”. Kiedy Lucyfer zbuntował się przeciwko Bogu i do buntu namówił część aniołów, archanioł Michał miał wtedy wystąpić i z okrzykiem „Któż jak Bóg” wypowiedzieć wojnę szatanom.

Imię „Gabriel” znaczy tyle, co „mąż Boży” albo „wojownik Boży”. Przynosi Dobrą Nowinę. Ukazuje się Zachariaszowi zapowiadając mu narodziny syna Jana Chrzciciela. Zwiastuje także Maryi, że zostanie Matką Syna Bożego. Według niektórych pisarzy kościelnych Gabriel był aniołem stróżem Świętej Rodziny. Przychodził w snach do Józefa. Miał być aniołem pocieszenia w Ogrójcu oraz zwiastunem przy zmartwychwstaniu Pana Jezusa i przy Jego wniebowstąpieniu.

Rafał przedstawił się w Księdze Tobiasza, iż jest jednym z „siedmiu aniołów, którzy stoją w pogotowiu i wchodzą przed majestat Pański”. Najpierw jednak wystąpił w niej pod postacią ludzką, przybierając pospolite imię Azariasz i ofiarowując młodemu Tobiaszowi wędrującemu z Niniwy do Rega w Medii swoje towarzystwo i opiekę. Ratuje go z wielu niebezpiecznych przygód, przepędza demona Asmodeusza i uzdrawia niewidomego ojca Tobiasza. Hebrajskie imię Rafael oznacza „Bóg uleczył”.

 

29 września w kalendarzu

1484 – zm. św. Jan z Dukli,

1850 – papież Pius IX przywrócił zlikwidowaną w XVI wieku katolicką administrację kościelną w Anglii i Walii;

1921 – w Krakowie zostało erygowane Zgromadzenie św. Michała Archanioła (michalici);

1941 – Niemcy rozpoczęli masakrę Żydów w Babim Jarze pod Kijowem;

2020 – sakra bp. Karola Kulczyckiego, ordynariusza diecezji Port Pirie w Australii.


28 września – Św. Wacław

Wacław urodził się około 907 r. jako syn księcia czeskiego Wratysława I. Został wychowany przez babkę św. Ludmiłę. Po śmierci ojca, w wieku 18 lat, objął rządy. Starał się o rozszerzenie chrześcijaństwa, popierając misjonarzy. Był hojny dla ubogich i życzliwy dla prostych. Miał przeciw sobie opozycję o tendencjach odśrodkowych i pogańskich.

Zginął z rąk siepaczy nasłanych przez rodzonego brata Bolesława Okrutnego w Starym Bolesławcu. Mordu miano dokonać u bram kościoła. Jego relikwie spoczywają w katedrze praskiej. Św. Wacław jest patronem Czech, Moraw, Pragi i katedry krakowskiej.

 

28 września w kalendarzu

1925 – powstały: archidiecezja częstochowska, diecezja katowicka, diecezja łomżyńska;

1939 – skapitulowała Warszawa;

1939 – ZSRR i Niemcy podpisały w Moskwie „Traktat o Granicach i Przyjaźni”, ustanawiający granicę niemiecko-sowiecką na okupowanym terytorium Polski;

1953 – na żądanie władz PRL przewodnictwo Konferencji Episkopatu Polski przejął biskup Michał Klepacz;

1958 – sakra biskupia ks. Karola Wojtyły;

1971 – komunistyczne władze Węgier zgodziły się na wyjazd z kraju prymasa Józsefa Mindszenty’ego, przebywającego od 1956 roku w ambasadzie amerykańskiej;

1978 – po 33 dniach pontyfikatu zmarł papież Jan Paweł I;

2008 – beatyfikacja ks. Michała Sopoćki;

2011 – sakra biskupów pomocniczych archidiecezji krakowskiej: Grzegorza Rysia (obecnie metropolity krakowskiego) i Damiana Muskusa.


27 września – Św. Wincenty a Paulo

Wincenty urodził się we francuskim Pouy w 1581 r. jako trzecie z sześciorga dzieci w biednej, wiejskiej rodzinie. Rodzice marzyli o tym, by ich syn w przyszłości wyrwał się ku łatwiejszemu życiu, więc wysłali go do szkoły franciszkanów. Później Wincenty podjął studia teologiczne w Tuluzie. W wieku 19 lat został kapłanem, jednak kapłaństwo było dla niego jedynie zawodem, m.in. chciał w ten sposób pomóc rodzinie. Kiedy płynął Morzem Śródziemnym z Marsylii do Narbonne, został wraz z całą załogą i pasażerami napadnięty przez tureckich piratów i przewieziony do Tunisu jako niewolnik. Po dwóch latach niewoli zdołał nawrócić swojego pana i obaj uciekli do Rzymu. Wincenty kształcił się i nawiedzał miejsca święte. Papież Paweł V wysłał go do Francji w nieznanej bliżej misji na dwór Henryka IV. Pozyskał sobie zaufanie królowej, Katarzyny Medycejskiej, która obrała go sobie za kapelana. Wincenty przeżył ogromny kryzys religijny.

Zmianę w jego sposobie myślenia przyniosło dopiero poznanie ks. Pierre’a de Berrulle, który zgromadził wokół siebie kapłanów, ukazując im wielkość i znaczenie posługi kapłańskiej; a także św. Franciszka Salezego i św. Franciszki de Chantal. Trafił również do galerników, którym głosił Chrystusa. Zaczął dostrzegać ludzką nędzę – materialną i moralną. Prawdopodobnie duże znaczenie dla życia Wincentego miało spotkanie w 1617 r. z umierającym. Wincenty został wezwany do człowieka, który cieszył się doskonałą opinią, ten jednak wyznał mu, że przez całe życie udawał kogoś innego, niż był w rzeczywistości. W liturgii tego dnia przypadała uroczystość Nawrócenia św. Pawła. Dla Wincentego był to wstrząs. Zrozumiał, że Bóg pozwala się dotknąć w ubogich, w nich potwierdza swoją obecność. Odtąd zaczął gorliwie służyć biednym i pokrzywdzonym. Zgromadził wokół siebie kilku kapłanów, którzy w sposób bardzo prosty i dostępny głosili ubogim Słowo Boże. W ten sposób w 1625 r. powstało Zgromadzenie Księży Misjonarzy – lazarystów, a kilka lat później – stowarzyszenie Pań Miłosierdzia, które w sposób systematyczny i instytucjonalny zajęły się biednymi, porzuconymi dziećmi, żebrakami, kalekami. Spotkanie ze św. Ludwiką zaowocowało powstaniem Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia (1633 r.), zwanych szarytkami (od franc. charite – miłosierdzie). Wincenty zmarł w 1660 r. w wieku 79 lat.

 

27 września w kalendarzu

1540 – papież Paweł III zaaprobował zakon jezuitów;

1939 – powstały Szare Szeregi;

1953 – ur. metropolita częstochowski abp Wacław Depo;

1970 – św. Teresa z Avila, jako pierwsza kobieta, została ogłoszona doktorem Kościoła;

2014 – beatyfikacja prałata Opus Dei Alvaro del Portillo.


26 września – Święci Kosma i Damian

Najbardziej popularna opowieść na temat ich życia mówi, że święci byli braćmi bliźniakami. Być może byli Arabami. Ich życie było związane z Cyrem we wschodniej części Syrii. W domu otrzymali dobre wychowanie chrześcijańskie. Pracowali jako lekarze i za swe usługi nie pobierali opłat. Cieszyli się szeroką sławą, leczyli również pogan i w ten sposób pozyskali wiele osób dla Chrystusa. Według przekazu ich męczeństwo miało miejsce ok. 300 roku, podczas prześladowań za czasów Dioklecjana. Kiedy torturami nie zdołano ich zmusić od wyparcia się Jezusa, ścięto ich mieczem. Zostali pochowani w Cyrze.

Ich kult szybko się rozpowszechniał i objął cały Kościół. W Konstantynopolu cesarz Justynian Wielki wystawił ku ich czci dwie świątynie, gdyż – jak twierdził – dzięki ich wstawiennictwu wyzdrowiał z ciężkiej choroby.

 

26 września w kalendarzu

1839 – kulminacja masowych morderstw katolików (w tym dziewięciorga kanonizowanych) w Korei;

1878 – otwarcie Wielkiej Synagogi w Warszawie;

1939 – zapadła decyzja o kapitulacji oblężonej przez Niemców Warszawy.


25 września – Bł. Władysław z Gielniowa

Władysław urodził się w Gielniowie koło Opoczna w 1440 r. Jako student Akademii Krakowskiej przyjaźnił się ze św. Janem Kantym i św. Szymonem z Lipnicy. Pod wpływem kazań św. Jana Kapistrana wstąpił do bernardynów. Odbył nowicjat w Warszawie. Zasłynął jako wybitny kaznodzieja i autor pieśni religijnych. Przez 15 lat był prowincjałem swego zakonu, dwukrotnie pielgrzymował do Rzymu o żebranym chlebie. Po złożeniu urzędu osiadł w Warszawie i tam zmarł 4 maja 1505 r. Jest patronem Warszawy.

 

25 września w kalendarzu

1793 – w Grodnie Rzeczpospolita podpisała wymuszony traktat z Prusami, sankcjonujący zabór ziem polskich w ramach II rozbioru;

1939 – „czarny poniedziałek” w Warszawie: jedno z najcięższych niemieckich bombardowań oblężonej stolicy;

1953 – władze komunistyczne aresztowały prymasa Polski kard. Stefana Wyszyńskiego oraz bp. Antoniego Baraniaka;

2010 – beatyfikacja Chiary Badano.


24 września – Święty Gerard

Gerard (Sagredo) urodził się w zamożnej rodzinie w Wenecji w 977 r. Na chrzcie otrzymał imię Jerzy. Kiedy miał 5 lat, ciężko zachorował. Wtedy rodzice zawieźli go na Wyspę Św. Jerzego w pobliżu placu św. Marka, by ofiarować go świętemu patronowi. Kiedy Jerzy wyzdrowiał, rodzice w podzięce oddali go do klasztoru benedyktynów, który do dziś na tej wyspie się znajduje. Tu obrał sobie imię Gerarda – na cześć ojca, który to imię nosił i niedawno zmarł.

Studiował w Bolonii, a po powrocie został opatem klasztoru na wyspie św. Jerzego. Wkrótce udał się z pielgrzymką do Ziemi Świętej. Zatrzymał się na Węgrzech. Król św. Stefan był pod tak dużym wrażeniem pobożności i wiedzy Gerarda, że namówił go do pozostania na Węgrzech w celu prowadzenia misji ewangelizacyjnej wśród węgierskich pogan i nauczania ośmioletniego królewicza św. Emeryka. Po pewnym czasie Gerard usunął się na pustkowie, gdzie spędził kilka lat jako eremita. Kiedy powstała metropolia Csanad, został wezwany do objęcia stolicy biskupiej. Według podania, kiedy po śmierci św. Stefana (w 1038 r.) powstała na Węgrzech reakcja pogańska (podobnie jak po śmierci Bolesława Chrobrego w Polsce), Gerard miał paść jej ofiarą. Jego ciało miało zostać strącone do Dunaju ze stromej góry Kelem, zwanej dzisiaj Górą Św. Gerarda (Gellerta), 24 września 1046 r.

 

24 września w kalendarzu

787 – rozpoczął się Sobór Nicejski II;

1686 – papież Innocenty XI ogłosił św. Jacka Odrowąża patronem Królestwa Polskiego i Wielkiego Księstwa Litewskiego;

2000 – powstało Licheńskie Centrum Pomocy Rodzinie i Osobom Uzależnionym.


23 września – Święty ojciec Pio

O. Pio urodził się w 1887 r. Na chrzcie otrzymał imię Franciszek. Już w dzieciństwie szukał samotności i często oddawał się modlitwie i rozmyślaniu. Kiedy miał 5 lat, po raz pierwszy objawił mu się Jezus. W wieku 16 lat przyjął habit kapucyński i otrzymał zakonne imię Pio. Rok później złożył śluby zakonne i rozpoczął studia filozoficzno-teologiczne. W 1910 r. przyjął święcenia kapłańskie. Już wtedy miał poważne problemy ze zdrowiem. Pod koniec lipca 1916 r. przybył do San Giovanni Rotondo, gdzie przebywał aż do śmierci. 20 września 1918 r. podczas modlitwy przed wizerunkiem Chrystusa ukrzyżowanego o. Pio otrzymał stygmaty. Na jego dłoniach, stopach i boku pojawiły się otwarte rany – znaki męki Jezusa.

Ojciec Pio był mistykiem. Często surowo pokutował, bardzo dużo czasu poświęcał na modlitwę. Wielokrotnie przeżywał ekstazy, miał wizje Maryi, Jezusa i swojego Anioła Stróża. Włoski zakonnik niezwykłą czcią darzył Eucharystię. Przez długie godziny przygotowywał się do niej, trwając na modlitwie, i długo dziękował Bogu po jej odprawieniu. Z wielkim oddaniem spowiadał. Spędzał w konfesjonale wiele godzin, penitenci przyjeżdżali do niego nieraz z bardzo daleka. Zakonnik zmarł w swoim klasztorze 23 września 1968 r. Na kilka dni przed jego śmiercią, po 50 latach, zagoiły się stygmaty. Jan Paweł II beatyfikował o. Pio w 1999 r., a kanonizował go w 2002 r.

 

23 września w kalendarzu

1805 – powstała diecezja lubelska;

1968 – zmarł św. o. Pio;

1976 – powstał Komitet Obrony Robotników;

1981 – dokładnie pięć lat później KOR zakończył działalność podczas I Krajowego Zjazdu Delegatów NSZZ „Solidarność”.


22 września – Św. Maurycy i towarzysze

Maurycy był dowódcą rzymskiej Legii Tebańskiej, w której żołnierzami byli chrześcijanie. Około 290 roku przed jedną z bitew zażądano, aby legioniści złożyli ofiarę pogańskim bogom. Na to nie pozwalało im sumienie. Maurycy wraz z legionistami stanowczo odmówili. Zabito wszystkich.

Na miejscu nekropolii męczenników biskup Teodor wybudował kaplicę. Następnie wzniesiono klasztor, przy którym z czasem powstało potężne opactwo, skupiające 900 mnichów. Niebawem wokół opactwa wyrosło miasto Sanct-Maurice. Badania archeologiczne potwierdziły istnienie kaplicy oraz jamy grobowej, jednak mimo tego nie wyjaśniono jeszcze w pełni okoliczności męczeństwa. Św. Maurycy odbierał szczególną cześć w cesarstwie niemieckim. Podczas koronacji cesarze otrzymywali do rąk włócznię św. Maurycego. W grocie włóczni, według legendy, tkwił gwóźdź z krzyża Chrystusowego. Kopię tej włóczni podarował cesarz Otto III królowi Bolesławowi Chrobremu. Gest ten był uznaniem niezależności księcia polskiego i przyzwoleniem na koronację. Kopia ta znajduje się w skarbcu wawelskim.

 

22 września w kalendarzu

496 – zapewne tego dnia król Gallów Chlodwig przyjął chrzest w Reims

1601 – pierwsze święcenia katolickich kapłanów w Japonii

1953 – bp Czesław Kaczmarek został skazany w stalinowskim procesie pokazowym na 12 lat więzienia;

1989 – Sąd Najwyższy zarejestrował Niezależne Zrzeszenie Studentów.


21 września – Św. Mateusz

Mateusz był Galilejczykiem. Zajmował się pobieraniem ceł i podatków w Kafarnaum, jednym z większych handlowych miasteczek nad jeziorem Genezaret. W Palestynie pogardzano wówczas celnikami, bo ściągali oni opłaty na rzecz znienawidzonych Rzymian.

Jezus powołał Mateusza, gdy pewnego razu przechodził nad jeziorem. Być może Mateusz słuchał wcześniej mów pokutnych Jana Chrzciciela. Na wezwanie Chrystusa zostawił wszystko i poszedł za Nim. Nawrócony, zaprosił do swego domu Jezusa, Jego uczniów i swoich przyjaciół celników i współpracowników. W czasie uczty faryzeusze zarzucili Jezusowi, że nie przestrzega prawa. Ten jednak wstawił się za swoimi współbiesiadnikami. Odtąd Mateusz pozostał już w gronie dwunastu apostołów. Po Wniebowstąpieniu Chrystusa Mateusz przez jakiś czas pozostał w Palestynie. Apostołował wśród nawróconych z judaizmu. Dla nich też przeznaczył napisaną przez siebie księgę Ewangelii.

 

21 września w kalendarzu

1980 – pierwsza po 40 latach transmisja radiowa Mszy św. w programie I Polskiego Radia;

2012 – otwarcie cmentarza wojennego w Bykowni pod Kijowem, upamiętniającego 3,5 tysiąca Polaków zamordowanych przez NKWD.


20 września – Święci męczennicy koreańscy: Andrzej Kim Taegon, Paweł Chong Hasang i Towarzysze

Chrześcijaństwo dotarło do Korei pod koniec XVI w., ale ewangelizacja była utrudniona, ponieważ Korea przez wiele lat całkowicie izolowała się od innych państw, pozwalając swoim mieszkańcom jedynie na coroczną wyprawę do Pekinu w celu zapłacenia podatków. Kościół jednak powoli się rozwijał – gdy pod koniec XVII w. udało się przedostać do Korei chińskiemu księdzu, zastał on tam już około 4000 chrześcijan, z których żaden nigdy dotąd nie widział kapłana. Wolność religijną wprowadzono w tym kraju dopiero w 1887 r. Na początku XIX w. wybuchły tam krwawe prześladowania, w których 103 męczenników oddało życie za wiarę. Między nimi pierwszy kapłan koreański, Andrzej Kim Taegon, i wybitny apostoł świecki, Paweł Chong Hasang. W sumie w XIX w. poniosło śmierć męczeńską ponad 10 tys. wiernych, w tym 3 biskupów i 10 kapłanów.

Andrzej Kim Taegon urodził się w 1821 r. w koreańskiej prowincji Tcziong-Czu. Jego ojciec, Ignacy Kim, zginął w czasie prześladowań w roku 1839 (został beatyfikowany w 1925 r.) Andrzej po chrzcie, który przyjął w wieku 15 lat, przebył kilkaset kilometrów do seminarium w Makao w Chinach. Po sześciu latach zdołał wrócić do swojego kraju poprzez Mandżurię. Został skierowany do przygotowania bezpiecznej przeprawy wodnej dla misjonarzy chrześcijańskich, aby udało im się ujść straży granicznej. Andrzej został jednak aresztowany i po torturach ścięty niedaleko stolicy swojego kraju, Seulu, w 1846 r. Paweł Chong Hasang był współpracownikiem i tłumaczem kapłanów. Przez dwadzieścia lat przewodził wspólnocie chrześcijańskiej w Korei. Był klerykiem, kiedy poniósł śmierć w wieku 44 lat, ścięty mieczem w 1839 r.

 

20 września w kalendarzu

1378 – początek Wielkiej Schizmy Zachodniej po śmierci papieża Grzegorza XI;

1870 – zdobycie Rzymu przez wojska Garibaldiego i upadek państwa kościelnego;

1918 – o. Pio otrzymał stygmaty;

2021 – ingres bp. Andrzeja Siemieniewskiego do katedry w Legnicy.


19 września – Św. January

Urodził się ok. 270 r. Był biskupem Benewentu. Zginął na arenie w 305 r. w czasie prześladowań chrześcijan za czasów Dioklecjana. Wraz z nim śmierć poniosło kilku innych chrześcijan. Relikwie świętego przechowywane były w różnych miejscach W 1497 r. przewieziono je do Neapolu, gdzie spoczywają do dziś w tamtejszej katedrze. January jest głównym patronem tego miasta.

Kilka razy w roku ma tam miejsce tzw. Cud św. Januarego. Obok relikwii znajdują się dwie hermetycznie zamknięte ampułki z zakrzepłą krwią świętego. W sobotę przed pierwszą niedzielą maja, ok. 19 września, a czasami również ok. 19 grudnia krew ta na powrót zmienia się w ciecz. Zjawisko to notowane jest od XIV w. Kościół nie wypowiadał się na ten temat w sposób urzędowy. Mimo pewnych hipotez, jak dotąd nie znaleziono też naturalnego wyjaśnienia dla tego zjawiska.


18 września – Św. Stanisław Kostka

Urodził się 28 grudnia 1550 r. w Rostkowie, był jednym z siedmiorga dzieci kasztelana zakroczymskiego. Miał 14 lat, gdy został wysłany wraz ze starszym bratem Pawłem do szkół jezuickich w Wiedniu. Uczył się pilnie. Był też bardzo pobożny, co ściągnęło na niego drwiny kolegów. W 1565 r. Stanisław ciężko zachorował. Jak opowiadał później, ukazała mu się wtedy św. Barbara, która przyniosła mu Komunię św. Nawiedziła go też Maryja z Dzieciątkiem, polecając mu wstąpienie do jezuitów. Następnego dnia obudził się zupełnie zdrowy.

Nie uzyskał zgody rodziców na wstąpienie do zakonu, więc zorganizował ucieczkę. Wyruszył z Wiednia do Drylingi, a następnie do Rzymu. Przemierzył pieszo ponad 800 km. W Rzymie został przyjęty do nowicjatu i mimo sprzeciwu ojca wkrótce złożył śluby zakonne. Miał wtedy 18 lat. Swoją pobożnością i stylem życia budował całe otoczenie. Wkrótce po ślubach, w sierpniu 1568 r. nagle zachorował. Zmarł 15 sierpnia, w uroczystość Wniebowzięcia Matki Bożej. Jego kult zrodził się natychmiast i spontanicznie – najpierw w Rzymie, a wkrótce w Polsce i wielu europejskich krajach (to właśnie dzięki niemu stało się wtedy popularne imię Stanisław). Beatyfikowany został w 1606 r., a kanonizowany w 1726 r.

 

18 września w kalendarzu

1814 – rozpoczął się Kongres Wiedeński;

1939 – polskie władze opuściły terytorium kraju i przekroczyły granicę rumuńską.


17 września – Św. Hildegarda z Bingen

Żyjąca w latach 1098-1179 niemiecka benedyktynka należała do najbardziej fascynujących postaci średniowiecza: była wizjonerką, lekarką, pisarką i kompozytorką oraz znawczynią ówczesnych nauk przyrodniczych.

Kult liturgiczny św. Hildegardy z Bingen rozszerzył 10 maja 2012 roku na cały Kościół papież Benedykt XVI, który uważa ją za jedną ze swoich mistrzyń duchowych; 7 października tegoż roku włączył ją – jako czwartą kobietę – do grona 35 doktorów Kościoła. W krajach języka niemieckiego Hildegarda jest od wieków czczona jako święta. Benedykt XVI mówił o niej: „Hildegarda była mniszką benedyktyńską, żyjącą w centrum niemieckiego średniowiecza. Była prawdziwą nauczycielką teologii i głęboką znawczynią nauk przyrodniczych i muzyki”.

Urodziła się 16 września 1098 roku w Bermersheim w Hesji jako dziesiąte dziecko wysokiego urzędnika cesarskiego. Już jako siedmioletnie dziecko została poświęcona Bogu, a jej wychowaniem zajęła się benedyktynka Jutta ze Spanheim. Od tego czasu wychowywała się w opactwie benedyktyńskim w Disibodenbergu. W wieku 15 lat Hildegarda, która od młodości doznawała mistycznych wizji, zdecydowała się na prowadzenie życia mniszego. W 1147 roku założyła klasztor w Rupertsbergu koło Bingen nad Renem. W 1165 roku powołała kolejny klasztory w Eibingen k. Rüdesheimu. W nim zmarła 17 września 1179 roku. Sławę w krajach języka niemieckiego przyniosły jej charyzmatyczne wystąpienia, w których Hildegarda nie tylko wzywała do nawrócenia zwykłych ludzi, ale także krytykowała wysokich duchownych. W średniowieczu panowała opinia, że kobiety w ogóle nie były zdolne do własnego teologicznego myślenia. Hildegarda określiła się zatem jako „niewykształcona” i w swoim nauczaniu nawiązywała do wizji, których doświadczała od wczesnego dzieciństwa. U sławnej zakonnicy szukało rady coraz więcej osób.

Do dziś zachowało się wiele dzieł Hildegardy z dziedziny religii, medycyny, muzyki, etyki i kosmologii, cieszących się obecnie dużą popularnością. Na szczególną uwagę zasługuje trylogia: „Scivias” (1141-51), „Liber vitae meritorum” (1158-63) i „Liber divinorum operum simplicis hominis” (1163-73). Zachowało się też ok. 300 jej listów kierowanych m.in. do papieża, do Bernarda z Clairvaux, do cesarza Fryderyka Barbarossy.

Hildegarda z Bingen interesowała się również przyrodą, była pierwszą badaczką niemieckiej fauny i flory. Do dziś popularne są formułowane przez nią zasady medycyny naturalnej. Coraz większym zainteresowaniem cieszą się np. rekolekcje połączone z postem wg. Św. Hildegardy. W Polsce znane są liczne, opracowane w formie poradników, książki świętej, np. „Medycyna dla kobiet”, „Przyrodolecznictwo”, „Program zdrowia Hildegardy z Bingen”, „Zioła z apteki św. Hildegardy” oraz bioprodukty oparte na recepturach.

 

17 września w kalendarzu

1179 – zm. św. Hildegarda z Bingen;

1701 – zm. św. Stanisław Papczyński, założyciel zgromadzenia księży marianów;

1787 – przyjęto Konstytucję Stanów Zjednoczonych;

1895 – zm. św. Zygmunt Szczęsny Feliński, metropolita warszawski;

1939 – agresja sowiecka na Polskę;

1980 – powstał NSZZ „Solidarność”;

1999 – powstało Stowarzyszenie Biblistów Polskich;

2013 – sakra biskupia Konrada Krajewskiego, obecnie kardynała i metropolity łódzkiego.


16 września – Święci Korneliusz i Cyprian

Korneliusz został biskupem Kościoła rzymskiego w roku 251. Zwalczał schizmę Nowacjana. Popierał go biskup Kartaginy, Cyprian. Cesarz Gallus skazał Korneliusza na wygnanie do Civitavecchii, gdzie zmarł w roku 253.

Cyprian urodził się w Kartaginie około roku 210 w rodzinie pogańskiej. Po nawróceniu na chrześcijaństwo został kapłanem i biskupem Kartaginy. Okazał się znakomitym pasterzem i obrońcą wiary. Został ścięty 14 września 258 roku w czasie prześladowania Waleriana.

 

16 września w kalendarzu

1877 – w Gietrzwałdzie miało miejsce ostatnie objawienie Matki Boskiej;

1976 – Kościół episkopalny w Stanach Zjednoczonych zezwolił na święcenia kapłańskie kobiet;

1988 – rozpoczęły się opozycyjno-rządowe rozmowy w Magdalence;

1993 – ostatni oddział wojsk rosyjskich opuścił Polskę.


15 września – Najświętsza Maryja Panna Bolesna

Maryja trwała w zjednoczeniu ze swoim Synem aż do krzyża, pod którym stanęła zgodnie z Bożym zamiarem. Głęboko z Nim współcierpiała i złączyła się macierzyńskim sercem z Jego Ofiarą. Najświętsza Dziewica, ofiarując Jezusa w świątyni i współcierpiąc z Synem umierającym na krzyżu, w szczególny sposób współpracowała z dziełem Zbawiciela przez wiarę, nadzieję i żarliwą miłość, aby odnowić nadprzyrodzone życie dusz ludzkich. Dlatego stała się naszą Matką w porządku łask.

Rozwój pobożności maryjnej już od wieków podąża w kierunku oddzielnej czci dla każdego wydarzenia związanego z życiem Najświętszej Maryi Panny. W drugiej połowie XIII w., kiedy przez Europę przeszły straszliwe epidemie dżumy, pod wpływem dominikańskich mistyków nadreńskich – a zwłaszcza bł. Henryka Suzo – zaczęła się budzić pobożność wobec boleści Matki Bożej. Wspomnienie Matki Bożej Bolesnej obchodzono w Kolonii już w 1423 r. Do XVII w. upowszechniło się ono w całym Kościele. Jako święto zostało wprowadzone w roku 1727 przez Benedykta XIII. Postać Matki Bożej Bolesnej jest częstym tematem w muzyce i sztuce chrześcijańskiej. Znany jest średniowieczny hymn Stabat Mater, do tego motywu nawiązują również Piety – rzeźby przedstawiające cierpiącą Maryję, trzymającą zdjęte z krzyża ciało Jezusa. Wątek współcierpienia Maryi w dziele odkupienia znajduje swoje odzwierciedlenie także w znanym polskim nabożeństwie wielkopostnym – Gorzkich Żalach.

 

15 września w kalendarzu

1935 – Reichstag uchwalił ustawy norymberskie, ustanawiające prawne podstawy rasistowskiej polityki III Rzeszy wobec Żydów;

1964 – zawarto porozumienie między komunistycznym rządem Węgier a Stolicą Apostolską;

2004 – sakra biskupów pomocniczych archidiecezji krakowskiej: Jana Zająca (obecnie biskupa seniora) i Józefa Guzdka (obecnie metropolity białostockiego).


14 września – Święto Podwyższenia Krzyża Świętego

Początki święta związane są z odnalezieniem przez św. Helenę relikwii krzyża na początku IV wieku i poświęceniem w Jerozolimie bazyliki ku jego czci w 335 r. Znak krzyża był obecny w chrześcijaństwie od śmierci Jezusa. W początkach Kościoła nieraz przyjmował formę kotwicy albo trójzębu. Jako przedmiot kultu upowszechnił się i nabrał znaczenia po roku 313. W tym bowiem roku, według przekazu, cesarz Konstantyn Wielki, przed bitwą z uzurpatorem Maksencjuszem, zobaczył na tle słońca znak krzyża i słowa „w tym znaku zwyciężysz”. Poza tym tenże cesarz zniósł karę śmierci przez ukrzyżowanie. Do VI w. na krzyżu nie umieszczano postaci Chrystusa. Także później nie ukazywano Jezusa umęczonego lecz chwalebnego: jako Króla z diademem zamiast cierniowej korony na głowie, jako Arcykapłana albo jako Dobrego Pasterza. Od wieku XII pojawia się motyw cierpienia. Od tego czasu aż do dziś w Kościele łacińskim zwykle używany jest krzyż gotycki, pasyjny, który wskazuje na mękę i śmierć Chrystusa jako cenę zbawienia. W tradycji prawosławnej do dziś używany jest krzyż chwalebny. Od czasów Konstantyna, kiedy to chrześcijanie uzyskali wolność wyznawania swojej wiary, krzyż stał się znakiem rozpoznawczym chrześcijan. Od tego czasu jest bardzo często używany w liturgii i uświęca całe życie chrześcijańskie: zaczyna i kończy modlitwę, dzień i każdą ważniejszą czynność, uświęca przestrzeń i jest używany przy wszelkich błogosławieństwach.

Ojcowie Kościoła podkreślali, że krzyż jest symbolem, w którym streszczają się najistotniejsze prawdy wiary chrześcijańskiej. Św. Jan Damasceński pisze: „Krzyż Pana naszego Jezusa Chrystusa, a nie cokolwiek innego, zwyciężył śmierć, zgładził grzech praojca, pokonał piekło, darował nam zmartwychwstanie, udzielił siły do wzniesienia się ponad doczesność i ponad samą śmierć, zgotował powrót do dawnej szczęśliwości, otworzył bramy raju, umieścił naturę naszą po prawicy Boga, uczynił nas Jego dziećmi i dziedzicami”. Znak krzyża rozpoczyna i kończy modlitwę chrześcijanina. W liturgii jest gestem błogosławieństwa. Krzyż zawieszany na szyi, w mieszkaniu, w pracy, stawiany na szczytach świątyń przypomina wierzącym o ich powołaniu. Jego znaczenie staje się szkołą życia dla chrześcijan widzących w nim ostateczne zwycięstwo dobra nad złem.

 

14 września w kalendarzu

1947 – ur. bł. ks. Jerzy Popiełuszko;

1953 – początek sfingowanego procesu bp. Czesława Kaczmarka;

2025 – zm. biskup drohiczyński Antoni Dydycz.


13 września – Św. Jan Chryzostom

Jan urodził się ok. 349 r. w Antiochii, wówczas jednym z największych miast świata. Pochodził z możnej rodziny – jego ojciec był oficerem cesarskim. Chrzest przyjął dopiero, gdy miał około 20 lat. To był punkt zwrotny w jego dotychczasowym życiu. Wstąpił do stanu duchownego, a później udał się na pustkowie, by tam prowadzić życie ascetyczne. Zbyt surowe praktyki jednak nadwyrężyły mu zdrowie i po czterech latach musiał opuścić pustynię. Powrócił więc do Antiochii, gdzie ponownie pełnił obowiązki lektora, diakona, a potem kapłana. W roku 387, podczas rozruchów przeciwko cesarzowi i wywołanych przez nie represji, Jan wygłosił słynne „Mowy wielkopostne”, w których ganił popędliwość mieszkańców miasta, a równocześnie wstawiał się za nimi. Cesarz ogłosił amnestię, co zjednało Janowi wielką wdzięczność ludu. Na jego kazania uczęszczały tłumy. Dano mu przydomek Chryzostom, czyli Złotousty.

Kiedy został patriarchą Konstantynopola z zapałem pracował dla swojej owczarni. Na swoim dworze zniósł wszelki przepych, jakim dotąd otaczali się jego poprzednicy i do tego samego zachęcał duchowieństwo. Piętnował nadużycia, nie szczędząc także dworu cesarskiego. Podniósł splendor nabożeństw liturgicznych. Dla ubogich i bezdomnych wystawiał gospody i schroniska. Wysyłał misjonarzy na obszary objęte przez Arabów. Za krytykowanie złych zwyczajów na cesarskim dworze skazano Jana na wygnanie. Zmarł 14 września 407 r. Św. Jan Chryzostom należy do czterech wielkich doktorów Kościoła wschodniego obok św. Bazylego, św. Grzegorza z Nazjanzu i św. Cyryla Aleksandryjskiego.

 

13 września w kalendarzu

1375 – koniec niewoli awiniońskiej – papież Grzegorz XI opuścił Avignon;

1935 – Pan Jezus przekazał św. Faustynie Koronkę do Miłosierdzia Bożego;

2025 – Hirotonia (sakra) biskupa Mariusza Dmyterki.


12 września – Wspomnienie Najświętszego Imienia Maryi

Imię Maryi czcimy w Kościele w sposób szczególny, ponieważ należy ono do Matki Boga, Królowej nieba i ziemi, Matki miłosierdzia. Te „imieniny” Matki Bożej przypominają o przywilejach nadanych Maryi przez Boga i wszystkich łaskach, jakie otrzymaliśmy za Jej pośrednictwem i wstawiennictwem, wzywając Jej Imienia.

Bardzo wielu świętych wyróżniało się szczególnym nabożeństwem do Imienia Maryi, wiele razy wypowiadając je z największą radością i słodyczą serca. Obchód ku czci Najświętszego Imienia Maryi powstał w początkach XVI wieku w Hiszpanii i był celebrowany 15 września, w oktawę święta Narodzenia Maryi. Z czasem został rozszerzony na teren całej Hiszpanii. Po zwycięstwie króla Jana III Sobieskiego nad Turkami w bitwie pod Wiedniem w 1683 r. papież Innocenty XI rozszerzył święto na cały Kościół i wyznaczył je na niedzielę po święcie Narodzenia Maryi. Późniejsze reformy kalendarza i przepisów liturgicznych przeniosły je na 12 września.

 

12 września w kalendarzu

1683 – bitwa pod Wiedniem – Liga Święta pod dowództwem króla Jana III Sobieskiego rozgromiła wojska Imperium Osmańskiego;

1945 – władze PRL zerwały konkordat ze Stolicą Apostolską;

1998 – sakra emerytowanego biskupa legnickiego Stefana Cichego;

2018 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji katowickiej Grzegorza Olszowskiego;

2020 – ingres biskupa Marka Mendyka do katedry w Świdnicy;

2021 – beatyfikacja prymasa Polski kard. Stefana Wyszyńskiego i m. Elżbiety Czackiej.


11 września – Święci Prot i Hiacynt

Prot i Hiacynt to święci męczennicy rzymscy z III wieku. Wiemy o nich niewiele, choć o ich kulcie zaświadczają wczesnochrześcijańskie dokumenty liturgiczne. Święty papież Damazy (IV w.) obu męczenników rzymskich nazwał braćmi, nie wiadomo jednak, czy w tym sformułowaniu chodziło o więzy krwi. Prawdopodobnie byli służącymi św. Eugenii Rzymskiej, którzy wraz z nią udali się do Egiptu, gdzie biskup Elipiusz ochrzcił ich. Działo się to w czasach prześladowania chrześcijan przez cesarza Galiena (260-268). Około roku 262 obaj zostali wysłani przez św. Eugenię do młodej Rzymianki imieniem Bazylia, by ją pouczyć i ochrzcić. Zostali wtedy pojmani przez pogan, którzy usiłowali przymuszać ich do złożenia ofiary bożkom. Kiedy święci weszli do pogańskiej świątyni, figura bożka spadła i roztrzaskała się. Nie ma pewności, czy Prot i Hiacynt zginęli przez ścięcie, czy przez spalenie.

Czczeni są przez katolików i prawosławnych. W 1845 r. w katakumbach Bazyli przy Via Salaria (obecnie są to katakumby św. Hermesa. męczennika) archeolodzy odkryli grób św. Hiacynta z dobrze zachowanym napisem. Spalone ciało było zawinięte w resztki drogocennego materiału.

 

11 września w kalendarzu

1973 – pucz wojskowy gen. Augusta Pinocheta w Chile;

2001 – atak terrorystyczny na World Trade Center w Nowym Jorku i Pentagon w Waszyngtonie;

2016 – beatyfikacja ks. Władysława Bukowińskiego.


10 września – Św. Pulcheria

Pulcheria urodziła się w 399 r. w Konstantynopolu jako jedno z pięciorga dzieci cesarza Arkadiusza. Odebrała wszechstronne wykształcenie. W 414 r. jej brat, Teodozjusz, został cesarzem i powołał do współrządów Pulcherię nadając jej tytuł augusty (cesarzowej). Odtąd dzieliła z bratem rządy, wywierając na niego przemożny, ale też i dobroczynny wpływ. Z jej inicjatywy wyszły dekrety przeciwko montanistom i eunomianom, a potem przeciwko nestorianom. Wyszła także ustawa zabraniająca poganom przyjmowania publicznych urzędów i stanowisk państwowych. Wspierała kościoły i klasztory. Złożyła ślub dozgonnej czystości, składając na dokumencie własnoręczny podpis.

Gdy do łaski cesarskiej wdarł się ambitny minister Chryzapiusz, swoimi intrygami doprowadził do tego, że Pulcheria musiała opuścić dwór cesarski. Gdy w 450 r. zmarł cesarz Teodozy II, Pulcheria powróciła na dwór cesarski, usunęła Chryzapiusza i objęła rządy. Niedługo potem poślubiła prawie 60-letniego i chorowitego dowódcę wojska, senatora Marcjana, który jako cesarz objął z nią rządy. Postawiła wszakże warunek, że małżeństwo będzie dziewicze. Ostatnim wielkim dziełem św. Pulcherii było zwołanie Soboru Chalcedońskiego w roku 451, na którym została potępiona definitywnie i ostatecznie nauka Nestoriusza. Panowała 39 lat. Zmarła w 453 r. Jej ciało złożono w kościele Dwunastu Apostołów w Konstantynopolu.

 

10 września w kalendarzu

1224 – do Anglii przybyli pierwsi franciszkanie;

1939 – zakończyła się obrona Wizny; kpt. Władysław Raginis, dowódca polskiej załogi, popełnił samobójstwo, aby uniknąć niewoli;

2023 – beatyfikacja rodziny Ulmów.


9 września – Bł. Aniela Salawa

Aniela Salawa urodziła się w 1881 r. w wielodzietnej, ubogiej rodzinie chłopskiej w Sieprawie pod Krakowem. Jej rodzice byli bardzo pobożni, a matka mimo wielu zajęć i obowiązków nie zaniedbywała wspólnej modlitwy rodzinnej, głośnego czytania książek i czasopism religijnych. Aniela odznaczała się niezwykłą urodą. Ukończyła jedynie dwie klasy szkoły elementarnej, ponieważ musiała pomagać matce przy gospodarstwie. Mimo wątłego zdrowia zawsze była bardzo chętna do pracy. Jako młoda dziewczyna jesienią 1897 r. udała się do Krakowa, gdzie podjęła pracę jako służąca. W dwa lata później bardzo przeżyła śmierć swojej dwudziestopięcioletniej siostry. Uświadomiła sobie wówczas, jak bardzo kruche jest życie.

Po głębokim namyśle zdecydowała się na złożenie ślubu dozgonnej czystości. W 1900 r. przystąpiła do Stowarzyszenia Sług Katolickich św. Zyty, którego zadaniem było niesienie pomocy służącym. Miała więc okazję, aby bardzo owocnie prowadzić apostolstwo w gronie koleżanek, dla których była przykładem chrześcijańskiego życia. Wywierała bardzo silny wpływ na otoczenie. Dzieliła się pożywieniem i pieniędzmi z biedniejszymi od siebie. Garnęły się do niej kobiety, dla których była matką i przyjaciółką. W 1912 r. Aniela Salawa wstąpiła do III zakonu św. Franciszka i złożyła profesję. Modlitwa umacniała ją w cierpliwym dźwiganiu codziennego krzyża. Wszelkie urazy i poniżenia składała w ofierze Bogu za grzeszników. Umiała przebaczać i odpłacać dobrem za zło. W czasie I wojny światowej – mimo że bardzo pogorszył się jej stan zdrowia, nasiliły się dolegliwości płuc i żołądka – pomagała w krakowskich szpitalach, niosąc pomoc i wsparcie rannym żołnierzom. Opiekowała się także jeńcami wojennymi. W 1916 r. podupadła jednak na zdrowiu tak, że konieczna stała się hospitalizacja. Po wypisaniu ze szpitala nie mogła już podjąć pracy zarobkowej. Ostatnie pięć lat życia spędziła w nędzy, z pogodą ducha dźwigając krzyż choroby. Swoje cierpienia ufnie ofiarowała Chrystusowi jako wynagrodzenie za grzechy świata. W tym czasie wiele też modliła się, czytała, rozmyślała. Obdarzona została przeżyciami mistycznymi. Zmarła na gruźlicę w 1922 r. w krakowskim szpitalu św. Zyty. Umierała samotnie, opuszczona przez wszystkich, wśród straszliwych cierpień, ale w głębokim zjednoczeniu z Chrystusem. Beatyfikowana została 13 sierpnia 1991 r. przez św. Jana Pawła II na krakowskim Rynku.

 

9 września w kalendarzu

1923 – ukazał się pierwszy numer „Gościa Niedzielnego”;

1939 – rozpoczęła się bitwa nad Bzurą – największa polska operacja zaczepna w kampanii wrześniowej;

1955 – ur. biskup pomocniczy archidiecezji białostockiej Henryk Ciereszko;

1976 – biskupi polscy wystosowali apel do władz o zaniechanie wszelkich represji wobec robotników oraz do społeczeństwa o pracę nad poprawą sytuacji ekonomicznej kraju;

2006 – sakra obecnego metropolity częstochowskiego abp. Wacława Depo.


8 września – Święto Narodzenia Najświętszej Maryi Panny

Nie wiemy dokładnie, kiedy narodziła się Maryja, a data tego święta wynika z tradycji kultu maryjnego. Narodzenie Maryi było bezpośrednią zapowiedzią przyjścia Zbawiciela. Ojcowie Kościoła mówili, że Maryja poprzedza przyjście Mesjasza tak, jak nastanie jutrzenki zapowiada pełny blask dnia. W kanonie Pisma Świętego nie znajdujemy opisu narodzenia i dzieciństwa Maryi, choć temat ten podejmują liczne apokryfy m. in. „Protoewangelia Jakuba”. Trudno jednak na podstawie tych pism odtworzyć prawdziwe wydarzenia z życia Matki Bożej.

Tradycja mówi o tym, że jej rodzicami byli św. Anna i św. Joachim, którzy doczekali się córki dopiero w późnym wieku. Należy pamiętać, że Kościół wyznaje wiarę w niepokalane (ale nie dziewicze, jak w przypadku Jezusa Chrystusa) poczęcie Maryi, która została w ten sposób zachowana od skażenia grzechem pierworodnym. O randze święta Narodzenia NMP świadczy fakt, iż uroczystość Niepokalanego Poczęcia Maryi jest obchodzona 8 grudnia, czyli dziewięć miesięcy przed wspomnieniem jej narodzin. Historia święta sięga czasu poświęcenia jerozolimskiego kościoła św. Anny, wzniesionego w V w. na domniemanym miejscu urodzenia Maryi. Z Jerozolimy, gdzie otaczało się czcią figurkę Maryi jako małego dzieciątka, święto przeniesiono w VI w. do Konstantynopola, a następnie na Zachód. Pod koniec VIII wieku w Rzymie obchodzono je bardzo uroczyście z procesją stacyjną przy świecach i pochodniach. Współcześnie kult Maryi Dzieciątka (Madonna Bambina) jest silnie rozpowszechniony we Włoszech. W polskiej tradycji święto nosi także nazwę święta Matki Bożej Siewnej i jest związane z poświęceniem ziarna na nowy zasiew.

 

8 września w kalendarzu

1253 – kanonizacja bp. Stanisława ze Szczepanowa;

1565 – na Florydzie utworzono pierwszą parafię katolicką na terenie dzisiejszych Stanów Zjednoczonych;

1717 – uroczysta koronacja obrazu Matki Bożej Częstochowskiej;

1875 – bł. Arnold Janssen założył Zgromadzenie Słowa Bożego;

1939 – powstało zgromadzenie Małych Sióstr Jezusa;

1968 – Ryszard Siwiec dokonał samospalenia na Stadionie Dziesięciolecia w proteście przeciw agresji wojsk Układu Warszawskiego na Czechosłowację;

2000 – konsekracja katedry katolickiej w Irkucku;

2013 – sakra obecnego biskupa kaliskiego Damiana Bryla.


7 września – Św. Melchior Grodziecki

Melchior urodził się w szlacheckiej rodzinie w Cieszynie ok. 1584 r. W 1603 r. wstąpił do jezuitów w Brnie. Pierwsze lata kapłańskiego życia spędził w Pradze i innych miejscowościach tego kraju, gdzie głosił kazania i spowiadał w języku czeskim, który poznał w czasie nowicjatu i studiów w Czechach.

Kiedy wybuchła wojna trzydziestoletnia (1618-1648), Melchiora wysłano w charakterze kapelana wojskowego do Koszyc. Kiedy wojska Rakoczego zajęły to miasto, aresztowano także kapłanów, którzy szukali schronienia na zamku, i skazano ich na śmierć. Po północy z 7 na 8 września 1619 r. hajducy udali się w towarzystwie pastora na zamek. Najpierw usiłowali nakłonić kapłanów do wyrzeczenia się wiary katolickiej. Kiedy zaś groźby okazały się daremne, na miejscu zamordowali miejscowego księdza, a nad jezuitami zaś zaczęli się znęcać i torturować ich, aby wymusić na nich odstępstwo. Ciała kroili nożami i wyrywali kawały obcęgami. Świeże rany przypalali pochodniami. Głowy okręcali sznurem i ściskali tak mocno, że oczy wychodziły na wierzch. Wśród niesłychanych mąk obaj jezuici powtarzali tylko imiona Pana Jezusa i Najświętszej Maryi Panny. Kiedy wreszcie siły katów opadły, dobili oni swoje ofiary obcinając im głowy toporem. Ciała męczenników wrzucono do kloaki. Wieść o dokonanej zbrodni obiegła lotem błyskawicy Koszyce. Wywołała oburzenie nawet wśród protestantów. Rada miejska poleciła katowi pogrzebać ciała kapłanów. Po kilkakrotnej zmianie miejsca spoczęły one w klasztorze urszulanek. Liczne łaski i cuda przypisywane wstawiennictwu Melchiora i jego towarzyszy oraz kult zataczający coraz większe kręgi w Słowacji, na Węgrzech, na Morawach i na Śląsku doprowadziły do rozpoczęcia procesu beatyfikacyjnego już w roku 1628.

 

7 września w kalendarzu

1921 – rozpoczął działalność Legion Maryi;

1931 – zmarł bł. ks. Ignacy Kłopotowski;

1939 – kapitulacja załogi Westerplatte;

1989 – w Polsce rozwiązano ZOMO.


6 września – Bł. Michał Czartoryski

Jan Franciszek Czartoryski urodził się 19 lutego 1897 roku w Pełkiniach koło Jarosławia. Był szóstym z jedenaściorga dzieci Witolda i Jadwigi z domu Dzieduszyckiej. W 1926 roku wstąpił do seminarium duchownego obrządku łacińskiego we Lwowie. Po krótkim pobycie opuścił je, a rok później rozpoczął nowicjat u dominikanów w Jarosławiu. W zakonie otrzymał imię Michał. W 1931 roku przyjął święcenia kapłańskie. Pełnił funkcję wychowawcy braci nowicjuszy oraz studentów.

Wiosną 1944 roku o. Czartoryski został skierowany do klasztoru na Służewie w Warszawie. W czasie Powstania Warszawskiego pełnił funkcję kapelana. Większość czasu spędzał w szpitalu zorganizowanym w piwnicach jednego z budynków. W nocy z 5 na 6 września odziały Armii Krajowej wycofały się z Powiśla do Śródmieścia. W szpitalu pozostali ciężko ranni żołnierze, kilka osób z personelu medycznego, cywile i o. Michał. Niemcy wyprowadzili cywilów i sanitariuszki, pozwalając im opuścić miasto. O. Czartoryski, mimo zachęt, aby w cywilnym przebraniu również wyszedł ze szpitala, postanowił zostać. Miał powiedzieć, że „szkaplerza nie zdejmie i rannych, którzy są zupełnie bezradni i unieruchomieni w łóżkach, nie opuści”. Tego samego dnia około godziny 14 w szpitalnym pomieszczeniu został rozstrzelany wraz z ciężko rannymi powstańcami. Później ciała zabitych spalono na barykadzie. O. Michał Czartoryski znalazł się w gronie 108 męczenników II wojny światowej, których Jan Paweł II ogłosił błogosławionymi 13 czerwca 1999 roku w Warszawie.

 

6 września w kalendarzu

1522 – okręt „Victoria” z ekspedycji Ferdynanda Magellana jako pierwszy w historii opłynął ziemię;

1991 – rząd rosyjski uznał niepodległość Litwy, Łotwy i Estonii;

1944 – w Powstaniu Warszawskim zginął dominikanin bł. o. Michał Czartoryski;

1944 – PKWN wydał dekret o reformie rolnej w Polsce nacjonalizujący majątki większe niż 50 ha;

1967 – ur. biskup pomocniczy archidiecezji krakowskiej Damian Muskus.


5 września – Św. Matka Teresa z Kalkuty

Agnes Gonxha Bojaxhiu urodziła się 26 sierpnia 1910 r. w Skopje (dziś Macedonia) w rodzinie albańskiej. Została ochrzczona następnego dnia i ten dzień obchodziła później jako swoje urodziny. W wieku 18 lat wstąpiła do irlandzkiego zgromadzenia loretanek i wyjechała do Indii. Podczas pobytu w Kalkucie zetknęła się z wielką biedą i postanowiła założyć instytut zakonny, który zająłby się opieką nad najuboższymi. W 1948 r., po 20 latach życia zakonnego, opuściła mury klasztorne, żeby pomagać biednym i umierającym w slumsach Kalkuty. Przez dwa lata oczekiwała na decyzję władz kościelnych, by w 1950 r. móc założyć Zgromadzenie Misjonarek Miłości i zamienić habit na sari – tradycyjny strój hinduski.

Misjonarki miłości prowadzą w Indiach i na całym świecie sierocińce, jadłodajnie, domy dla chorych i umierających. W ciągu długiego życia Matka Teresa przemierzała niezmordowanie cały świat, zakładając placówki swej wspólnoty i pomagając na różne sposoby najuboższym. W 1963 założyła męską wspólnotę czynną Braci Misjonarzy Miłości, a w 1976 – wspólnotę kontemplacyjną dla sióstr i braci. Matka Teresa zmarła na zawał serca w domu macierzystym swego zgromadzenia w Kalkucie 5 września 1997 r. w opinii świętości. Jan Paweł II już w 1999 r., a więc zaledwie dwa lata po jej śmierci wydał zgodę na oficjalne rozpoczęcie procesu beatyfikacyjnego, chociaż przepisy kościelne wymagają minimum pięciu lat na podjęcie takich działań. Matka Teresa kanonizowana została przez papieża Franciszka 4 września 2016 r.

 

5 września w kalendarzu

1914 – Józef Piłsudski utworzył w Kielcach Polską Organizację Narodową;

1939 – Niemcy wkroczyli do Bydgoszczy i rozpoczęli masowe represje oraz egzekucje Polaków;

1997 – zmarła św. matka Teresa z Kalkuty.


4 września – Błogosławione Maria Stella i Towarzyszki – męczennice z Nowogródka

11 sióstr nazaretanek pracowało z dziećmi i młodzieżą w Nowogródku, obecnie na Białorusi. Zamordowane zostały przez nazistów w czasie II wojny światowej.

Po wybuchu wojny Nowogródek dostał się w ręce sowieckie i siostrom odebrano szkołę. Podjęły jednak działalność charytatywną oraz tajne nauczanie – polskiego, religii i historii. W 1941 r., po wkroczeniu na te tereny Niemców, nastąpiła masowa eksterminacja ludności żydowskiej i represje wobec Polaków. W lipcu 1943 r. okupanci aresztowali 120 osób przeznaczonych na rozstrzelanie. Zagrożony egzekucją był m.in. jedyny kapłan w okolicy, ks. Aleksander Zienkiewicz. Siostry zgłosiły się na gestapo, by ofiarować za skazanych życie. Aresztowanym zamieniono karę śmierci na roboty w Niemczech, nielicznych uwolniono. Wszyscy wywiezieni oraz ksiądz przeżyli wojnę. 31 lipca wieczorem nazaretanki otrzymały wezwanie na komisariat. 1 sierpnia rozstrzelano je bez sądu i bez wyroku w pobliskim lesie. Najstarsza z sióstr (bł. Maria Stella) miała 55 lat, najmłodsza – 27. Zostały beatyfikowane przez Jana Pawła II 5 marca 2000 r.

 

4 września w kalendarzu

1939 – „Krwawy poniedziałek” w Częstochowie – żołnierze Wehrmachtu zastrzelili na ulicach kilkuset mieszkańców miasta;

2016 – kanonizacja Matki Teresy z Kalkuty;

2021 – ingres metropolity białostockiego abp. Józefa Guzdka do archikatedry w Białymstoku;

2022 – beatyfikacja papieża Jana Pawła I.


3 września – Św. Grzegorz Wielki

Grzegorz urodził się w 540 r. Jego rodzice, św. Gordian i św. Sylwia, doznają chwały ołtarzy. Na jego wychowanie miały dość duży wpływ również jego ciotki: św. Farsylia i św. Emiliana, które mieszkały razem z jego najbliższą rodziną. Grzegorz piastował różne urzędy cywilne, aż doszedł do stanowiska prefekta (namiestnika) Rzymu. Niespodziewanie opuścił tak eksponowane stanowisko i wstąpił do benedyktynów. We własnym domu założył klasztor dla dwunastu towarzyszy. Założył też sześć innych klasztorów w swoich dobrach na Sycylii.

Został wybrany na stolicę Piotrową w 590 roku, choć w pokorze wymawiał się od tego. Na początku swoich rządów Grzegorz nadał sobie pokorny tytuł, który równocześnie miał być programem jego pontyfikatu: „servus servorum Dei” – sługa sług Bożych. Historia nazwała go „apostołem ludów barbarzyńskich”, ponieważ nawrócił wiele narodów. Gdy Rzym w 590 r. nawiedziła zaraza, Grzegorz zarządził pokutną procesję dla odwrócenia klęski. Podczas procesji nad mauzoleum Hadriana zobaczył anioła chowającego wyciągnięty, skrwawiony miecz. Wizję tę zrozumiano jako koniec plagi. Grzegorz codziennie głosił słowo Boże. Odnowił też życie kościelne, zreformował i ujednolicił liturgię i śpiew kościelny. Od jego pontyfikatu pochodzi zwyczaj odprawiania 30 Mszy św. za zmarłych – zwanych gregoriańskimi. Grzegorz pozostawił po sobie bogatą spuściznę literacką. Zmarł w 604 r.

 

3 września w kalendarzu

590 – Grzegorz I (później nazwany Wielkim) został wybrany na papieża;

1783 – zawarto pokój kończący wojnę o niepodległość Stanów Zjednoczonych;

1939 – „dziwna wojna” – Francja i Wielka Brytania wypowiedziały wojnę III Rzeszy, ale nie podjęły walki;

1953 – weszła w życie Europejska Konwencja Praw Człowieka;

2000 – beatyfikacja papieży Piusa IX i Jana XXIII.


2 września – Błogosławieni męczennicy paryscy

Wielka Rewolucja Francuska (1789-1799) miała wśród swoich celów m.in. zniesienie katolicyzmu we Francji. Uchwalona 12 lipca 1790 r. „Konstytucja cywilna kleru” zakładała zniesienie konkordatu z 1516 r., podporządkowanie Kościoła państwu i przejęcie majątków kościelnych i klasztornych. Duchowni zostali zobowiązani do ceremonialnego składania tzw. przysięgi konstytucyjnej, co było równoznaczne z wypowiedzeniem posłuszeństwa Ojcu Świętemu i Stolicy Apostolskiej. Ci, którzy odmówili, poddawani byli represjom.

W okresie rewolucji śmierć poniosło kilkanaście tysięcy katolików: duchownych, zakonników i świeckich. Największą grupę stanowią męczennicy z Paryża, gdzie między 2 a 6 września 1792 r. (w czasie tzw. masakr wrześniowych) zamordowano około 1400 osób, w tym ok. 300 duchownych i zakonników. Ponad 100 osób, w większości prezbiterów, zginęło w klasztorze karmelitów przy Rue de Vaugir. Wśrod nich byli franciszkanie: Jan Franciszek Burté, Apolinary Morel i Seweryn Girault. Zostali oni beatyfikowani 17 października 1926 r. przez papieża Piusa XI w gronie 191 osób, których męczeństwo udało się udokumentować.

 

2 września w kalendarzu

1792 – w Paryżu rozpoczęły się masakry aresztowanych przedstawicieli szlachty i duchowieństwa;

1900 – w pruskich szkołach publicznych wprowadzono przedmiot: wychowanie seksualne;

1939 – Niemcy założyli obóz koncentracyjny w Stutthofie, tego samego dnia trafiło tam ok. 150 Polaków z Gdańska;

1945 – powstała konspiracyjna organizacja Wolność i Niezawisłość (WiN);

1960 – ur. biskup koszalińsko-kołobrzeski Krzysztof Zadarko;

1962 – ur. biskup pomocniczy diecezji kamieniecko-podolskiej na Ukrainie Radosław Zmitrowicz;

2000 – otwarto Polski Cmentarz Wojenny w Miednoje.


1 września – Bł. Bronisława

Urodziła się ok. 1204 r. w Kamieniu Wielkim, w zamożnej rodzinie Odrowążów. Została wychowana w środowisku żywej wiary, szlachetności i pobożności. W wieku 16 lat wstąpiła do klasztoru norbertanek w Krakowie i wkrótce została przełożoną klasztoru.

Klasztor był wielokrotnie zajmowany przez zwalczające się armie, siostry musiały wówczas chronić się w pobliskich lasach. Najtragiczniejsze wydarzenie w dziejach klasztoru i bł. Bronisławy to najazd tatarski w 1241 r. Siostry ukryły się wówczas wśród zalesionych skał, które dotąd noszą nazwę Skał Panieńskich, a klasztor został splądrowany i spalony. Bronisława umiała na różne dramatyczne wydarzenia towarzyszące jej życiu spojrzeć z perspektywy wiary. Miała widzenie Chrystusa, który obiecał jej: „Bronisławo, krzyż Mój jest twoim, lecz i chwała Moja twoją będzie”. Od św. Jacka nauczyła się modlitwy różańcowej, którą wzbogaciła duchowość swojego zakonu. Umarła w 1259 roku.

 

1 września w kalendarzu

1364 – powstała Akademia Krakowska (obecnie Uniwersytet Jagielloński);

1939 – rozpoczęła się II wojna światowa;

1949 – ur. emerytowany biskup diecezji drohiczyńskiej Tadeusz Pikus;

1984 – sakra biskupa seniora diecezji zamojsko-lubaczowskiej Jana Śrutwy;

2015 – pierwszy Światowy Dzień Modlitw o Ochronę Świata Stworzonego ustanowiony przez papieża Franciszka.


31 sierpnia – Św. Józef z Arymatei

Józef z Arymatei był członkiem Sanhedrynu, najwyższej władzy żydowskiej w zakresie spraw państwowych, prawnych i religijnych. Według ewangelistów Mateusza i Jana, Józef był uczniem Jezusa. Nie zgodził się z decyzją Sanhedrynu skazującą Jezusa na śmierć. Po ukrzyżowaniu poprosił Piłata o wydanie ciała Jezusa. Uczestniczył w zdjęciu Go z krzyża oraz w pogrzebie. Według św. Mateusza „Józef zabrał ciało, owinął je w czyste płótno i złożył w swoim nowym grobie, który kazał wykuć w skale”.

Według późnośredniowiecznej legendy o królu Arturze i rycerzach okrągłego stołu, arcykapłani na wieść o zmartwychwstaniu Jezusa wtrącili Józefa z Arymatei do lochu. Jezus nie zapomniał jednak oddanej Mu przysługi i po swym zmartwychwstaniu ukazał mu się w więzieniu, przekazując kielich, do którego według jednych Nikodem, a według innych – Józef – zebrał po zdjęciu z krzyża krew, jaka wypływała z ran Jezusa. Był to ten sam kielich, którym Jezus posługiwał się podczas Ostatniej Wieczerzy. Kielich ten, nazwany Graalem, stanowi główny wątek tej legendy. Mówi ona, że Józefa po kilku latach miał uwolnić z więzienia sam cesarz, który zabrał go do Rzymu. Potem wysłał Józefa do Anglii, gdzie kielich niebawem zaginął i poszukiwali go rycerze króla Artura.

 

31 sierpnia w kalendarzu

1939 – prowokacja gliwicka: Niemcy sfingowali napad Polaków na radiostację w Gliwicach, żeby dać sobie pretekst do wojny z Polską;

1944 – Niemcy zbombardowali kościół św. Kazimierza i klasztor benedyktynek-sakramentek na Nowym Mieście w Warszawie; zginęło około 1000 osób, w tym 35 sióstr zakonnych i czterech kapłanów;

1980 – w Gdańsku podpisano porozumienia miedzy strajkującymi robotnikami a rządem PRL;

1982 – w Gdyni ZOMO i ROMO spacyfikowały demonstrację „Solidarności”, aresztowano m.in. dwóch księży z kościoła Najświętszego Serca Pana Jezusa; w Lubinie milicja otworzyła ogień do uczestników pokojowej demonstracji przeciwko stanowi wojennemu, zginęły trzy osoby.


30 sierpnia – Św. Małgorzata Ward

Żyła w Anglii za panowania Elżbiety I, w czasie prześladowań katolików. Pochodziła z rodziny arystokratycznej, była damą dworu księżnej Whitall w Londynie. Małgorzata odwiedzała w więzieniu i umacniała w wierze swego znajomego, ks. Wilhelma Wattsona, który nie chciał podpisać ustawy parlamentu uznającej króla Anglii głową Kościoła w tym kraju i odmówił złożenia przysięgi królowej jako swojemu najwyższemu duchowemu przełożonemu. Pomogła też kapłanowi uciec z więzienia dostarczając mu linę. Nie udało się jednak zatrzeć śladów ucieczki i kobieta została aresztowana.

Mimo tortur nie ujawniła miejsca, w którym ukrywał się ks. Wattson, nie wyparła się też katolicyzmu i odmówiła prawa łaski, gdyż warunkiem jej uzyskania był udział w protestanckich obrzędach religijnych. Została powieszona 30 sierpnia 1588 r. wraz z ks. Ryszardem Leigh, Ryszardem Martinem i Edwardem Shelleyem, również skazanymi za pomoc duchownym katolickim. Beatyfikował ją Pius XI w 1929 r., a kanonizował Paweł VI w 1970 r. w grupie czterdziestu męczenników Anglii i Walii.

 

30 sierpnia w kalendarzu

1546 – w kalwińskiej Genewie ukazał się dekret zabraniający nadawania dzieciom imion innych niż biblijne;

1980 – w Szczecinie komisja rządowa i przedstawiciele strajkujących podpisali porozumienia, na mocy których władze PRL zobowiązały się do realizacji 21 postulatów, w tym utworzenia niezależnych samorządnych związków zawodowych;

1968- ur. biskup pomocniczy archidiecezji wrocławskiej Jacek Kiciński.


29 sierpnia – Wspomnienie męczeństwa św. Jana Chrzciciela

Św. Jan Chrzciciel jest jedynym poza Matką Bożą świętym, którego Kościół czci w ciągu roku więcej niż raz: 24 czerwca – w dniu jego narodzin, i 29 sierpnia – we wspomnienie jego męczeńskiej śmierci. Jan był jedynym synem kapłana Zachariasza i Elżbiety, krewnej Maryi. Jego cudowne narodziny – na 6 miesięcy przed narodzinami Jezusa – zwiastował archanioł Gabriel. Jak podaje Ewangelia, już w łonie matki św. Jan poruszył się z radości podczas spotkania z ciężarną Maryją. Jako młody człowiek Jan udał się na pustynię, gdzie prowadził ascetyczny tryb życia. Ciągnęły do niego tłumy, które nauczał, wzywał do nawrócenia i chrzcił wodą. Zapowiadał rychłe przyjście Mesjasza. Ochrzcił też Jezusa, o którym zaświadczył: „Oto Baranek Boży, który gładzi grzechy świata”.

Jan upominał tetrarchę Galilei Heroda Antypasa, krytykując jego niemoralne małżeństwo z bratową – Herodiadą. Wtrącony został za to do więzienia. Ewangeliści opisują, że Herod podczas uczty poruszony pięknym tańcem córki Herodiady obiecał spełnić każdą jej prośbę. Ta zaś za namową swej matki poprosiła o głowę Jana Chrzciciela. Zginął ścięty mieczem. Był ostatnim prorokiem Starego Testamentu. Jezus powiedział o nim: „Między narodzonymi z niewiast nie powstał większy od Jana Chrzciciela”.

 

29 sierpnia w kalendarzu

1178 – antypapież Kalikst III zakończył schizmę i podporządkował się papieżowi Aleksandrowi III;

1259 – zm. bł. Bronisława;

1909 – ks. Jerzy Matulewicz złożył potajemnie śluby zakonne na ręce ostatniego żyjącego marianina, o. Wincentego Sękowskiego, co uważa się za odnowienie Zgromadzenia Księży Marianów;

1939 – Hitler polecił przekazać Wielkiej Brytanii 16 niemieckich żądań wobec Polski; tego samego dnia Polska podjęła decyzję o powszechnej mobilizacji;

1942 – zm. bł. Sancja Szymkowiak;

1960 – władze komunistyczne zlikwidowały Centralę Krucjaty Wstrzemięźliwości w Katowicach, założonej przez ks. Franciszka Blachnickiego;

2009 – sakra i ingres biskupa opolskiego Andrzeja Czai.


28 sierpnia – Św. Augustyn

Urodził się w roku 354 w Tagaście w północnej Afryce. Jego matka, św. Monika pochodziła z rodziny chrześcijańskiej, dlatego pragnęła, by jej syn przyjął chrzest. Ojciec Augustyna był poganinem, co utrudniało chrześcijańską edukację dziecka. Pragnienie matki spełniło się dopiero po 33 latach. Augustyn przez wiele lat pozostał rozdarty między wpływem matki i ojca. Jako młodzieniec związał się z pewną kobietą, miał z nią syna Adeodatusa. Później kontynuował studia. Poszukiwał prawdy. W Piśmie Świętym nie znalazł niczego, co by mu odpowiadało, więc utrzymywał się w swoim sceptycyzmie i stoicyzmie. W 383 r. powędrował do Rzymu, gdzie przez rok uczył się retoryki. Następnie przeniósł się do Mediolanu, gdzie nastąpiło jego nawrócenie. Słuchał kazań św. Ambrożego, który zaimponował mu wymową i głębią. Zaczął zgłębiać naukę chrześcijańską i wkrótce poprosił o chrzest. Augustyn postanowił powrócić do Afryki, by nawracać współziomków i pozyskiwać ich dla Chrystusa. Po przybyciu do Tagasty rozdał swoją majętność pomiędzy ubogich i zamieszkał z przyjaciółmi – św. Alipiuszem i Ewodiuszem, oddając się modlitwie, dyskusji na tematy religijne i studiom Pisma Świętego. W 391 r. Augustyn wraz z przyjaciółmi udał się do Hippony, gdzie postanowił założyć klasztor i tam spędzić resztę swego życia. Niebawem został kapłanem, a potem biskupem. Nadal prowadził życie wspólne, w którym formował przyszłych biskupów i kapłanów. Po długich latach doświadczenia ułożył dla nich regułę, która w przyszłości miała się stać podstawą dla wielu rodzin zakonnych.

Augustyn wypowiedział nieubłaganą walkę błędom, jakie za jego czasów nękały Kościół: manicheizmowi, donatyzmowi i pelagianizmowi. Zmarł w 430 r. Jest jednym z czterech wielkich doktorów Kościoła Zachodniego.

 

28 sierpnia w kalendarzu

1645 – w Toruniu rozpoczęło się „Colloquium Charitativum” („braterska rozmowa”), czyli obrady teologów katolickich, luterańskich i kalwińskich, które miały doprowadzić do porozumienia między wyznaniami;

1932 – Franciszek Żwirko i Stanisław Wigura zwyciężyli w zawodach Challenge w Berlinie;

1946 – w Gdańsku wykonano wyroki śmierci na Danucie Siedzikównie „Ince” i ppor. Feliksie Selmanowiczu „Zagończyku”;

1980 – rozpoczął się strajk w KWK „Manifest Lipcowy” w Jastrzębiu-Zdroju, który zapoczątkował falę strajków na Górnym Śląsku.


27 sierpnia – Św. Monika

Monika była matką św. Augustyna, któremu wymodliła głębokie nawrócenie. Urodziła się ok. 332 r. w Tagaście w północnej Afryce w rodzinie chrześcijańskiej. Wydano ją za pogańskiego urzędnika Patrycjusza. Małżeństwo nie było dobrane. Mąż miał niezrównoważony i popędliwy charakter. Jednak po latach, pod wpływem dobroci i łagodności żony, na krótko przed śmiercią przyjął chrzest. Mieli trójkę dzieci, w tym Augustyna, który dorastając stał się zmartwieniem owdowiałej matki. Prowadził swobodny, rozrywkowy styl życia. Związał się też z wyznawcami manicheizmu.

Monika przez wiele lat modliła się w jego intencji. Została wysłuchana. Zmarła w Ostii w 387 r. – w roku, w którym Augustyn przyjął chrzest. Syn złożył świadectwo o życiu matki w swoich „Wyznaniach”. Jest patronką kobiet przeżywających trudności małżeńskie, będących ofiarami zdrady czy przemocy, oraz matek, które mają problemy z dziećmi.

 

27 sierpnia w kalendarzu

387 – zm. św. Monika;

2005 – ingres kard. Stanisława Dziwisza (obecnie arcybiskupa seniora) do katedry na Wawelu w Krakowie.


26 sierpnia – Uroczystość Matki Bożej Częstochowskiej

Ikona Czarnej Madonny z Jasnej Góry należy do najbardziej znanych wizerunków Matki Bożej, który w sposób szczególny wpisał się w historię Polski i naznaczył trwałym rysem religijność Polaków. Ikona ta ma swoje źródła na wschodzie i jej czczona także w prawosławiu.

Obraz przedstawia Najświętszą Maryję Pannę trzymającą na lewym ręku Dzieciątko Jezus. Matka Boża jest zwrócona do wiernych, a twarz Jezusa w kierunku pielgrzyma, nie zatrzymując jednak na nim wzroku. Prawy policzek Madonny znaczą dwie rysy przecięte trzecią na linii nosa. Na szyi zaś widać sześć cięć. Dzieciątko, przyodziane w sukienkę koloru karminowego, trzyma w lewej ręce księgę, prawą zaś unosi ku górze, w geście błogosławieństwa. Prawa ręka Maryi spoczywa na piersi, wskazując na Syna, Zbawiciela świata. Dominującym elementem ikony są złocone nimby wokł głowy Matki Bożej i Jezusa – to symbole Boga Ojca. Częstochowska ikona prezentuje najstarszy typ ikony Matki Boskiej z Dzieciątkiem Jezus na ręku, tzw. Hodegetrię, czyli wskazującą drogę.

Wedle legendy obraz miał zostać namalowany na stole, przy którym posilała się Święta Rodzina, w tym Matka Boża. Jednak na odmienną genezę obrazu wskazują badania prof. Wojciecha Kurpika z końca ub. wieku. Obraz miałby pochodzić z XIII-XIV wieku z terytorium Bałkanów, ze szkoły w Ochrydzie. Następnie, miał trafić na Węgry, na dwór Andegawenów w Budzie. A skoro był poważnie uszkodzony, został tam poddany konserwacji i przemalowany w stylu włoskim. gdyż na dworze węgierskim przebywało wówczas grono artystów włoskich. Dopiero stamtąd obraz miał zostać przekazany bezpośrednio do Polski, a wedle tego uczonego miała tego dokonać królowa Jadwiga. Jednak bardziej prawdopodobne jest, że obraz w II połowie XIV stulecia znajdował się w kaplicy zamkowej w Bełżcu na Rusi Czerwonej. Tam otaczali go kultem także prawosławni. Książę opolski Władysław jako namiestnik króla Ludwika Węgierskiego na Rusi, w obawie przed najazdami tatarskimi, zabrał ikonę z Bełżca. Według Piotra Risiniusa i jego „Historia pulchra” z 1523 roku, obraz miał dotrzeć do Częstochowy 31 sierpnia 1384 roku i został oddany paulinom sprowadzonym przezeń z Węgier w 1382 r. Niedługo potem na Jasną Gorę zaczynają przybywać liczni pielgrzymi. Nie tylko z Polski, ale – jak informuje Jan Długosz – ze Śląska, Moraw, Węgier i Prus. Aktualna, widoczna dziś wersja wizerunku Matki Boskiej pochodzi z lat 1431-1433, po kolejnej restauracji dokonanej także przez malarzy z zachodniej Europy.

Przywileje odpustowe nadane Jasnej Górze przez Stolicę Apostolską w XV wieku ugruntowały pozycję tego ośrodka jako jednego z najważniejszych sanktuariów na ziemiach polskich. W czasie reformacji Jasna Góra odgrywała doniosłą rolę, miało tu miejsce wiele konwersji na katolicyzm. Podczas „Potopu” Jasna Góra , najpierw zawarła ugodę, a następnie oparła się wojskom szwedzkim w czasie oblężenia, które trwało od 18 listopada do 26 grudnia 1655 roku. Fakt ocalenia klasztoru uznano za dowód opieki Matki Boskiej, którą król Jan Kazimierz 1 kwietnia 1656 r. r. ogłosił we Lwowie Królową Korony Polskiej.

W 1931 r. papież Pius XI ustalił na dzień 26 sierpnia uroczystość Matki Bożej Częstochowskiej. Pierwszy raz tego dnia czczono Matkę Bożą Jasnogórską w 1932 r. w ramach obchodów jubileuszu 550-lecia Jasnej Góry. Zawierzenie Matce Bożej jako oś pracy duszpasterskiej Kościoła w Polsce, kontynuował prymas Stefan Wyszyński. Opracowany przezeń w okresie uwięzienia program odnowy moralnej narodu – realizowany poprzez Wielką Nowennę – ściśle związany był z Jasną Górą i Matką Bożą Częstochowską. Prymas Tysiąclecia sam zresztą był wielkim czcicielem Matki Bożej Jasnogórskiej już od czasów swego dzieciństwa, tu też odprawił swą mszę prymicyjną. Jako biskup i prymas na Jasną Górę przybywał kiedy tylko mógł, a kopia obrazu towarzyszyła mu każdego dnia, nawet w zagranicznych podróżach. Wielkim wydarzeniem były Jasnogórskie Śluby Narodu Polskiego złożone w uroczystość Matki Bożej Częstochowskiej 26 sierpnia 1956 r. Ich tekst, nawiązujący do lwowskich ślubów Jana Kazimierza z 1656 r., oddających naród w opiekę Maryi, ułożył prymas jeszcze podczas uwięzienia w Komańczy. W ich złożeniu na Jasnej Górze, 26 sierpnia 1956 r. uczestniczyło co najmniej milion wiernych. W 1957 r. rozpoczęło się pielgrzymowanie Jasnogórskiej Ikony po po wszystkich polskich diecezjach, co trwało w kolejnych latach, stanowiąc istotny instrument ożywienia wiary Polaków, w trakcie „komunistycznej nocy”.

Na skutek tych wszystkich wydarzeń – jak i pielgrzymek Jana Pawła II do Polski – ruch pielgrzymkowy do Matki Bożej Częstochowskiej zdecydowanie wzrasta w latach 70-tych i 80-tych. Wzorem pielgrzymki warszawskiej, zainaugurowane zostały piesze pielgrzymki z innych polskich diecezji. Paradoksalnie, okres największego rozkwitu ruchu pątniczego na Jasną Górę przypadł na czas stanu wojennego. W 1982 r. sierpniowa pielgrzymka z Warszawy liczyła ok. 50 tys. osób. O silnym kulcie Matki Bożej świadczy tez fakt, że co czwarta parafia w Polsce nosi jej imię, a wezwanie Matki Boże Częstochowskiej przyjęły 252 polskie parafie.

 

26 sierpnia w kalendarzu

1956 – bp Michał Klepacz pod nieobecność uwięzionego prymasa Stefana Wyszyńskiego odczytał w Częstochowie tekst Ślubów Jasnogórskich;

1978 – Jan Paweł I został wybrany na papieża.


25 sierpnia – Św. Ludwik IX

Ludwik IX był królem francuskim. Urodził się w 1214 r. W wieku 12 lat wstąpił na tron po śmierci ojca. Do czasu osiągnięcia przez niego pełnoletności rządy sprawowała jego matka, św. Blanka. W 1230 r. ożenił się z Małgorzatą, córką hrabiego Prowansji. Stał na czele dwóch wypraw krzyżowych (1248, 1267) – obie skończyły się klęską. Złożony chorobą uczynił ślub, że wyruszy na wyprawę przeciwko poganom, gdy tylko odzyska zdrowie. Tak też się stało. W bitwie pod Mansurah dostał się do niewoli. Turcy zadowolili się okupem. Ludwik udał się do Palestyny, by nieść pomoc resztkom załóg chrześcijańskich. Ludwik usiłował przynajmniej układami złagodzić los chrześcijan w Ziemi Świętej. Śmierć matki, której zostawił tymczasowe rządy, zmusiła go jednak do powrotu. Mimo pierwszego niepowodzenia król nie myślał o rezygnacji ze złożonego ślubu. Dla pozyskania zwolenników objeżdżał kraj z relikwiami korony cierniowej Chrystusa i zagrzewał do ponownej wyprawy. U bram Tunisu padł ofiarą tyfusu i zmarł 25 sierpnia 1270 r.

Ludwik był wybitną osobowością. Wzorowy mąż i opiekun licznej rodziny, jako polityk – zręczny i rozważny Francję doprowadził do rozkwitu. W ciągu 40 lat swoich rządów podniósł kraj politycznie i gospodarczo. W 1242 r. odniósł zwycięstwo nad Anglią pod Saintes, odzyskując tereny północne, zajęte przez wroga. Zreformował administrację i sądownictwo, powołał do życia parlament, zreformował system monetarny. Idąc za uchwałami Soboru Laterańskiego IV (1215), zakazał pojedynków. Wydał także zarządzenie przeciwko lichwie i prostytucji. Popierał instytucje dobroczynne i zakony. Sam usługiwał chorym i rozdawał jałmużny ubogim. Żył bardzo skromnie, mnożył uczynki pokutne, czym ściągnął na siebie zarzut, że jest „królem mnichów”. Miał żywo w pamięci słowa matki, wypowiedziane do niego jeszcze w latach młodości: „Synu, wolałabym cię widzieć na marach niż w grzechu”. Odegrał poważną rolę w fundacji Sorbony. Był mecenasem sztuki, co najbardziej upamiętnia sławna kaplica Sainte-Chapelle w Paryżu.

 

25 sierpnia w kalendarzu

325 – sobór w Nicei podał zasady obliczania daty Wielkanocy;

1270 – zm. św. Ludwik IX;

1599 – wydano drukiem Biblię w tłumaczeniu ks. Jakuba Wujka;

1888 – Adam Chmielowski założył w Krakowie Zgromadzenie Albertynów;

1905 – ur. św. siostra Faustyna.


24 sierpnia – Św. Bartłomiej

Święty Bartłomiej był jednym z dwunastu apostołów. Bibliści niemal jednogłośnie przyjmują, że Bartłomiej to biblijny Natanael. Aramejskie słowo „Bartolmaj” znaczy tyle, co „syn Tolmaja”. Jeśli Bartłomiej jest tożsamy z Natanaelem, to jego imię brzmiałoby poprawnie: Natanael bar Tholmai (Natanael, syn Tolmaja). Pochodził z Kany Galilejskiej. Niektórzy uważają, że to właśnie na weselu Bartłomieja w Kanie obecny był Chrystus z uczniami i Matką, i tam właśnie dokonał pierwszego cudu.

Natanael nie był zbyt pozytywnie nastawiony do mieszkańców Nazaretu, a tym samym do Jezusa. Jednak, kiedy Go poznał, uwierzył w Niego. Świadczy to o wielkiej prawości serca Natanaela i otwarciu na działanie łaski Bożej. Tradycja starochrześcijańska podaje, że po Zesłaniu Ducha Świętego Bartłomiej udał się do Indii i tam głosił Chrystusa. Bóg wspierał go, udzielając mu daru dokonywania cudów i uzdrawiania chorych. W Armenii miał pozyskać dla wiary Chrystusowej królewskiego brata Polimpiusza wraz z całą rodziną, za co rozgniewany król Astyages nakazał uwięzić Bartłomieja i poddać torturom, by zmusić go do wyrzeczenia się wiary. Kiedy to nie pomogło, polecił go ukrzyżować, a następnie ściąć mieczem. Od VII w. przyjęła się tradycja, że tuż przed jego śmiercią zdarto z niego skórę. Śmierć męczeńską miał ponieść ok. 70 r.

 

24 sierpnia w kalendarzu

70 – według tradycji tego dnia zmarł św. Bartłomiej;

79 – prawdopodobnie tego dnia nagły wybuch Wezuwiusza pogrzebał Pompeje;

1456 – zakończono pierwszy druk Biblii Gutenberga;

1919 – zakończenie I powstania śląskiego;

1949 – wszedł w życie Traktat Północnoatlantycki, ustanawiający NATO;

2024 – sakra biskupia nuncjusza apostolskiego w Angoli oraz na Wyspach Świętego Tomasza i Książęcej abp. Kryspina Dubiela.


23 sierpnia – Bł. Władysław Findysz

Władysław Findysz urodził się w 1907 roku w Krościenku Niżnym koło Krosna, w wielodzietnej rodzinie chłopskiej. Gdy miał zaledwie pięć lat, umarła jego matka, a w niedługim czasie także troje spośród rodzeństwa. W szkole poznał Sodalicję Mariańską i zaangażował się w jej działalność. W 1927 roku wstąpił do seminarium duchownego w Przemyślu i w 1932 roku przyjął święcenia kapłańskie. Przełożeni wysłali ks. Władysława w charakterze wikariusza do parafii kolejno w Borysławiu, Drohobyczu, Strzyżowie i Jaśle. Dwie pierwsze obejmowały tereny przemysłowe, zamieszkane przez ludność zróżnicowaną narodowościowo, religijnie i materialnie. Strzyżów i Jasło, duże parafie miejskie, choć mniej zróżnicowane narodowościowo, stanowiły wielkie wyzwanie dla młodego kapłana – czas posługi w nich zbiegł się z okresem II wojny światowej i okupacji hitlerowskiej. W Strzyżowie przez pierwszy rok wojny (1939-1940) ks. Władysław był administratorem parafii, gdyż zmarł tamtejszy proboszcz. W Jaśle związał się z ruchem oporu, przyjmując na siebie obowiązki kapelana. Już w 1941 r. pełnił urząd administratora, a od 1942 roku proboszcza parafii pw. świętych Apostołów Piotra i Pawła w Nowym Żmigrodzie.

Ks. Władysław przywiązywał dużą wagę do formacji wewnętrznej i zachowywania praktyk ascetycznych. Był przy tym skromny i pełen szacunku dla ludzi. W czasie okupacji hitlerowsko-sowieckiej niósł pomoc potrzebującym, zrozpaczonych podnosił na duchu, a błądzących upominał. Był świadkiem prześladowania Polaków, Żydów i przedstawicieli innych narodów. Najtrudniejszy był ostatni okres okupacji, kiedy został wysiedlony, a parafia została bez pasterza. Po zakończeniu wojny, w 1945 roku, wrócił do Nowego Żmigrodu, by zająć się pracą nad odnową moralną mieszkańców i odbudową materialną parafii. Wierni zagrożeni propagandą ateistyczną znajdowali w jego posłudze pomoc i oparcie. Organizował katolickie pogrzeby ofiar wojny i pomoc materialną dla poszkodowanych, bez względu na narodowość i wyznanie. Dzięki temu wiele rodzin łemkowskich uniknęło wysiedlenia w ramach Akcji „Wisła”. Brał udział w odbudowie miasteczka. Katechizował dzieci i młodzież, najpierw w szkole, dopóki władze komunistyczne pozwalały, a potem poza nią. Jego gorliwa działalność duszpasterska naraziła go szybko na prześladowania ze strony władz komunistycznych. Tym, którzy żyli w związkach niesakramentalnych, oferował pomoc w doprowadzeniu ich do ołtarza.

Oskarżony o złamanie dekretu o ochronie wolności sumienia i wyznania, w 1963 roku został aresztowany. Przewieziono go na komendę w Rzeszowie, gdzie był przesłuchiwany, a w jego mieszkaniu przeprowadzono rewizję. Był już wtedy ciężko chory – rozpoznano u niego raka przełyku. Postawiono mu zarzut zmuszania do praktyk religijnych. Wkrótce odbył się pokazowy proces. Skazano go na karę dwóch i pół roku więzienia. Mimo złego stanu zdrowia przez kilka miesięcy był więziony. Komuniści sprawę ks. Findysza wykorzystali dla zastraszenia innych niepokornych księży. Do gwałtownego pogorszenia zdrowia ks. Władysława przyczyniły się fizyczne i psychiczne tortury. Kiedy w lutym 1964 roku, po uchyleniu aresztu przez Sąd Najwyższy, opuszczał więzienie, był skrajnie wyczerpany. Zmarł 21 sierpnia tego roku w Nowym Żmigrodzie. Jego pogrzeb stał się okazją do manifestacji przywiązania do wiary katolickiej. Uczestniczyło w nim 130 kapłanów oraz tysiące wiernych.

 

23 sierpnia w kalendarzu

1838 – ur. m. Kolumba Białecka, założycielka Zgromadzenia Sióstr św. Dominika;

1939 – w Moskwie podpisano pakt Ribbentrop-Mołotow;

1948 – powstała Światowa Rada Kościołów;

1989 – około dwa miliony mieszkańców państw bałtyckich utworzyły Bałtycki Łańcuch w 50. rocznicę paktu Ribbentrop–Mołotow.


22 sierpnia – Najświętsza Maryja Panna Królowa

Na kartach Apokalipsy św. Jana Maryja jest przedstawiana jako Królowa. Wynika to z bardzo bliskiej więzi, jaka łączyła Jezusa z Maryją – tak bliskiej, że Jezus udzielił Jej uczestnictwa w swoim królowaniu. Kościół już od IV wieku często nazywał Maryję Królową – zwłaszcza w licznych pieśniach, modlitwach i litaniach. Tytuł „Królowa” podkreśla stan Matki Bożej w czasach ostatecznych jako Tej, która zasiada obok swego Syna, Króla chwały. W ten sposób wypełniły się słowa Magnificat: „Oto bowiem odtąd błogosławić mnie będą wszystkie pokolenia, gdyż wielkie rzeczy uczynił mi Wszechmocny”. Maryja ma uczestnictwo w chwale zmartwychwstałego Chrystusa, gdyż miała udział w Jego dziele zbawczym. Jest Jego Matką, nosiła Go w swoim łonie, urodziła Go, zadbała o Jego wychowanie, towarzyszyła Mu podczas Jego nauczania – aż do krzyża, a potem Wieczernika w dniu Pięćdziesiątnicy.

Wspomnienie Najświętszej Maryi Panny Królowej zostało wprowadzone przez papieża Piusa XII encykliką „Ad caeli Reginam” w 1954 roku.

 

22 sierpnia w kalendarzu

1864 – w Genewie przyjęto konwencję genewską, jeden z fundamentów współczesnego międzynarodowego prawa humanitarnego;

1941 – w Krakowie rozpoczął działalność podziemny Teatr Słowa, zwany też Teatrem Rapsodycznym, w którym jednym z aktorów był Karol Wojtyła;

1988 – w Gdańsku rozpoczął się strajk w Stoczni Gdańskiej i Stoczni Północnej.


21 sierpnia – Św. Pius X

Giuseppe (Józef) Sarto urodził się 2 czerwca 1835 r. w Riese koło Wenecji, w rodzinie wiejskiego listonosza. Dzięki wsparciu kardynała Jakuba Monico podjął studia w seminarium w Padwie. 18 września 1858 r. otrzymał święcenia kapłańskie. Wyróżniał się jako doskonały kaznodzieja i opiekun ubogich. W 1884 r. otrzymał sakrę biskupią jako biskup Mantui. W 1892 r. Ojciec Święty mianował go patriarchą Wenecji i kardynałem. W 1903 r. po śmierci Leona XIII wybrany został papieżem.

Rozpoczął reformę prawa kanonicznego, wydał Katechizm, wprowadził reformę muzyki kościelnej i brewiarza. Zniósł konieczność przystępowania do spowiedzi przed każdym przyjęciem Komunii świętej i obniżył wiek dzieci mogących przyjąć Eucharystię. Z wielką energią zwalczał błędy modernizmu. Ustanowił Papieski Instytut Biblijny. Tuż przed rozpoczęciem I Wojny Światowej wydał specjalne orędzie nawołujące do pokoju. Zmarł już po wybuchu wojny, 21 sierpnia 1914 r. Beatyfikowany został w 1951, a kanonizowany w 1954 r.

 

21 sierpnia w kalendarzu

1565 – z inicjatywy kard. Stanisława Hozjusza założono w Braniewie seminarium duchowne;

1968 – w nocy z 20 na 21 sierpnia wojska Układu Warszawskiego wkroczyły do Czechosłowacji.


20 sierpnia – Św. Bernard

Urodził się w 1090 r. w zamożnej rodzinie w Burgundii. Jako 22-latek wstąpił do surowego klasztoru cystersów w Citeaux. Do tej decyzji przekonał zresztą wszystkich swoich braci oraz ok. 30 innych towarzyszy młodości. Opowieści głoszą, że spowodowało to panikę wśród okolicznych panien, gdyż byli to najciekawsi i najwartościowsi kawalerowie. Trzy lata później Bernard założył klasztor w Clairvaux i został jego pierwszym opatem. Funkcję tę pełnił do końca życia. Stąd też krzewił dzieło cystersów na całą Europę. Założył 68 opactw.

Był człowiekiem o niesłychanie silnej osobowości. Pociągał ludzi wyjątkowym talentem oratorskim (za co zyskał przydomek „doktora miodopłynnego”), duchowością, olbrzymią wiedzą. Uznaje się go za jedną z najbardziej wpływowych postaci XII w. Był doradcą władców i biskupów. Bronił papieża w sytuacji schizmy. Stał się jednym ze współorganizatorów II krucjaty porywając swymi kazaniami tłumy ochotników. Zasłynął też jako teolog i autor pism. Odznaczał się żarliwą pobożnością, a szczególnie nabożeństwem do Męki Pańskiej i do Matki Bożej. Wchodząc do kościoła zwykł Ją pozdrawiać słowami „Ave Maria”. Legenda głosi, że raz Maryja odpowiedziała mu z figury „Salve Bernardzie”. Zmarł w Clairvaux 20 sierpnia 1153 r. Kanonizowany został w 1174 r., a papież Pius VIII w 1830 r. ogłosił go doktorem Kościoła.

 

20 sierpnia w kalendarzu

1153 – zm. św. Bernard z Clairvaux;

1914 – zm. św. Pius X;

1944 – podczas Powstania Warszawskiego batalion „Kiliński” zdobył gmach centrali telefonicznej PAST-y przy ul. Zielnej w Warszawie;

1953 – ur. biskup siedlecki Kazimierz Gurda;

2022 – sakra biskupa pomocniczego archidiecezji gdańskiej Piotra Przyborka.


19 sierpnia – Św. Jan Eudes

Jan Eudes urodził się w 1601 r. w rodzinie wiejskiej w Ry (Normandia). Uczył się w szkole jezuickiej, gdzie m.in. tak dobrze opanował łacinę, że mógł się nią posługiwać tak dobrze jak językiem ojczystym. W 1623 roku wstąpił do znanego wówczas we Francji Oratorium Jezusa i dwa lata potem przyjął święcenia kapłańskie. Podczas zarazy niósł pomoc chorym. Powierzono mu obowiązki wędrownego kaznodziei, by głosił rekolekcje i misje. Tę wyczerpującą pracę prowadził przez 44 lata. Za podstawę obrał sobie katechizm. Systematycznie uczył dzieci i dorosłych prawd wiary i moralności. Co roku przeprowadzał 3 do 4 misji, a każda z nich trwała od 4 do 8 tygodni. Przez całe swe życie przeprowadził 110 misji. W ciągu kilkudziesięciu lat przemierzył całą Normandię, Bretonię i część Burgundii. Wielu kapłanów i sióstr zakonnych poddało się pod jego kierownictwo duchowe.

Za poradą spowiednika wystąpił z Oratorium i postanowił założyć własne zgromadzenie misyjne (eudystów) dla nauczania i katechizowania ludu, który był pod tym względem zaniedbany. Ponieważ wyróżniał się nabożeństwem do Serca Jezusa i Maryi, cześć dla tych Serc szerzył niezmordowanie żywym słowem i pismem. Założył kilka seminariów duchownych w diecezjach, w których ich jeszcze nie było. Z tych seminariów, prowadzonych przez jego duchowych synów, wyszło wielu gorliwych kapłanów. W swoich wędrówkach apostolskich zauważył, że w miastach szerzyła się rozpusta. Z powodu nędzy wiele młodych kobiet w tego rodzaju życiu widziało dla siebie jedyną szansę zdobycia utrzymania. Jan utworzył więc żeńską rodzinę zakonną do opieki nad moralnie upadłymi dziewczętami, pod nazwą Sióstr Matki Bożej od Miłości. Największe zasługi Jan Eudes położył jako niezmordowany apostoł nabożeństwa do Serca Pana Jezusa i Serca Jego Matki. Jako pierwszy wystąpił publicznie z rozpowszechnianiem nabożeństwa, które było dotąd zarezerwowane tylko dla wybranych. Rozpowszechniał wśród ludu i duchowieństwa obrazy i obrazki Najświętszych Serc, modlitwy i pobożne wezwania. U biskupów poszczególnych diecezji otrzymał zezwolenie na obchodzenie święta Serca Jezusa (20 października) i Serca Maryi (8 lutego). Ułożył do tekstu Mszy świętej i pacierzy kapłańskich osobne czytania i hymny. W roku 1650 Jan założył bractwo Serca Jezusa i Maryi. W Coutance wystawił pierwszy kościół ku czci Serca Pana Jezusa i Matki Bożej. Właśnie ta akcja przysporzyła mu jednocześnie najwięcej cierpień, bo posądzono go o herezję. Doszło do tego, że król nakazał mu usunąć się z Paryża. Kapłan bronił się – przekonywał, że teologicznie nabożeństwo to nie jest błędne, a z powodów duszpastersko-ascetycznych ma wielkie znaczenie. Zmarł w Caen 19 sierpnia 1680 r.

 

19 sierpnia w kalendarzu

1458 – biskup warmiński Eneasz Sylwiusz Piccolomini został wybrany na papieża i przyjął imię Pius II;

1587 – Zygmunt III Waza został wybrany królem Polski;

1901 – poświęcono krzyż na Giewoncie;

1920 – w nocy z 19 na 20 sierpnia wybuchło II powstanie śląskie;

1934 – 90% obywateli Niemiec uznało w referendum objęcie przez Adolfa Hitlera urzędu prezydenta jako wodza i kanclerza Rzeszy;

1942 – ur. dominikanin o. prof. Jacek Salij;

1954 – zm. sługa Boży Alcide De Gasperi;

1989 – Polska, jako pierwszy kraj bloku sowieckiego, oficjalnie dopuściła istnienie innych partii politycznych poza komunistyczną;

2002 – zakończyła się ostatnia pielgrzymka Jana Pawła II do Polski.


18 sierpnia – Bł. Sancja Szymkowiak

Młodą, zmarłą w wieku 32 lat zakonnicę szczególną sympatią darzą poznańscy studenci. Przy jej grobie modlą się przed egzaminami i chwalą sobie jej „skuteczność”. Konsekwencja w dążeniu do obranego celu charakteryzowała ją już za ziemskiego życia. Gdy Janina Szymkowiak postanowiła wstąpić do klasztoru, nie odwiedli ją od tego zamiaru nawet rodzice, którzy liczyli, że szybko wydadzą ją za mąż, a starość spędzą przy jej boku. Przyszła siostra Sancja urodziła się 10 lipca 1910 roku w Możdżanowie k. Ostrowa Wielkopolskiego. Była najmłodszym dzieckiem i zarazem jedyną córką z pięciorga dzieci Marianny i Augustyna Szymkowiaków. W domu odebrała religijne i patriotyczne wychowanie. Po zdaniu matury w Żeńskim Liceum Humanistycznym w Ostrowie Wielkopolskim przekonała rodzinę do dalszych studiów i w 1929 roku rozpoczęła studia romanistyczne na Uniwersytecie Poznańskim. Gdy zbliżał się egzamin magisterski, postanowiła wyjechać do Francji, by podszlifować język. Jak odnotowała później w swoich zapiskach, „o całej jej przyszłości zadecydowała pielgrzymka do Lourdes”, gdzie postanowiła wstąpić do Zgromadzenia Sióstr Oblatek. Rozpoczęła nawet postulat, ale po usilnych prośbach krewnych wróciła do Polski, gdzie w 1936 roku zapukała do poznańskiego klasztoru sióstr serafitek, prosząc o przyjęcie do zgromadzenia.

Siostry wspominają, że od początku odznaczała się niezwykłą gorliwością. Gdy podczas zakonnych obłóczyn s. Sancja postanowiła zostać świętą, nic nie mogło jej w tym przeszkodzić, była wierna przekonaniu, że w każdym czasie i w każdych okolicznościach życia można zostać świętym. Wytrwale realizowała raz obrany kierunek – jak to sama określiła: „oddania się Bogu na przepadłe”. Ten radykalizm czasem drażnił nieco mniej gorliwe współsiostry, ale Sancja konsekwentnie dążyła do celu. Jej życie, na pozór zwyczajne, kryło w sobie niezwykłą głębię zjednoczenia z Bogiem. Jak zanotowała w swoich zapiskach, starała się o „najwyższą doskonałość w małych rzeczach”. Pisała: „Nic nadzwyczajnego nie ma być we mnie, wszystko zwyczajne, ale niezwyczajne”. W klasztorze była furtianką, tłumaczką, wychowawczynią. Znali ją ubodzy z najbiedniejszych poznańskich dzielnic, a francuscy i angielscy jeńcy, którymi opiekowała się w czasie II wojny światowej, mówili o niej: „anioł dobroci”. W tych trudnych chwilach – wspominają serafitki – w sposób szczególny jaśniała jej silna i niezachwiana wiara, duch męstwa oraz dziecięca ufność do Boga. Wszędzie, gdzie się pojawiała, wnosiła w otoczenie ducha pokoju i nadziei, a dla cierpiących i załamanych była duchowym oparciem. Zimno i głód wyczerpały jednak wątłe siły s. Sancji. Zapadła na nieuleczalną chorobę – gruźlicę gardła. Wszelkie cierpienia znosiła jednak ze spokojem poddając się woli Bożej. Była szczęśliwa, że jeszcze przed śmiercią, 6 lipca 1942 roku złożyła śluby wieczyste w zgromadzeniu sióstr serafitek. Miesiąc później, 29 sierpnia 1942 roku zmarła. Siostrom, które były przy niej w chwili konania, powiedziała, że po śmierci będzie się wstawiać u Boga za różnymi prośbami gdyż „Miłość nie może niczego odmówić miłości”. S. Sancja w zgromadzeniu sióstr serafitek była zaledwie sześć lat. Tyle wystarczyło, skoro od dziecka chciała być świętą.

 

18 sierpnia w kalendarzu

1655 – podczas potopu szwedzkiego Janusz i Bogusław Radziwiłłowie poddali Wielkie Księstwo Litewskie królowi szwedzkiemu Karolowi X Gustawowi;

1946 – oddział Józefa Kurasia ps. Ogień przeprowadził akcję rozbicia i opanowania więzienia w Krakowie, w rezultacie czego uwolniono kilkudziesięciu więźniów – żołnierzy Armii Krajowej, organizacji Wolność i Niezawisłość i Narodowych Sił Zbrojnych;

2002 – Jan Paweł II beatyfikował podczas Mszy na Błoniach krakowskich: s. Sancję Szymkowiak, abp. Zygmunta Szczęsnego Felińskiego, o. Jana Beyzyma i ks. Jana Balickiego.


17 sierpnia – Św. Jacek Odrowąż

Zaliczany jest do największych postaci XIII wieku, jednym ze szczególnie zasłużonych dominikanów i jedną z najwybitniejszych postaci średniowiecznej Europy. Dokonał drugiej, pogłębionej, ewangelizacji narodu. Posąg św. Jacka stoi w panteonie świętych na attyce kolumnady Berniniego na Placu św. Piotra w Watykanie oraz w sanktuarium Matki Bożej w Lourdes we Francji.

Święty Jacek wywodził się ze szlacheckiej rodziny Odrowążów. Jego krewnym był biskup krakowski Iwo Odrowąż. Uczęszczał do krakowskiej szkoły katedralnej i prawdopodobnie pobierał w niej nauki od Wincentego Kadłubka. Po ukończeniu szkoły otrzymał święcenia kapłańskie, następnie studiował teologię i prawo na uniwersytetach w Paryżu i Bolonii. Około lutego 1220 roku Iwo poprosił św. Dominika o wysłanie kilku zakonników z nowo powstałego Zakonu Kaznodziejskiego do Polski, on zaś wyraził życzenie, aby do zakonu wstąpiło kilku Polaków. Wówczas o przyjęcie do dominikanów poprosili Jacek Odrowąż, Czesław oraz Herman Niemiec. Św. Jacek został posłany wraz z polskimi współbraćmi oraz czterema innymi misjonarzami na pracę misyjną do krajów słowiańskich. Pierwsi w Polsce dominikanie założyli w 1222 r. klasztor w Krakowie, a następnie ewangelizował na Śląsku, na Pomorzu i na Rusi. W sumie założył lub przyczynił się od założenia kilkunastu klasztorów. Jego pracowitemu życiu towarzyszyło wiele cudów. Zmarł w Krakowie 15 sierpnia 1257.

 

17 sierpnia w kalendarzu

1603 – została założona Papieska Akademia Nauk;

1977 – sakra emerytowanego biskupa opolskiego abp. Alfonsa Nossola;

2002 – Jan Paweł II poświęcił bazylikę w Łagiewnikach oraz zawierzył świat Bożemu Miłosierdziu;

2012 – patriarcha Moskwy i Wszechrusi Cyryl I oraz przewodniczący KEP abp Józef Michalik podpisali w Warszawie Wspólne Przesłanie do Narodów Polski i Rosji.


16 sierpnia – Święty Stefan Węgierski

Stefan był synem księcia węgierskiego Gejzy i Adelajdy, córki księcia polskiego Mieszka I. Urodził się w ówczesnej stolicy Węgier, Ostrzychomiu (Esztergom) ok. 969 r. Według legendy chrztu udzielił mu św. Wojciech, biskup czeskiej Pragi, czczony jako patron Polski. Biskup Wojciech udzielił natomiast na pewno młodemu księciu sakramentu bierzmowania. W 995 roku Stefan poślubił bł. Gizelę, siostrę cesarza św. Henryka II, cesarza Niemiec. Po śmierci ojca w 997 r. i pokonaniu wielmożów objął rządy.

Jego największą zasługą jest zjednoczenie i umocnienie państwa po okresie rozbicia dzielnicowego. Rządził państwem węgierskim 41 lat. Stworzył organizację kościelną i gorliwie szerzył chrześcijaństwo. W nagrodę otrzymał od papieża Sylwestra II koronę i zaszczytny tytuł „króla apostolskiego”. Zostawił po sobie pamięć doskonałego, mądrego prawodawcy. Wyróżniał się nabożeństwem do Matki Bożej, którą zwykł nazywać „Wielką Panią Węgrów”. Wielkim ciosem dla Stefana była śmierć jedynego jego syna, św. Emeryka (Imredy) w 1031 r., który w planach Stefana miał być następcą tronu. Stefan zmarł w Ostrzychomiu 15 sierpnia 1038 roku.

 

16 sierpnia w kalendarzu

1569 – założono Wyższe Seminarium Duchowne we Włocławku;

1945 – Polska podpisała układ z ZSRR ostatecznie regulujący kształt granicy wschodniej;

1980 – w Gdańsku powstał Międzyzakładowy Komitet Strajkowy;

2005 – zmarł brat Roger, założyciel wspólnoty z Taizé;

2014 – święcenia biskupie na Jasnej Górze biskupa pomocniczego diecezji kaliskiej Łukasza Buzuna.


15 sierpnia – Uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

Uroczystość upamiętnia prawdę wiary, że Maryja, Matka Jezusa Chrystusa, po zakończeniu ziemskiego życia została wzięta z ciałem i duszą do nieba. Wydarzenie to rozumiane jest jako Jej bezpośrednie uczestnictwo w Zmartwychwstaniu Chrystusa. Nowy Testament nie wspomina o ostatnich dniach życia Maryi, Jej śmierci ani wniebowzięciu. Jednak brak grobu i relikwii Matki Bożej od początku skłaniał chrześcijan do przekonania, że Jej ciało nie pozostało na ziemi, lecz zostało przemienione na wzór ciała zmartwychwstałego Jezusa i zabrane do nieba. Wniebowzięcie Maryi potwierdza misję, którą Bóg powierzył Jej w dziele zbawienia.

Święto, jako Zaśnięcie Bogurodzicy, pojawiło się w Kościele wschodnim w 431 r. Kościół łaciński wprowadził obchody Wniebowzięcia (Assumptio) w VII wieku. Wielu świętych, m.in. Grzegorz z Tours, Albert Wielki, Tomasz z Akwinu i Bonawentura, rozważało prawdę o wzięciu Maryi do nieba z duszą i ciałem. Jednym z dowodów tej wiary jest fakt, że Kościół nigdy nie poszukiwał relikwii ciała Maryi ani nie wystawiał ich do publicznej czci. Pius XII w konstytucji apostolskiej Munificentissimus Deus z 1 listopada 1950 r. stwierdził: „Powagą Pana naszego Jezusa Chrystusa, świętych Apostołów Piotra i Pawła i Naszą, ogłaszamy, orzekamy i określamy jako dogmat objawiony przez Boga: że Niepokalana Matka Boga, Maryja zawsze Dziewica, po zakończeniu ziemskiego życia z duszą i ciałem została wzięta do chwały niebieskiej” (Breviarium fidei VI, 105).

Dogmat nie przesądza, czy Maryja zmarła, czy też została wzięta do nieba bez umierania. W Kościołach wschodnich tradycja mówi o „zaśnięciu” Maryi. Jan Paweł II w katechezie z 26 czerwca 1997 r. wyraził przekonanie, że Matka Boża doświadczyła naturalnej śmierci, podobnie jak Jej Syn.

Wniebowzięcie NMP jest dniem wolnym od pracy w wielu krajach, m.in. w Austrii, Belgii, Niemczech, Francji, Włoszech, Hiszpanii, Polsce, na Litwie i w Słowenii. W Polsce, a także w krajach na obszarze dawnej Rzeczypospolitej oraz innych krajach Europy środkowo-wschodniej, oprócz wymiaru teologicznego ma ono charakter dziękczynienia za zbiory. Zwyczaj święcenia ziół i zbóż w trakcie liturgii symbolizuje wdzięczność za Bożą opiekę oraz prośbę o błogosławieństwo dla pracy rolników.

Tego samego dnia obchodzone jest Święto Wojska Polskiego, ustanowione na pamiątkę zwycięskiej Bitwy Warszawskiej z 1920 r.

 

15 sierpnia w kalendarzu

1038 – zm. św. Stefan, król Węgier;

1257 – zm. św. Jacek Odrowąż;

1534 – św. Ignacy Loyola założył Towarzystwo Jezusowe;

1568 – zm. św. Stanisław Kostka;

1920 – Bitwa Warszawska – przełomowy moment wojny polsko-bolszewickiej;

1945 – prymas Polski August Hlond wydał rozporządzenie o powołaniu administracji kościelnej na Ziemiach Zachodnich i Północnych;

1945 – ur. emerytowany biskup pomocniczy archidiecezji lubelskiej Mieczysław Cisło;

1954 – Radio Watykańskie przeprowadziło pierwszą transmisję modlitwy „Anioł Pański”.


14 sierpnia – Św. Maksymilian Maria Kolbe

Rajmund Kolbe urodził się w 1894 r. w Zduńskiej Woli koło Łodzi, w ubogiej, bardzo pobożnej rodzinie. Gdy miał 12 lat, ukazała mu się Maryja trzymająca w ręku dwie korony: białą, symbolizującą czystość, i czerwoną – męczeństwo. W 1910 r. Rajmund rozpoczął nowicjat u franciszkanów przyjmując imię Maksymilian. Śluby wieczyste złożył w 1914 r. i wtedy przyjął również imię Maria. Był wybitnie zdolny. Studiował w Krakowie i w Rzymie, uzyskał doktoraty z filozofii i teologii. Interesował się też matematyką. W 1917 r. w Rzymie założył Rycerstwo Niepokalanej – stowarzyszenie apostolstwa na rzecz nawrócenia przeciwników Kościoła. Po powrocie do Polski w 1919 r. zaczął rozwijać stowarzyszenie i wydawać miesięcznik „Rycerz Niepokalanej”. Pismo rozwijało się bardzo dynamicznie – jego nakład w 1939 r. liczył 750 tys. egzemplarzy. W 1927 r. o. Kolbe otrzymał od księcia Druckiego-Lubeckiego 5 morgów pola koło Warszawy. Tam powstał Niepokalanów, który stał się największym klasztorem katolickim na świecie – we wrześniu 1939 r. było tam ok. 700 zakonników i kandydatów. W latach 1931- 1935 Maksymilian prowadził misje w Japonii, po czym powrócił, by kierować Niepokalanowem.

W czasie okupacji o. Kolbe zorganizował w Niepokalanowie ośrodek pomocy dla okolicznej ludności. Aresztowny został w lutym 1941 r. W maju trafił do obozu w Auschwitz. Otrzymał numer 16670. Pod koniec lipca z bloku, w którym przebywał, uciekł jeden z więźniów. W ramach represji podczas specjalnego apelu wybrano 10 ofiar, które miały zginąć śmiercią głodową. Wśród nich znalazł się Franciszek Gajowniczek, mąż i ojciec. O. Kolbe wystąpił z szeregu prosząc, by mógł za niego ponieść śmierć. W bunkrze głodowym podnosił na duchu swoich towarzyszy. Zmarł 14 sierpnia dobity zastrzykiem fenolu. Został beatyfikowany jako wyznawca w 1971 r. przez Pawła VI, a kanonizowany jako męczennik przez Jana Pawła II 10 października 1982 r.

 

14 sierpnia w kalendarzu

1018 – książę Bolesław Chrobry wkroczył do Kijowa;

1385 – podpisanie w Krewie aktu unii między Polską a Wielkim Księstwem Litewskim;

1409 – król Władysław Jagiełło otrzymał wypowiedzenie wojny od zakonu krzyżackiego;

1890 – zm. bł. Michael McGivney;

1941 – w Auschwitz zginął św. Maksymilian Maria Kolbe;

1980 – początek strajku w Stoczni Gdańskiej;

1998 – w Warszawie odsłonięto Pomnik Czynu Zbrojnego Polonii Amerykańskiej;

2004 – papież Jan Paweł II rozpoczął swoją ostatnią podróż apostolską – do Lourdes we Francji.


13 sierpnia – Święci męczennicy Poncjan i Hipolit

Poncjan pochodził z rzymskiego rodu Calpurnia. Biskupem Rzymu został w 230 r. Jego pontyfikat przypadł na czas schizmy związanej z wyborem antypapieża Hipolita. Papież Poncjan wprowadził do liturgii: „Confiteor” („Spowiadam się…”, „Dominus vobiscum” („Pan z wami”) oraz śpiew psalmów. Synod rzymski pod przewodnictwem Poncjana potwierdził ekskomunikę filozofa i teologa greckiego Orygenesa, ogłoszoną przez synody aleksandryjskie w 230 i 232.

Gdy w 234 r. cesarz rzymski rozpoczął prześladowanie chrześcijan, zesłał papieża Poncjana i antypapieża Hipolita wraz z innymi duchownymi do kamieniołomów na Sardynię. Poncjan abdykował jako pierwszy – prawdopodobnie po to, aby umożliwić wybór swojego następcy, 28 września 235 r., co jest pierwszą dokładnie zapisaną datą w historii papiestwa w „Katalogu” Liberiusza z IV w. Pogodzony z Hipolitem, Poncjan zmarł na wygnaniu w październiku 235 r. Jak podaje „Martyrologium Rzymskie”, Hipolita z kolei po różnych torturach przywiązano za nogi do szyi dzikich koni, które wlokły go po ostach i cierniach, dopóki poszarpany na całym ciele nie wyzionął ducha. Ciała Poncjana i Hipolita zostały sprowadzone do Rzymu i pochowane przez papieża Fabiana. Poncjana pogrzebano w nowych biskupich katakumbach Kaliksta. W 1909 r. w katakumbach św. Kaliksta, w „krypcie papieży”, znaleziono grób św. Poncjana z napisem: „Poncjan, biskup, męczennik”.

 

13 sierpnia w kalendarzu

1521 – hiszpańscy konkwistadorzy zajęli stolicę państwa Azteków, Tenochtitlan;

1896 – misjonarze werbiści przybyli na Papuę Nową Gwineę, co jest uznawane za początek Kościoła katolickiego w tym kraju;

1930 – diecezja wrocławska została podniesiona do rango archidiecezji;

2022 – sakra biskupa pomocniczego diecezji zielonogórsko-gorzowskiej Adriana Puta.


12 sierpnia – Św. Joanna Franciszka de Chantal

Joanna urodziła się we francuskim Dijon w 1572 r. Jako 20-latka poślubiła barona Krzysztofa de Chantal, z którym miała sześcioro dzieci. Jako matka była dla swoich dzieci przykładem życia chrześcijańskiego; szczególnie uczulała je na potrzeby najuboższych. W wieku zaledwie 29 lat owdowiała. Choć była zachęcana do ponownego zamążpójścia i otrzymała interesujące propozycje matrymonialne, postanowiła oddać się wyłącznie wychowaniu dzieci i służbie Bożej.

W marcu 1604 r. spotkała św. Franciszka Salezego – od tego czasu datuje się ich wyjątkowa przyjaźń duchowa. Święty zaszczepił w niej własny styl: dobroci i życzliwości dla wszystkich, naturalnego sposobu życia, przepojonego stałą pamięcią o obecności Bożej i czynienia wszystkiego dla Boga. Joanna zarzuciła więc dotychczasową surowość, a oddawała się w wolnych chwilach posłudze chorym i ubogim. W 1610 r., zapewniwszy przyszłość dzieciom, opuściła rodzinne miasto i założyła wraz ze św. Franciszkiem Salezym pierwszy klasztor nowego zgromadzenia Sióstr Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny – wizytek. Zmarła podczas podróży w 1641 r.

 

12 sierpnia w kalendarzu

1920 – rozpoczęła się decydująca faza Bitwy Warszawskiej – Armia Czerwona rozpoczęła ofensywę na przedmieściach Warszawy;

1941 – w ZSRR wydano amnestię dla Polaków przebywających w łagrach;

1944 – masakra ludności Ochoty podczas Powstania Warszawskiego;

1961 – rozpoczęła się budowa muru berlińskiego;

1963 – ur. biskup włocławski Krzysztof Wętkowski;

1972 – ostatni amerykański oddział wojskowy opuścił Wietnam.


11 sierpnia – Św. Klara

Urodziła się w Asyżu pod koniec XII wieku w zamożnej rodzinie w Asyżu. Jej losy splotły się z losami św. Franciszka, który nauczał w jej rodzinnym mieście. W roku 1212 za przykładem Franciszka zdecydowała się na ubogie życie monastyczne. Wymknęła się z domu, by oddać życie Chrystusowi, i zamieszkała w kościele św. Damiana wraz z towarzyszkami. Odtąd miejsce to stało się kolebką Zakonu Sióstr św. Klary – klarysek. Przeżyła 42 lata w klasztorze San Damiano. Zmarła 11 sierpnia 1253 roku.

Św. Klara już za życia dokonywała wielu cudów: rozmnożyła chleb dla głodnych sióstr, uzdrawiała je, wyjednała im opiekę Jezusa. Pod koniec życia doznała cudownej łaski – w noc Bożego Narodzenia, nie mogąc z powodu choroby uczestniczyć we Mszy św., otrzymała łaskę widzenia i słyszenia Pasterki, odprawianej w pobliskim kościele. Jej sposób prowadzenia wspólnoty sióstr oraz świętość życia przyczyniły się do wczesnego wyniesienia jej do chwały ołtarzy. Dokonał tego papież Aleksander IV, wcześniejszy kardynał protektor zakonu franciszkańskiego, w roku 1255. Ciało św. Klary spoczywa w asyskiej bazylice, dedykowanej jej imieniu.

 

11 sierpnia w kalendarzu

1253 – zm. św. Klara z Asyżu;

1264 – papież Urban IV ustanowił święto Bożego Ciała;

1937 – Nikołaj Jeżow podpisał rozkaz o rozpoczęciu tzw. operacji polskiej, w czasie której zamordowano bezpośrednio 111 091 Polaków – obywateli ZSRR;

1954 – z Uniwersytetu Jagiellońskiego usunięto wydział teologiczny;

1973 – ur. biskup pomocniczy diecezji warszawsko-praskiej Jacek Grzybowski;

2012 – ingres biskupa diecezji zamojsko-lubaczowskiej Mariana Rojka do katedry w Zamościu.


10 sierpnia – Św. Wawrzyniec

Wawrzyniec był jednym z siedmiu diakonów Kościoła rzymskiego za czasów papieża Sykstusa II. Administrował majątkiem Kościoła w Rzymie, a jednocześnie miał zleconą opiekę nad ubogimi. Namiestnik, który prześladował chrześcijan, zażądał od niego oddania całego majątku kościelnego. Wawrzyniec miał wówczas poprosić o kilka dni, aby mógł zebrać skarby Kościoła i pokazać je namiestnikowi. Kiedy nadszedł oznaczony dzień, diakon zgromadził wszystką biedotę Rzymu, którą wspierała gmina chrześcijańska. Miał przy tym wypowiedzieć słowa: „Oto są skarby Kościoła!”. Zawiedziony tyran kazał zastosować wobec niego wyjątkową katuszę – nakazał rozciągnąć go na żelaznych rusztach i piec żywcem w ogniu. Wawrzyniec miał się zdobyć jeszcze na słowa: „Widzisz, że ciało moje jest już dosyć przypieczone. Obróć je teraz na drugą stronę!” Św. Leon Wielki, który spisał jego żywot, dodał do tych słów komentarz: „Jak silny musiał być ogień miłości Chrystusowej, skoro gasił on żar ognia naturalnego!”. Według wspomnianego opisu męki Wawrzyniec miał być przedtem biczowany knutami z drutu, potem wieszano go wyrywając kończyny ze stawów.

Niezwykłe okoliczności męczeńskiej śmierci, poniesionej 10 sierpnia 258 r., szybko rozbudziły w Kościele rzymskim kult diakona. Św. Augustyn pisze, że jak Jerozolima szczyci się św. Szczepanem, tak Rzym jest dumny ze św. Wawrzyńca. Największy zaś poeta starożytnego chrześcijaństwa, Prudencjusz, w natchnionych strofach podaje, że bohaterska śmierć Wawrzyńca zadała cios bałwochwalstwu, które od tego czasu zaczęło chylić się ku upadkowi aż do ostatecznego zwycięstwa Chrystusowego Kościoła.

 

10 sierpnia w kalendarzu

258 – zm. św. Wawrzyniec;

1519 – rozpoczęła się wyprawa Magellana – pierwsza w dziejach podróż dookoła świata;

1947 – w Krakowie rozpoczął się proces kierownictwa PSL oraz członków organizacji Wolność i Niezawisłość (WiN);

1991 – w Częstochowie rozpoczęły się IV Światowe Dni Młodzieży;

2025 – ingres bp. Ochlaka do katedry w Fenoarivo-Atsinanana.


9 sierpnia – Św. Teresa Benedykta do Krzyża

Edith Stein urodziła się w 1891 r. w rodzinie żydowskiej we Wrocławiu. Była najmłodszym z jedenaściorga dzieci wrocławskiego handlarza drzewem, Zygfryda. Po śmierci ojca dom prowadziła matka, Augusta. W 14. roku życia Edyta zadeklarowała, że jest ateistką. Studiowała na Uniwersytecie Wrocławskim germanistykę i historię. Od 1912 r. studiowała w Getyndze pod kierunkiem słynnego fenomenologa Edmunda Husserla. Obroniła u niego rozprawę doktorską „O zagadnieniu wczucia”.

Dzięki spotkaniu z niemieckim filozofem Maxem Schelerem zaczęła się interesować katolicyzmem. Szereg kolejnych doświadczeń, w tym śmierć znajomego Adolfa Reinacha sprawiły, że Stein przeżyła nawrócenie. Prawdziwą inspirację stanowiła też lektura autobiografii św. Teresy z Avili. 1 stycznia 1922 r. przyjęła chrzest w Kościele katolickim. 14 października 1933 r. wstąpiła do Karmelu w Kolonii i przyjęła imię Teresa Benedykta od Krzyża. Jako karmelitanka bosa napisała pracę poświęconą św. Janowi od Krzyża pt. „Wiedza Krzyża”. W obliczu narastających prześladowań Żydów na przełomie 1938 i 1939 r. została przeniesiona do Holandii. W 1942 r. podczas masowego aresztowania holenderskich Żydów nie ominięty został także klasztor sióstr karmelitanek w Echt. Edyta została aresztowana. Miała wtedy powiedzieć swojej siostrze, Róży: „Chodź, idziemy cierpieć za swój lud”. Prawdopodobnie 9 sierpnia została zagazowana w Auschwitz. Jej ciało zostało spalone. Jan Paweł II ogłosił Edytę Stein błogosławioną w czasie swej pielgrzymki do Niemiec w 1987 r. w Kolonii, a świętą –w 1998 r. w Rzymie. Rok później ogłosił ją współpatronką Europy.

 

9 sierpnia w kalendarzu

1382 – książę Władysław Opolczyk ufundował klasztor paulinów na Jasnej Górze;

1483 – otwarto Kaplicę Sykstyńską w Rzymie;

1942 – św. Teresa Benedykta od Krzyża (Edyta Stein) zginęła w Auschwitz;

1944 – powstańcza radiostacja „Błyskawica” nadała pierwszą audycję;

1945 – Amerykanie zrzucili bombę atomową na Nagasaki;

1991 – w Peru zginęli z rąk terrorystów dwaj polscy misjonarze-franciszkanie: o. Zbigniew Strzałkowski i o. Michał Tomaszek;

2014 – sakra abp. Wojciecha Załuskiego, nuncjusza apostolskiego na Malcie i w Libii.


8 sierpnia – Św. Dominik Guzman

Urodził się między rokiem 1171 a 1173 w ówczesnym królestwie Kastylii, na terenie dzisiejszej Hiszpanii, w Calaruega. Wywodził się z bogatej rodziny Gusmano (Guzman). Jego rodzicie: Feliks i Joanna (uznana później za błogosławioną) mieli jeszcze kilkoro dzieci, z których jeden – Mames został błogosławionym, a Antoni – księdzem diecezjalnym. Dominik został kapłanem w roku 1196 i od razu mianowano go kanonikiem katedry w Osma.

W latach 1203-1205 odbył podróż wraz ze swoim biskupem, Dydakiem, do Niemiec, aby tam przygotować ślub syna króla Kastylii z księżną Marchii. Podczas pobytu w Niemczech przeżył najazd pogańskich Kumanów (z terytorium Węgier) na Turyngię. Postanowił zostać misjonarzem i nawrócić ten lud na chrześcijaństwo, lecz papież Innocenty III nie wyraził na to zgody. Wracając do Hiszpanii przez południową Francję spotkał wysłanników papieskich do zwalczania herezji albigensów. Albigensi (od miasta Albi w południowej Francji), inaczej zwani katarami (czystymi) stanowili sektę powstałą na podłożu manichejskim. Uważali siebie za dobrych chrześcijan, wierzących i pokutujących oraz świadomie ubogich. Według nich Chrystus był jednym z aniołów lub najlepszym z ludzi usynowionym przez Boga. Albigensi czynnie występowali przeciwko Kościołowi, niszcząc katolickie świątynie. Dominik wraz ze swoim przyjacielem, biskupem Dydakiem zaczęli pomagać wspomnianym legatom w ich pracy misyjnej. Uważali, że trzeba być ubogim na wzór Chrystusa i Jego uczniów oraz prowadzić życie prawdziwie ewangeliczne, ponieważ albigensi zarzucali bogactwo wielu duchownym katolickim. Dominik nawracał licznych zwolenników sekty albigensów, chodząc w wyprawach misyjnych do miast i wsi. Biskup musiał wracać do swojej diecezji Osma, a do Dominika dołączyli się kapłani, którzy podobnie jak on pragnęli oddać się pracy misyjnej. I tak św. Dominik założył zakon oparty na całkowitym ubóstwie (stąd nazwa: żebrzący) i nazwał go kaznodziejskim; od imienia założyciela nazywa się też dominikańskim lub dominikanami. Papież Innocenty III polecił Dominikowi przyjąć regułę utworzoną przez św. Augustyna, a papież Honoriusz III w roku 1218 zatwierdził zakon. Zakon dominikański niemalże od swoich początków aż do dzisiaj propaguje między innymi modlitwę różańcową. Warto wspomnieć, że pierwszymi polskimi dominikanami, którzy z rąk Dominika przyjęli zakonny habit, byli św. Jacek i bł. Czesław Odrowążowie. Dominik pełen zasług odszedł do Pana 6 VIII 1221 r. Jego grób znajduje się w Bolonii. Papież Grzegorz IX kanonizował św. Dominika w roku 1234.

 

8 sierpnia w kalendarzu

1910 – Pius X wydał dekret „Quam singularis”, pozwalający na wczesną komunię dzieci;

1932 – ur. abp Alfons Nossol, emerytowany biskup opolski;

1944 – w powstańczej Warszawie rozpoczęła nadawanie radiostacja Armii Krajowej „Błyskawica”, która informowała o przebiegu walk i utrzymywała kontakt walczącej stolicy ze światem;

1957 – ur. biskup legnicki Andrzej Siemieniewski;

2023 – abp. Antonio Guido Filipazzi został mianowany nuncjuszem apostolskim w Polsce.


7 sierpnia – Święty Sykstus II

Sykstus pochodził z Aten, był synem filozofa. Wstąpił na stolicę Piotrową 30 sierpnia 257 r. po śmierci św. Stefana I. Załagodził spór wśród biskupów azjatyckich i afrykańskich w sprawie ważności chrztu, udzielanego przez heretyków (biskupi Azji i Afryki byli zdania, że nie jest on ważny).

Podczas prześladowania chrześcijan przez cesarza Waleriana (253-260), Sykstus został aresztowany podczas celebrowania Mszy św. w katakumbach św. Kaliksta. Ścięto go mieczem na jego biskupim krześle 6 sierpnia 258 r. wraz z towarzyszącymi mu diakonami: św. Januarym, św. Magnusem, św. Wincentym i św. Stefanem. Imię św. Sykstusa wymienia się w Kanonie rzymskim, syryjskim i kartagińskim. Św. Cyprian nazywa św. Sykstusa II „kapłanem dobrym i pokojowym”. W roku 1854 odkryto jego grób w katakumbach św. Kaliksta, w krypcie papieży.

 

7 sierpnia w kalendarzu

1814 – papież Pius VII formalnie przywrócił do istnienia zakon jezuitów;

1871 – zm. bł. Edmund Bojanowski;

1960 – ur. biskup gliwicki Sławomir Oder.


6 sierpnia – Święto Przemienienia Pańskiego

Jutro Kościół katolicki obchodzi święto Przemienienia Pańskiego, zwane także epifanią lub teofanią. Liturgia tego dnia wspomina opisane w ewangeliach wydarzenie, przez które Chrystus objawił swoje bóstwo. Przemienienie Jezusa miało umocnić wiarę apostołów oraz przygotować ich na przeżycie męki i śmierci Jezusa. Przemienienie ukazuje też, że do chwały objawionej przez Jezusa dochodzi się przez cierpienie i śmierć. Tak jak każda teofania (czyli objawienie bóstwa), Przemienienie Pańskie budzi fascynację i zachwyt, ale zarazem lęk, dlatego św. Piotr powiedział najpierw: „dobrze, że tu jesteśmy” a w chwilę później uczniowie „upadli na twarz i bardzo się zlękli”. W religioznawstwie mówi się, że Bóg jest „mysterium fascinosum et tremendum”, czyli tajemnicą fascynującą i przerażającą.

W chrześcijaństwie wschodnim święto Przemienienia obchodzone było już w V wieku. Do dziś zajmuje ono w liturgicznym kalendarzu chrześcijańskiego Wschodu jedno z najważniejszych miejsc. Przemienienie jest też bardzo częstym motywem ikonografii wschodniej. Na Zachodzie pierwsze wzmianki o tym święcie pochodzą z VII i VIII wieku. Bardziej upowszechniło się ono w okresie wypraw krzyżowych, kiedy bardzo popularne były pielgrzymki do Ziemi Świętej, w tym także na Górę Tabor, uznawaną za górę przemienienia. W 1457 r. papież Kalikst III, jako wyraz wdzięczności za zwycięstwo nad Turkami odniesione 6 sierpnia 1456 r. pod Belgradem, wprowadził je do liturgii całego Kościoła rzymskokatolickiego.

 

6 sierpnia w kalendarzu

1221 – zm. św. Dominik Guzman, założyciel zakonu dominikanów;

1711 – ruszyła pierwsza pielgrzymka warszawska na Jasną Górę;

1914 – z krakowskich Oleandrów wyruszyła do walki Pierwsza Kompania Kadrowa;

1945 – Amerykanie zrzucili bombę atomową na Hiroszimę;

1953 – ur. biskup ełcki Jerzy Mazur;

1978 r. – zmarł papież Paweł VI.


5 sierpnia – Matka Boża Śnieżna

To wspomnienie dotyczy rocznicy poświęcenia bazyliki Najświętszej Maryi Panny w Rzymie. Jest to pierwszy i największy kościół rzymski poświęcony Maryi, a także jedna z pierwszych na świecie świątyń poświęconych Matce Bożej. Kościół ten należy do czterech tzw. bazylik większych Rzymu, które nawiedzał każdy pielgrzym chcący uzyskać odpust zupełny w roku świętym. Należą do nich: bazylika laterańska (katedra biskupa Rzymu), bazylika św. Piotra na Watykanie, bazylika św. Pawła za Murami i właśnie bazylika Matki Bożej Większej. W bazylice tej czci się Matkę Bożą Śnieżną. Według tradycji w 352 r. Maryja ukazała się papieżowi Liberiuszowi i rzymskiemu patrycjuszowi Janowi, nakazując im budowę kościoła w miejscu, które im wskaże. 5 sierpnia, w okresie upałów, Wzgórze Eskwilińskie pokryło się śniegiem – tam zbudowano świątynię. W bazylice znajdują się relikwie żłóbka betlejemskiego i starożytny obraz Matki Bożej. Jest on największym skarbem bazyliki. Paweł V wystawił ku jego czci przebogatą kaplicę, zwaną także od nazwiska jego rodu Borghese. Sam obraz Matki Bożej pochodzi z XII w. Ma wyraźne cechy bizantyjskie.

Jest zwyczaj, że co roku w uroczystość Matki Bożej Śnieżnej w kaplicy Matki Bożej z kopuły zrzuca się płatki białych róż, przypominające płatki śniegu. Są one również symbolem niezliczonych łask, jakie wyprasza sobie tu lud rzymski. Obraz jest uważany za cudowny. Jest też koronowany koronami papieskimi. Lud rzymski nazywa go Salus Populi Romani – Ocaleniem Ludu Rzymskiego, gdyż panuje powszechne przekonanie, że ten obraz wiele razy ratował Rzym. Był bowiem dawny zwyczaj, że na wzór Arki Przymierza w czasach klęsk i niebezpieczeństw obnoszono ten obraz po ulicach Rzymu. Jest to także najczęściej spotykany w świecie obraz Maryi.

 

5 sierpnia w kalendarzu

1579 – zm. kard. Stanisław Hozjusz;

1772 – I rozbiór Polski – w Petersburgu podpisano trzy traktaty pomiędzy Rosją, Prusami i Austrią ustalające granice zaborów;

1864 – na stokach Cytadeli Warszawskiej zostali straceni przywódcy powstania styczniowego;

1872 – powstało Zgromadzenie Córek Maryi Wspomożycielki;

1944 – w Warszawie oddziały niemieckie rozpoczęły rzeź Woli.


4 sierpnia – Św. Jan Maria Vianney

Jan Maria urodził się w 1786 r. w chłopskiej rodzinie we wsi Dardilly koło Lyonu. Dopiero w wieku 25 lat mógł wstąpić do seminarium duchownego, jednak został z niego usunięty z powodu trudności w nauce, zwłaszcza łaciny. W końcu pozwolono mu zdawać egzaminy nie po łacinie, ale po francusku, i w 1815 r. mógł przyjąć święcenia kapłańskie. Trzy lata później został proboszczem w wiosce Ars, zamieszkałej przez 230 osób. W zaniedbanej religijnie parafii nie szczędził sił, by przywrócić ludzi do przyjaźni z Bogiem. To poświęcenie siebie samego dla zbawienia innych wyrażało się w połączeniu stałych postów i długich godzin spędzonych na modlitwie z aktywnością duszpasterską, skupioną na katechezie, Eucharystii i sakramencie pokuty. W konfesjonale spędzał nawet kilkanaście godzin dziennie. Mszę św. uważał za centrum duszpasterstwa. Zachęcał, by księża sprawując Eucharystię sami siebie składali Bogu w ofierze, wcześniej zaś przygotowali się do jej odprawiania. Sam za każdym razem poświęcał na to przynajmniej 15 minut. Przestrzegał, że „przyczyną upadku kapłana jest brak skupienia podczas Mszy”. Miał też świadomość stałej obecności Chrystusa w Eucharystii. Dlatego spędzał przed tabernakulum długie godziny na adoracji.

Wyniszczony ascezą i chorobami zmarł 4 sierpnia 1859 r., po 41 latach pobytu w Ars. Został beatyfikowany w 1905 r. przez św. Piusa X. Natomiast Pius XI kanonizował go w 1925 r. Jego imię zostało również włączone do Litanii do Wszystkich Świętych. Benedykt XVI ogłaszając w 2009 r. Rok Kapłański uczynił św. Jana Marię Vianneya jego patronem.

 

4 sierpnia w kalendarzu

70 – wojska rzymskie pod dowództwem Tytusa Flawiusza Wespazjana zdobyły i splądrowały świątynię jerozolimską;

1260 – w Gdańsku odbył się pierwszy Jarmark św. Dominika, zorganizowany przez dominikanów na podstawie przywileju udzielonego przez papieża Aleksandra IV;

1903 – Pius X został papieżem.


3 sierpnia – Św. Lidia

Lidia mieszkała w Filippi, w Macedonii w I wieku. Apostoł Paweł pozyskał ją dla Chrystusa jako pierwszą pogankę w Europie w czasie swojej drugiej podróży, która obejmowała Małą Azję, Macedonię oraz Grecję (w latach 50-52). Kiedy św. Paweł przybył do jej miasta i opowiadał przechodzącym kobietom o Jezusie, wysłuchała go z uwagą, a potem przyjęła chrzest. Łukasz podaje, że spotkanie Apostoła Narodów z Lidią odbyło się nad rzeką. Taki był bowiem zwyczaj wśród Żydów, że jeśli nie mieli jeszcze własnej synagogi, zbierali się w pobliżu rzeki, w której odbywali obmycia rytualne. Te miejsca nazywano „proseuche”, czyli miejscem modlitwy.

O dalszych losach św. Lidii nie wiemy nic więcej. Baroniusz wprowadził jej imię do Martyrologium Rzymskiego w wieku XVI (1584).

 

3 sierpnia w kalendarzu

1492 – Krzysztof Kolumb wypłynął na poszukiwanie zachodniej drogi do Indii;

1901 – ur. kard. Stefan Wyszyński;

1914 – utworzono Pierwszą Kompanię Kadrową, zalążek Legionów Polskich;

1924 – święcenia kapłańskie kard. Stefana Wyszyńskiego;

2013 – kard. Konrad Krajewski został mianowany jałmużnikiem papieskim (od 28 marca 2026 jest metropolitą łódzkim).


2 sierpnia – Najświętsza Maryja Panna, Królowa Aniołów

Maryja jako Matka Boża jest także Królową aniołów. Już Ewangelie zdają się wskazywać na służebną rolę aniołów wobec Maryi: tak jest w scenie zwiastowania, tak jest przy ukazaniu się aniołów pasterzom; tak jest wtedy, gdy anioł informuje Józefa, że ma uciekać z Bożym Dzieciątkiem do Egiptu. Wezwanie „Królowo Aniołów, módl się za nami” zostało włączone do Litanii Loretańskiej. Istnieje wiele kościołów pod tym wezwaniem, zwłaszcza wystawionych przez duchowych synów i córki św. Franciszka.

Święto Porcjunkuli jest obchodzone bardzo uroczyście jako święto patronalne w kościołach i klasztorach franciszkańskich. Kościół Matki Boskiej Anielskiej (Porcjunkula) leży około 2 kilometrów na południe od Asyżu. Znajdowała się tu pierwotnie benedyktyńska kapliczka, odbudowana przez św. Franciszka w 1207 roku. W roku 1211 benedyktyni z góry Subasio odstąpili Franciszkowi i jego towarzyszom kaplicę. Papież udzielił odpustu zupełnego na dzień przypadający w rocznicę poświęcenia kaplicy, które odbyło się 2 sierpnia 1216 roku. Od wieku XIV papieże podobny odpust na ten dzień zaczęli przyznawać poszczególnym kościołom franciszkańskim. W 1952 roku wyszedł dekret Kongregacji Odpustów rozszerzający przywilej odpustu zupełnego „toties quoties” na 2 sierpnia, czyli za każde nawiedzenie kościoła i wypełnienie warunków odpustu.

 

2 sierpnia w kalendarzu

1944 – zaczęła się likwidacja obozu Romów w Auschwitz: w komorach gazowych Niemcy zamordowali ok. 4,3 tysiąca osób;

1992 – koronacja figury Matki Bożej w tatrzańskim sanktuarium na Wiktorówkach.


1 sierpnia – Św. Alfons Maria Liguori

Alfons urodził się w 1696 r. w Marinelli pod Neapolem w zamożnej rodzinie szlacheckiej. Kiedy miał zaledwie 17 lat, był już doktorem obojga praw. Ojciec planował Alfonsowi odpowiednie małżeństwo i wybrał mu nawet narzeczoną. Ta jednak wstąpiła do zakonu i niebawem zmarła. Alfons po kilku latach praktyki adwokackiej, zniechęcony przekupstwem w sądownictwie, ku niezadowoleniu ojca postanowił spełnić swoje marzenia i złożył swoją szpadę przed obrazem Matki Bożej, a potem rozpoczął studia teologiczne. Po 4 latach studiów przyjął święcenia kapłańskie. Miał wówczas 31 lat. Pragnąc życia doskonalszego, marzył o zakonie. Nie mógł się jednak zdecydować, które zgromadzenie wybrać. Z zapałem oddał się więc pracy apostolskiej nad młodzieżą rzemieślniczą i robotniczą. Dojrzała w nim myśl utworzenia zgromadzenia męskiego, które oddałoby się pracy wśród osób najbardziej opuszczonych oraz zaniedbanych. Tak w 1732 r. powstało dzieło Najświętszego Odkupiciela (redemptorystów).

W 1762 r. papież Klemens XIII mianował Alfonsa biskupem w miasteczku S. Agata dei Goti. Alfons miał wtedy już 66 lat. Z młodzieńczym zapałem zabrał się do pracy: wizytował, przemawiał, spowiadał, odwiedzał kapłanów i zagrzewał ich do gorliwości, reformował klasztory, budził nowe powołania kapłańskie i zakonne. Wszystkie dochody, jakie mu pozostawały dzięki nader skromnemu życiu, oddawał ubogim i fundacjom nowych placówek swojej kongregacji. Jako biskup nie tylko nie zmienił surowego trybu życia, ale go nawet obostrzył, twierdząc, że teraz musi pokutować za swoich wiernych. Nadmierne trudy, wiek i surowy tryb życia wyniszczyły jego organizm tak, że poczuł się zmuszony prosić papieża o zwolnienie z obowiązków pasterza diecezji. Po 13 latach pasterzowania powrócił więc do swoich duchowych synów. Św. Alfons Liguori był ekspertem w tym, co dzisiaj nazywane jest teologią pastoralną. W swojej kapłańskiej pracy wygłosił ponad 500 misji i rekolekcji. Najwięcej jednak zasłużył się Kościołowi jako pisarz, jeden z najpłodniejszych, jakich znają dzieje chrześcijaństwa. Łącznie wymienia się 160 tytułów prac, napisanych przez św. Alfonsa, których liczba wydań sięga obecnie 17 tys. w 61 językach. Alfons Liguori zmarł w wieku 91 lat – 1 sierpnia 1787 r.

 

1 sierpnia w kalendarzu

1787 – zm. św. Alfons Maria Liguori, założyciel zakonu redemptorystów, doktor Kościoła;

1790 – w USA przeprowadzono pierwszy spis ludności;

1907 – Robert Baden-Powell zorganizował na wyspie Brownsea obóz młodzieżowy, co uważa się za początek ruchu skautowskiego;

1925 – św. Faustyna Kowalska wstąpiła do Zgromadzenia Sióstr Matki Bożej Miłosierdzia;

1943 – Niemcy rozstrzelali nazaretanki z Nowogródka;

1944 – rozpoczęło się Powstanie Warszawskie.


31 lipca – Św. Ignacy Loyola

Inigo Lopez z Loyoli urodził się w roku 1491 w kraju Basków jako trzynaste dziecko w zamożnym rycerskim rodzie. W młodości Inigo był rycerzem na dworze królewskim. O tym okresie w jego życiu wiadomo tylko tyle, co później opowiadał braciom – że do 30. roku życia oddawał się marnościom świata, że największą jego rozkoszą były ćwiczenia rycerskie z próżnej żądzy sławy. W czasie walk hiszpańsko-francuskich został zraniony poważnie w prawą nogę (do końca życia utykał) i spędził długie miesiące na rekonwalescencji w rodzinnym zamku. Ten czas, spędzony na lekturze pobożnych książek i przemyśleniach, był dla niego okresem łaski i gruntownej przemiany. Postanowił wybrać się do Ziemi Świętej, ale po drodze zatrzymał się w Manresie, gdzie prowadził życie pustelnicze i miał pierwsze doświadczenia mistyczne. Zaczął tam spisywać „Ćwiczenia duchowne”, podstawę ćwiczeń ignacjańskich.

Po powrocie studiował łacinę i filozofię w Hiszpanii i Paryżu. Utrzymywał się z datków (także żebraniny na ulicy) i pracy fizycznej, np. w szpitalu. W ten sposób zarabiał też na studia. Wolny czas poświęcał nauczaniu prostych ludzi prawd wiary. Dwukrotnie był więziony przez Inkwizycję. W Paryżu w 1528 r. poznał sześciu towarzyszy przygotowujących się do stanu kapłańskiego, którzy 15 sierpnia 1534 wspólnie z nim złożyli śluby. Kiedy planowany przez nich wyjazd do Palestyny okazał się niemożliwy, zapadła decyzja o utworzeniu nowego zakonu, którego członkowie składali odtąd czwarty ślub – oddania się do dyspozycji papieża. Inigo przyjął imię Ignacy i resztę życia poświęcił na budowanie tego dzieła, które szybko się rozrastało. Zostawił po sobie 7 tys. listów do współbraci. Towarzystwo Jezusowe przyczyniło się do odnowy Kościoła i zmieniło oblicze Europy. Ignacy zmarł w Rzymie 31 lipca 1556 roku.

 

31 lipca w kalendarzu

1556 – zm. św. Ignacy Loyola;

1920 – bł. ks. Ignacy Kłopotowski założył zgromadzenie sióstr loretanek;

1944 – dowódca AK Tadeusz Bór-Komorowski wydał rozkaz rozpoczęcia 1 sierpnia powstania warszawskiego;

1969 – Paweł VI jako pierwszy papież w czasach współczesnych przybył na kontynent afrykański, rozpoczynając wizytę w Ugandzie;

2016 – zakończyły się Światowe Dni Młodzieży w Krakowie.


30 lipca – Błogosławieni męczennicy bonifraterscy z Hiszpanii

W czasie hiszpańskiej wojny domowej w 1936 r. zginęło 98 bonifratrów. Opiekowali się oni chorymi i opuszczonymi. Milicji wystarczyło, że byli zakonnikami i że nie chcieli wyrzec się swojej wiary. Siedemdziesięciu jeden z nich beatyfikował św. Jan Paweł II 25 października 1992 r. (wraz z 51 innymi męczennikami z Barbastro).

Rankiem 25 lipca 1936 r. milicjanci wkroczyli do domu formacyjnego bonifratrów w Talavera de la Reina. Po południu rozstrzelali czterech zakonników, m.in. ojca Fryderyka (Karola) Rubio Alvareza, kapelana domu. Kilka dni później, 29 lipca, w Esplugentes pod Barceloną zginął kolejny zakonnik. W Calafell bonifratrzy prowadzili szpital, mieli tam też swój nowicjat. 23 lipca 1936 r. wtargnęli tam milicjanci, którzy zmusili zakonników do zdjęcia habitów i zabronili im spełniania jakichkolwiek praktyk religijnych. Zapowiedzieli równocześnie, że 30 lipca darują im wolność. Zakonnicy od razu wyczuli, że w tym dniu czeka ich śmierć. I rzeczywiście tak się stało. Rankiem kapelan wspólnoty odprawił jeszcze potajemnie Mszę św. dla zakonników i nowicjuszy jako pokrzepienie na męczeństwo. Po południu wywieziono piętnastu z nich na peryferie i rozstrzelano. Zginął wtedy m.in. ojciec Brauliusz Maria (Paweł) Corres Diaz de Cerio, który od pięciu lat był w Calafell mistrzem nowicjuszy i kapelanem. 4 sierpnia 1936 r. zamordowany został brat Gonsalwus, który posługiwał w hospicjum św. Rafała w Madrycie. W klasztorze w Ciempozueolos (prowincja madrycka) odbywało formację zakonną i zawodową także siedmiu bonifratrów z Kolumbii. Gdy rozgorzała wojna domowa, mieli z polecenia przełożonych wrócić do swego kraju. Z koniecznymi dokumentami wyruszyli z Madrytu do Barcelony, aby tam wsiąść na statek. Zostali jednak aresztowani i 9 sierpnia rozstrzelani w Barcelonie; są pierwszymi beatyfikowanymi Kolumbijczykami. W sierpniu zginęli jeszcze dwaj bonifratrzy w podmadryckiej miejscowości Valdemoro. 1 września rewolucyjni milicjanci aresztowali wszystkich dwunastu zakonników opiekujących się chorymi w Carabanchel Alto. Po kilku godzinach zamordowano ich pod Madrytem. Ginęli z okrzykiem: „Niech żyje Chrystus Król!”. W lipcu aresztowano zakonników posługujących w hospicjum psychiatrycznym w Ciempozuelos (Madryt). Osadzono ich w więzieniu San Anton i na różne sposoby dręczono. Gdy szli na rozstrzelanie, pozdrawiali się słowami: „Do zobaczenia w niebie”. Piętnastu z nich zginęło 28 listopada w podmadryckiej miejscowości Paracuellos del Jarama. Dwa dni później w tej samej miejscowości zginęło kolejnych sześciu bonifratrów. Ostatni z beatyfikowanych w 1992 r. zakonników z tego zakonu zginął w Barcelonie 14 grudnia 1396 r.

 

30 lipca w kalendarzu

1941 – w Londynie podpisano polsko-radziecki układ Sikorski-Majski, przewidujący m.in. wznowienie stosunków dyplomatycznych, amnestię dla polskich więźniów i utworzenie armii polskiej w ZSRR;

1956 – ur. abp Georg Gänswein, osobisty sekretarz Benedykta XVI, a obecnie nuncjusz apostolski na Litwie, w Estonii i na Łotwie.


29 lipca – Święci Marta, Maria i Łazarz

Zgodnie z dekretem Kongregacji Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów z 26 stycznia 2021 r., od ubiegłego roku 29 lipca obchodzone jest w Kościele wspomnienie świętych Marty, Marii i Łazarza, a nie – jak dotychczas – świętej Marty.

Marta, Maria i Łazarz to rodzeństwo, które przyjaźniło się z Jezusem. Pochodzili z Betanii, miasteczka położonego na wschodnim zboczu Góry Oliwnej, w pobliżu wioski Betfage, odległego od Jerozolimy o ok. 3 km drogi (dzisiaj Al Azarija). Gdy z obawy przed Żydami Jezus przebywał w Zajordanii, dotarła do niego wiadomość o śmierci Łazarza. Powrócił wtedy – po odczekaniu – do Judei i udał się do Betanii. Św. Jan Ewangelista szczegółowo opisuje scenę Jego spotkania z siostrami i dialog z Martą, a następnie głębokie wzruszenie Jezusa i wskrzeszenie Łazarza. Maria uwierzyła w Chrystusa jeszcze przed wskrzeszeniem brata. Była tą kobietą, która według słów Jezusa „wybrała dobrą cząstkę” słuchając słów Zbawiciela. To ona namaściła Jego nogi drogocenną maścią nardową. Według Tradycji Maria i Marta były w gronie niewiast, które pospieszyły do grobu Jezusa z wonnościami.

Nie wiemy nic o losach rodzeństwa po Wniebowstąpieniu. W późnym średniowieczu we Francji pojawiła się opowieść o skazaniu świętego rodzeństwa z Betanii na wygnanie. Umieszczono ich na statku bez steru, który odepchnięto od brzegu. Po wielu miesiącach tułaczki przybyli oni do Marsylii. Łazarz miał być pierwszym biskupem tego miasta. Inne opowiadania wskazują na Autun i Avallon jako miejsca złożenia jego relikwii.

 

29 lipca w kalendarzu

1941 – podczas apelu w obozie koncentracyjnym Auschwitz św. Maksymilian Maria Kolbe dobrowolnie zgłosił się na śmierć głodową w zamian za Franciszka Gajowniczka (o. Kolbe zmarł 14 sierpnia);

1951 – prymas Polski Stefan Wyszyński poświęcił odbudowaną po wojnie archikatedrę św. Jana Chrzciciela we Wrocławiu.


28 lipca – Św. Szarbel Makhluf

Józef Makhluf urodził się 8 maja 1828 r. w Beka Kafra, małej wiosce położonej w górach Libanu. Był synem ubogiego wieśniaka. Nauki pobierał w szkółce, która funkcjonowała dosłownie pod drzewami. W 1851 r. wstąpił do maronickich antonianów (baladytów). Przebywał najpierw w Maifuq, potem w Annaya, w klasztorze pod wezwaniem św. Marona. Składając śluby zakonne przybrał imię Szarbela, męczennika z Edessy. W 1859 r. otrzymał święcenia kapłańskie. Powrócił wówczas do klasztoru św. Marona i przebywał tam przez następne szesnaście lat.

W 1875 r. za przyzwoleniem przełożonych udał się do górskiej samotni. Spędził w niej 23 lata, które wypełnił pracą, umartwieniami i kontemplacją Najświętszego Sakramentu. Zmarł 24 grudnia 1898 r. Od razu otoczyła go cześć świadczona świętym Pańskim oraz sława cudów. Do grobu Abuna Szarbela ciągnęli nie tylko chrześcijanie, ale i muzułmanie. Wielu fascynowało także to, że ciało świętego mnicha nie ulegało jakiemukolwiek zepsuciu. Sarbeliusza beatyfikował w ostatnich dniach Soboru Watykańskiego II, w 1965 r., papież Paweł VI. Ten sam papież kanonizował Sarbeliusza w 1977 r.

 

28 lipca w kalendarzu

1914 – Austro-Węgry wypowiedziały wojnę Serbii, co doprowadziło do I wojny światowej;

1948 – Karol Wojtyła przybył do swej pierwszej parafii – w Niegowici;

1993 – został podpisany konkordat pomiędzy Rzeczpospolitą Polską a Stolicą Apostolską;

2000 – w 60. rocznicę zbrodni katyńskiej został otwarty Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu.


 

27 lipca – Święty Innocenty

Innocenty I pochodził z Albano koło Rzymu. Był synem papieża Anastazego I, a podczas jego pontyfikatu był diakonem w Rzymie. Kościołem kierował w latach 401-417. Innocenty I rozstrzygnął sprawy związane z dyscypliną kościelną i liturgią. Zajmował się bierzmowaniem, którego odtąd udzielać mogli tylko biskupi. Zakazał zawierania małżeństw biskupom, kapłanom i diakonom, lecz zgadzał się na to, by można je było zawierać przed wstąpieniem do stanu duchownego. Podkreślał znaczenie Stolicy Apostolskiej, jak również zalecał wprowadzenie liturgii rzymskiej w kościołach na znak jedności z następcami św. Piotra. Za pontyfikatu Innocentego I odbyły się ostatnie walki gladiatorów w amfiteatrze Tytusa i nastąpiło złupienie Rzymu przez Wizygotów pod wodzą Alaryka (392-410).

Innocenty I żądał, by uważano za obowiązujące zarządzenia Kościoła rzymskiego oraz by wszystkie najważniejsze sprawy przekazywano do rozważenia papieżowi. Interweniował w sporach episkopatu afrykańskiego, które powstały wskutek potępienia herezji pelagianizmu. Działał energicznie, aby zażegnać niebezpieczeństwo nestorianizmu.

 

27 lipca w kalendarzu

1597 – zm. ks. Jakub Wujek;

1918 – Episkopat Polski powołał Katolicki Uniwersytet Lubelski;

1920 – wobec zagrożenia ze strony bolszewickiej Rosji biskupi zebrani na Jasnej Górze pod przewodnictwem kardynałów Aleksandra Kakowskiego i Edmunda Dalbora ofiarowali Polskę Najświętszemu Sercu Pana Jezusa;

1944 – ur. emerytowany biskup świdnicki Ignacy Dec;

1949 – w Waszyngtonie ratyfikowano Pakt Północnoatlantycki;

2016 – rozpoczęła się wizyta papieża Franciszka w Polsce.


 

26 lipca – Święci Anna i Joachim

Pismo Święte nie podaje imion rodziców Matki Bożej. Według tradycji pochodzącej z II wieku nosili oni imiona: Anna i Joachim. Ich kult rozwinął się pod wpływem kultu Maryi. Świętą Annę czczono od VI wieku na Wschodzie, od wieku X kult jej rozszerzył się na Zachód.

Anna pochodziła z rodziny kapłańskiej z Betlejem. Jej imię znaczy tyle, co „łaska”. Św. Joachim miał pochodzić z zamożnej i znakomitej rodziny. Już samo jego imię miało być prorocze, gdyż oznacza tyle, co „przygotowanie Panu”. Miał pochodzić z Galilei. Kiedy Maryja była jeszcze dzieckiem, miał pożegnać ziemię. Razem ze św. Anną patronują małżonkom. Od IV wieku do dzisiaj pokazuje się przy Sadzawce Owczej w Jerozolimie miejsce, gdzie stał dom Anny i Joachima. Obecnie wznosi się na nim trzeci z kolei kościół, który wybudowali krzyżowcy.

 

26 lipca w kalendarzu

1417 – antypapież Benedykt XIII został w czasie soboru w Konstancji ogłoszony schizmatykiem i ekskomunikowany;

1400 – inauguracja wykładów w Collegium Maius Uniwersytetu Jagiellońskiego;

2016 – rozpoczęły się Światowe Dni Młodzieży w Krakowie.


 

25 lipca – Święty Jakub Starszy, apostoł

W gronie apostołów było dwóch Jakubów. Dla odróżnienia nazywani są Większy i Mniejszy, albo też Starszy i Młodszy. Przy tym prawdopodobnie nie chodziło o ich wiek, ale o kolejność przystępowania do grona apostołów. Św. Jakub Większy był powołany przez Jezusa razem ze swym bratem Janem, jako jeden z Jego pierwszych uczniów. Jakub i jego brat Jan byli synami Zebedeusza. Byli rybakami i mieszkali nad jeziorem Tyberiadzkim. Matką Jana i Jakuba była Salome, która należała do najwierniejszych towarzyszek wędrówek Chrystusa Pana. Żywe usposobienie Jakuba i Jana sprawiło, że Jezus nazwał ich „synami gromu”. Chcieli bowiem, aby piorun spadł na pewne miasto w Samarii, które nie chciało przyjąć Jezusa z Jego uczniami. Jakuba stracono w 44 r. bez procesu – zapewne dlatego, aby nie przypominać ludowi procesu Chrystusa Pana i nie narazić się na jakieś nieprzewidziane reakcje. Jakub był pierwszym wśród apostołów, a drugim po św. Szczepanie męczennikiem Kościoła.

W średniowieczu powstała legenda, że św. Jakub, zanim został biskupem Jerozolimy udał się najpierw zaraz po Zesłaniu Ducha Świętego do Hiszpanii. Niezależnie od tego, czy to prawda, był on wcześniej pierwszym biskupem Jerozolimy. Wg tradycji w VII wieku miano sprowadzić z Jerozolimy do Compostelli w Hiszpanii relikwie św. Jakuba. Nazwa Compostella ma się wywodzić od łacińskich słów Campus stellae (Pole gwiazdy), bowiem relikwie świętego, przywiezione najpierw do miasta Iria, zaginęły i dopiero w IX wieku miał je odnaleźć tamtejszy biskup, prowadzony cudowną gwiazdą. Hiszpańska nazwa Santiago znaczy zaś po polsku święty Jakub. W Santiago de Compostella do dzisiejszego dnia jest grób św. Jakuba. W średniowieczu było to trzecie – po Ziemi Świętej i Rzymie – sanktuarium chrześcijaństwa.

 

25 lipca w kalendarzu

325 – zakończył się Sobór Nicejski I;

1510 – Florian Ungler założył w Krakowie pierwszą w Polsce drukarnię;

1655 – rozpoczął się Potop Szwedzki;

1593 – król Francji Henryk IV dokonał rekonwersji na katolicyzm;

1968 – Paweł VI ogłosił encyklikę „Humane vitae”;

1978 – ur. Louise Brown, pierwsze dziecko z zapłodnienia in vitro.


 

24 lipca – Św. Kinga

Kinga (Kunegunda) urodziła się w 1234 r. jako córka Beli IV, króla węgierskiego z dynastii Arpadów, i jego żony Marii, córki cesarza bizantyjskiego Teodora I Laskarisa. Była siostrą św. Małgorzaty Węgierskiej oraz bł. Jolanty, a św. Elżbieta z Turyngii była jej ciotką. W dzieciństwie została zaręczona z Bolesławem Wstydliwym i od tej pory wychowywała się na zamku przyszłego męża w Sandomierzu. Kinga nakłoniła męża do zachowania dozgonnej czystości, którą ślubowali oboje na ręce biskupa krakowskiego Prandoty. Dlatego historia nadała Bolesławowi przydomek „Wstydliwy”. Wtedy także zapewne Kinga zapisała się do III Zakonu św. Franciszka jako tercjarka. W białym małżeństwie przeżyli z Bolesławem 40 lat.

Kinga sprowadziła do Polski górników, którzy dokonali pierwszego odkrycia złoży soli w Bochni. Stąd powstała piękna legenda o cudownym odkryciu soli. Aby dopomóc w odbudowaniu kraju zniszczonego przez Tatarów, Kinga ofiarowała Bolesławowi część swojego posagu. Kinga pomagała Bolesławowi w rządach nad obu księstwami (krakowskim i sandomierskim). Hojnie wspierała katedrę krakowską i fundowała klasztory i kościoły. Kinga w sposób istotny przyczyniła się do przeprowadzenia kanonizacji św. Stanisława biskupa (1253). Kiedy umarł jej mąż, wstąpiła do klarysek w Starym Sączu. Prawdopodobnie nie zajmowała w klasztorze żadnych urzędów. Jej staraniem była budowa i troska o jego byt materialny. Zmarła 24 lipca 1292 r. w Starym Sączu.

 

24 lipca w kalendarzu

1177 – cesarz niemiecki Fryderyk I Barbarossa ukorzył się w Wenecji przed papieżem Aleksandrem III, co zakończyło tzw. spór o inwestyturę (czyli o mianowanie biskupów);

1292 – zm. św. Kinga;

1520 – król Zygmunt I Stary wydał edykt toruński przeciw szerzeniu nauk reformacyjnych;

1949 – ur. emerytowany metropolita krakowski abp Marek Jędraszewski.


 

23 lipca – Św. Brygida Szwedzka

Brygida urodziła się w 1303 r. na zamku w Finstad koło Uppsali w bardzo religijnej rodzinie. W czternastym roku życia, wbrew swojej woli, Brygida została wydana za syna gubernatora Wastergotlandu, 19-letniego Ulfa Gotmarssona. W swoim małżeństwie umiała dostrzec wolę Bożą i starała się być dla męża najlepszą żoną. Była przykładem kobiety mężnej, kochającej męża i oddanej dzieciom. Wszystkie obowiązki potrafiła godzić z głębokim życiem wewnętrznym i trwaniem w mistycznej więzi z Bogiem. Jej duchowa dojrzałość pozwalała jej też odważnie zabierać głos w ważnych sprawach Kościoła, a także życia publicznego w rodzinnym kraju i ówczesnej Europie.

Po śmierci męża postanowiła oddać się wyłącznie służbie Bożej i pełnieniu dobrych uczynków. Długie godziny poświęcała modlitwie. Mnożyła akty umartwienia i pokuty. Brała czynny udział w życiu publicznym ówczesnej Europy. Pisała liczne napomnienia do papieża i króla Szwecji. Brygida zmarła w Rzymie po powrocie z pielgrzymki do Ziemi Świętej (miała wtedy 70 lat). Według kronik, jej pogrzebowi towarzyszyło wiele uzdrowień.

 

23 lipca w kalendarzu

1373 – zm. św. Brygida Szwedzka;

1431 – rozpoczął się sobór w Bazylei;

1942 – Niemcy utworzyli obóz zagłady w Treblince;

1944 – Armia Czerwona wyzwoliła obóz koncentracyjny na Majdanku. W tym miejscu NKWD utworzyło wkrótce obóz filtracyjny dla żołnierzy AK i NSZ.


 

22 lipca – Święta Maria Magdalena

Według biblijnej relacji Maria pochodziła z Magdali (nazwa tej miejscowości dosłownie znaczy: „wieża ryb”) nad Jeziorem Galilejskim, ok. 4 km na północny zachód od Tyberiady. Jezus wyrzucił z niej siedem złych duchów (Mk 16, 9; Łk 8, 2). Odtąd włącza się ona do grona Jego słuchaczy i wraz z innymi niewiastami troszczy się o wędrujących z Nim ludzi.

Po raz drugi wspominają o niej Ewangeliści pisząc, że była ona obecna podczas ukrzyżowania i śmierci Jezusa (Mk 15, 40; Mt 27, 56; J 19, 25) oraz zdjęcia Go z krzyża i pogrzebu. Maria Magdalena była jedną z trzech niewiast, które udały się do grobu, aby namaścić ciało Ukrzyżowanego, ale znalazły pusty grób (J 20, 1). Kiedy Magdalena ujrzała kamień od grobu odwalony, uznała, że Żydzi wyrzucili ciało Zbawiciela w niewiadome miejsce, więc pobiegła do Apostołów i powiadomiła ich o tym. Potem sama wróciła do grobu Pana Jezusa. Zmartwychwstały Jezus ukazał jej się jako ogrodnik (J 20, 15). Ona pierwsza powiedziała Apostołom, że On żyje (Mk 16, 10; J 20, 18). Dlatego też jest nazywana „apostola Apostolorum” – apostołką Apostołów, a Kościół przez długie stulecia recytował w jej święto uroczyste wyznanie wiary. Wschód i Zachód, oddając hołd Magdalenie, obchodzą jej pamiątkę tego samego dnia – 22 lipca.

 

22 lipca w kalendarzu

1099 – Gotfryd z Bouillon został pierwszym monarchą Królestwa Jerozolimskiego;

1942 – Niemcy rozpoczęli likwidację warszawskiego getta – do obozu zagłady w Treblince wyjechał pierwszy transport Żydów;

1952 – uchwalono stalinowską konstytucję PRL;

1983 – w Polsce został zniesiony stan wojenny.


 

21 lipca – Św. Wawrzyniec z Brindisi

Juliusz Cezary Russo urodził się w 1559 r. w Brindisi. W zakonie kapucynów przyjął imię Wawrzyniec. Wyświęcony w na kapłana, został mianowany profesorem teologii dla kleryków kapucyńskich w Wenecji. Równocześnie pogłębiał studia biblijne. W 1602 r. na kapitule generalnej został wybrany przełożonym generalnym zakonu. W ciągu kolejnych trzech lat przeszedł prawie całą Europę pieszo, wizytując klasztory, odbywając wszędzie kapituły, by usuwać nadużycia. Papież Paweł V wysłał Wawrzyńca do Czech, żeby nawrócił on tamtejszych husytów i protestantów. Na prośbę króla Hiszpanii Filipa III Wawrzyniec zorganizował koalicję państw chrześcijańskich – Ligę Świętą – pod dowództwem Hiszpanii przeciwko Unii Protestanckiej.

Zajęty licznymi obowiązkami publicznymi, Wawrzyniec uczynił centrum całego dnia Mszę świętą. Wyrobił sobie u Stolicy Apostolskiej przywilej, że mógł ją odprawiać w dowolnej porze dnia. Mszę odprawiał często nawet dwie godziny. Zwykł był mawiać: „Msza święta jest moim niebem na ziemi”. Często w czasie sprawowania Najświętszej Ofiary zalewał się łzami. Kiedy artretyzm i podagra nie pozwalały mu się poruszać, prosił, by go przynoszono do ołtarza. Zmarł podczas misji dyplomatycznej w Lizbonie 22 lipca 1619 r. Święty pozostawił po sobie bogatą spuściznę literacką i teologiczną. Wszystkie jego pisma zebrano aż w 15 tomach. Ze względu na nie Jan XXIII ogłosił w 1959 r. św. Wawrzyńca z Brindisi doktorem Kościoła.

 

21 lipca w kalendarzu

1773 – papież Klemens XIV ogłosił kasatę zakonu jezuitów.


 

20 lipca – Bł. Czesław

Czesław urodził się około roku 1180 w Kamieniu Opolskim. Był ponoć krewnym św. Jacka. Jako kapłan diecezjalny wstąpił do dominikanów, a habit otrzymał z rąk samego św. Dominika. W roku 1222 roku przybył z innymi współbraćmi, w tym ze św. Jackiem Odrowążem, do Krakowa, gdzie oddał się pracy kaznodziejskiej i duszpasterskiej. W roku 1225 pojechał do Pragi razem z kilkoma ojcami na zaproszenie tamtejszego biskupa i założył tam klasztor. Później udał się do Wrocławia. Tam pozostał jako przeor do roku 1231, kiedy to został przez kapitułę wybrany na prowincjała. Po złożeniu urzędu pozostał nadal przeorem w klasztorze wrocławskim, aż do swojej śmierci (ok. 1242).

Jan Długosz przytacza legendę, jak Czesław swoją modlitwą uratował Wrocław od najazdu Tatarów i całkowitego zniszczenia w 1241 roku. Kiedy miasto zostało zajęte przez najeźdźców, część wrocławian postanowiła bronić się poza murami obronnego grodu. Podanie głosi, że Czesław modlił się o ocalenie miasta wychodząc często na jego wały i zachęcając dzielnych obrońców do oporu. Gdy Wrocław wyszedł obronną ręką z tej wojennej zawieruchy, mieszkańcy przypisywali uratowanie miasta modlitwom Czesława. Zaraz po śmierci zaczął odbierać cześć jako święty. Ciało bł. Czesława spoczywa w dominikańskim kościele św. Wojciecha w osobnej kaplicy. Kiedy w czasie zdobywania Wrocławia w roku 1945 cały kościół legł w gruzy, zachowała się jedynie ta właśnie kaplica.

 

20 lipca w kalendarzu

1797– pierwsze publiczne wykonanie „Mazurka Dąbrowskiego”;

1944 – nieudany zamach na Adolfa Hitlera w „Wilczym Szańcu” koło Rastenburga (obecnego Kętrzyna);

2013 – ingres bp. Jana Wątroby do katedry w Rzeszowie;

2019 – ingres bp. Piotra Sawczuka do katedry w Drohiczynie.


 

19 lipca – Św. Makryna Młodsza

Makryna urodziła się w Cezarei Kapadockiej około 327 roku. Po śmierci narzeczonego zajęła się wychowywaniem młodszego rodzeństwa. Spośród dziewięciorga rodzeństwa trzech braci zostało świętymi: Bazyli Wielki, Piotr – biskup Sebasty i Grzegorz – biskup Nyssy. Prowadziła z domownikami życie na pół klasztorne. Św. Grzegorz z Nyssy napisał o niej wspomnienie, w którym przekazał modlitwę św. Makryny na łożu śmierci.

 

19 lipca w kalendarzu

1569 – książę pruski Albrecht Fryderyk Hohenzollern złożył hołd lenny królowi Zygmuntowi II Augustowi;

1655 – wojska szwedzkie wkroczyły na teren Polski – rozpoczął się Potop Szwedzki;

1863 – we Lwowie została podpisana Concordia – umowa pomiędzy biskupami rzymskokatolickimi a greckokatolickimi;

1945 – przed kościołem św. Krzyża w Warszawie ponownie ustawiono figurę Chrystusa dźwigającego krzyż, zniszczoną w czasie wojny;

1954 – rozpoczęła się pierwsza oaza, która zapoczątkowała Ruch Światło-Życie;

1957 – ur. biskup greckokatolickiej diecezji wrocławsko-koszalińskiej Włodzimierz Juszczak.


 

18 lipca – Św. Szymon z Lipnicy

Szymon urodził się około 1438-1440 r. w Lipnicy. Po ukończeniu Akademii Krakowskiej wstąpił do bernardynów, których do Polski cztery lata wcześniej sprowadził św. Jan Kapistran. Szymon musiał wyróżniać się cnotą, wiedzą i powagą, skoro już w roku 1465 – w kilka lat po święceniach – został wybrany gwardianem konwentu w Tarnowie. W dwa lata później pełnił w Krakowie urząd kaznodziei. Obowiązek ten miał sprawować przez kilkanaście lat, bo aż do śmierci (1467-1482). Szymon był nie tylko kaznodzieją zakonnym, ale przede wszystkim katedralnym. Kazania w katedrze wygłaszano do elity umysłowej Krakowa w języku łacińskim. W zakonie odznaczał się surowością życia, nabożeństwem do Najświętszego Sakramentu i Matki Bożej. Umarł posługując chorym, podczas zarazy w Krakowie 18 lipca 1482 r. Pogrzeb odbył się w tym samym dniu w godzinach wieczornych. W 1488 r. bł. Władysław z Gielniowa, na podstawie specjalnego breve papieża Innocentego VIII dokonał przeniesienia relikwii Szymona do osobnej kaplicy kościoła, co było wówczas uważane za formalną beatyfikację. Grobowiec Szymona nawiedzali liczni pielgrzymi. Zaraz po jego śmierci miało miejsce aż 377 cudownych uzdrowień i łask.

 

18 lipca w kalendarzu

1323 – kanonizacja Tomasza z Akwinu;

1482 – zm. Szymon z Lipnicy;

1815 – bitwa pod Waterloo;

1870 – podczas Soboru Watykańskiego I ogłoszono dogmat o nieomylności papieża;

2020 – sakra abp. Henryka Jagodzińskiego, nuncjusza apostolskiego w RPA, Lesotho, Namibii, Eswatini i Botswanie.


 

17 lipca – Święty Aleksy

Według syryjskiego tekstu z V wieku, Aleksy pochodził z zamożnej rodziny rzymskich patrycjuszy. W dniu swego ślubu potajemnie opuścił dom i udał się z pielgrzymką do Ziemi Świętej. Żył tam z jałmużny, ale też budował wszystkich niezwykłą pobożnością. Następnie powrócił do Rzymu, gdzie, nierozpoznany, przeżył 17 lat w maleńkiej celi pod schodami rodzinnego domu. Modlił się i nawiedzał rzymskie sanktuaria. Po śmierci znaleziono w jego ręku kartkę z opisem życia. Według legendy jego śmierć miały zwiastować dzwony wszystkich świątyń Wiecznego Miasta. W pogrzebie miał wziąć udział sam papież i cały Rzym.

 

17 lipca w kalendarzu

1399 – zm. św. Jadwiga Andegaweńska;

1794 – w Paryżu zgilotynowano 16 karmelitanek z Compiègne;

1918 – car Rosji Mikołaj II i jego rodzina zostali zamordowani w Jekaterynburgu przez Czeka;

1936 – rozpoczęła się wojna domowa w Hiszpanii;

1944 – we wsi Bogusze NKWD aresztowało zaproszonych na rozmowy dowódców Armii Krajowej okręgu wileńskiego;

1945 – rozpoczęła się Konferencja Poczdamska;

1960 – urodził się biskup sandomierski Krzysztof Nitkiewicz;

1989 – Polska wznowiła stosunki dyplomatyczne z Watykanem, zerwane w 1945 r. przez Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej.


 

16 lipca – Najświętsza Maryja Panna z góry Karmel

W XII w. do Europy przybyli karmelici – prześladowani przez Turków duchowi synowie proroka Eliasza. Św. Szymon Stock, przełożony generalny zakonu, w czasie jednej z modlitw w Cambridge, w nocy z 15 na 16 lipca 1251 r., ujrzał Bożą Rodzicielkę w otoczeniu Aniołów. Podała mu brązową szatę, wypowiadając jednocześnie słowa: „Przyjmij, synu, szkaplerz twego zakonu, jako znak mego braterstwa, przywilej dla ciebie i wszystkich karmelitów. Kto w nim umrze, nie zazna ognia piekielnego. Oto znak zbawienia, ratunek w niebezpieczeństwach, przymierze pokoju i wiecznego zobowiązania.” Szymon przyjął dar i nakazał rozpowszechnienie go w całej rodzinie zakonnej, a z czasem również w świecie. W XIV w. Maryja objawiła się papieżowi Janowi XXII, polecając mu w opiekę zakon karmelitański. Obiecała wówczas obfite łaski i zbawienie osobom należącym do zakonu i wiernie wypełniającym śluby. Obiecała również wszystkim, którzy będą nosić szkaplerz, że wybawi ich z czyśćca w pierwszą sobotę po ich śmierci. Cały szereg papieży wypowiedziało się z pochwałami o tej formie czci Najświętszej Maryi i uposażyło to nabożeństwo licznymi odpustami. Wydali oni około 40 encyklik i innych pism urzędowych w tej sprawie.

Szkaplerz karmelitański na jednym kawałku ma umieszczony wizerunek Matki Bożej Szkaplerznej, a na drugim – Najświętszego Serca Pana Jezusa. Nosi się go w ten sposób, że jedna część powinna spoczywać na piersiach, a druga – na plecach. Szkaplerz musi być nałożony według specjalnego obrzędu.

 

16 lipca w kalendarzu

1054 – początek wielkiej schizmy wschodniej, zrywająca jedność Kościołów zachodniego i wschodniego;

1251 – Matka Boża ukazała się św. Szymonowi Stockowi i wręczyła mu szkaplerz.


 

15 lipca – Św. Bonawentura

Jan di Fidanza urodził się około 1218 r. w Bagnoregio koło Viterbo. Rodzice obawiali się, czy ich dziecko długo pożyje, było bowiem bardzo słabowite. Pobożna matka złożyła więc ślub, że poświęci syna na służbę Bożą, jeśli ten wyzdrowieje. Podanie głosi, że dziecię miało zostać przyniesione do św. Franciszka z Asyżu, który w natchnieniu miał powiedzieć: „O, buona ventura!”, co znaczy: „O, szczęśliwa przyszłość!”. Po ukończeniu szkoły średniej Jan udał się na studia filozoficzne na uniwersytecie w Paryżu. Tam, mając 25 lat, wstąpił do franciszkanów. Otrzymał imię zakonne Bonawentura – od słów, jakimi przywitał go wiele lat wcześniej św. Franciszek. Po nowicjacie studiował teologię w Paryżu, a potem wykładał Pismo Święte i „Sentencje” Piotra Lombarda. W tym też czasie stoczył słowny i pisemny „pojedynek” z Wilhelmem z Saint-Amour i z Tomaszem z Yorku w obronie zakonów żebraczych (franciszkanów i dominikanów). Z tego też czasu pochodzi jego szczytowe dzieło z zakresu teologii dotyczące Trójcy Świętej. Bonawentura zajął się także filozoficznym problemem poznania ludzkiego. Wreszcie w tym samym czasie wydał tom rozpraw, w którym można odnaleźć syntezę jego myśli filozoficznej i teologicznej. Bonawentura był jednym z najwybitniejszych teologów średniowiecza.

Następne lata Bonawentura spędził w różnych klasztorach franciszkańskich w charakterze wykładowcy. Musiał imponować niezwykłą wiedzą, świętością i zmysłem organizacyjnym, skoro na kapitule generalnej w 1257 r. został wybrany przełożonym generalnym zakonu, kiedy miał zaledwie 39 lat. Wybór ten okazał się dla młodego zakonu opatrznościowym. Zakon przechodził wówczas trudny czas. Powstały bowiem dwie zwalczające się zaciekle frakcje: gorliwych (zelantów), którzy byli za zachowaniem pierwotnej reguły Ojca Franciszka, oraz zwolenników reguły łagodniejszej, możliwej do zachowania także przez przeciętnych członków. To jednak groziło rozluźnieniem. Bonawentura umiał wybrać „złoty środek”, a przez swoje roztropne zarządzenia nadał zakonowi właściwy kierunek. Przez 16 lat swoich rządów (1257-1273) doprowadził zakon do niebywałego rozwoju. Z powodu tych zasług niektórzy historycy nazywają go drugim ojcem zakonu. Miał umiejętność łączenia życia czynnego i publicznego z bogatym życiem wewnętrznym. Miał wielkie nabożeństwo do Męki Pańskiej i ku jej czci układał przepiękne poematy. Głośno było o nim także na dworze papieskim. Dlatego to papież Grzegorz X mianował go kardynałem oraz biskupem Albano pod Rzymem. Delegacja papieża z wiadomością o nominacji zastała go przy myciu naczyń kuchennych w klasztorze. Bonawentura w listopadzie 1273 r. udał się do Lyonu na sobór powszechny. Otrzymał zaszczytne wyróżnienie wygłoszenia przemówienia inauguracyjnego. Główny ciężar prac przygotowawczych do soboru spadł na barki Bonawentury. Wyczerpany tymi obowiązkami, zmarł 15 lipca 1274 r. podczas soboru w Lyonie.

 

15 lipca w kalendarzu

1149 – poświęcenie odbudowanej bazyliki Grobu Pańskiego;

1410 – bitwa pod Grunwaldem;

1940 – ur. emerytowany biskup pomocniczy diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej Paweł Cieślik;

1971 – powstała Papieska Rada „Cor Unum”.


 

14 lipca – Święty Kamil de Lellis

Kamil urodził się w 1550 r. w Abruzzach. Jego matka, po przedwczesnej śmierci pierwszego syna, wybłagała u Pana Boga narodziny Kamila; miała już wówczas prawie 60 lat. Przed urodzeniem dziecka miała tajemniczy sen: ujrzała swojego syna w otoczeniu wielu mężów z krzyżami na piersiach. Przerażona odczytała ten sen jako napomnienie Boże, że jej syn skończy jako herszt bandy i zawiśnie wraz ze swoją szajką na krzyżu. Pierwsze lata życia Kamila zdawały się potwierdzać przeczucia matki. Syn prowadził życie odległe od ascezy chrześcijańskiej. Podobnie jak ojciec, był porywczego i niespokojnego charakteru. Gdy Kamil miał około 20 lat, utworzyła mu się rana w nodze. Udał się więc do Rzymu, do szpitala św. Jakuba dla nieuleczalnie chorych. Nie wyleczył się zupełnie z rany, ale opuścił szpital i udał się na wojnę z Turkami. Kiedy w grze w karty przegrał uzbierany kapitał, udał się do Manfredodi, do klasztoru kapucynów, jako pracownik fizyczny. Tam przeżył nawrócenie. Postanowił pozostać na zawsze w zakonie, który mu udzielił dachu nad głową. Niestety, rana ponownie się otworzyła i tak dalece zaczęła mu dokuczać, że musiał wrócić do szpitala. Tu przebywał 4 lata. W czasie choroby z niezwykłym poświęceniem oddawał się posłudze nieuleczalnie chorym. Kiedy zaś rana się podgoiła, Kamil powrócił do kapucynów. Kiedy jednak znowu się otworzyła, Kamil zrozumiał, że jego miejsce nie jest u kapucynów.

Powrócił więc do Rzymu, gdzie w Kolegium Rzymskim odbył studia teologiczne. Po ich ukończeniu przyjął święcenia kapłańskie. W tym samym roku w uroczystość Niepokalanego Poczęcia NMP w kościółku Matki Bożej Cudownej z kilkoma towarzyszami, których w czasie studiów zdołał pozyskać dla swoich planów, wdział habit nowej rodziny zakonnej i złożył trzy śluby proste: ubóstwa, czystości i posłuszeństwa, z dodaniem ślubu czwartego: oddania się bez reszty posłudze chorym. Wszyscy udali się do szpitala Świętego Ducha, gdzie pod kierunkiem Kamila przez 28 lat spełniali tę samarytańską posługę. Liczba członków zakonu rosła, powstawały też nowe placówki. Kamil napisał ustawy dla nowego zakonu, a także szczegółowy regulamin i wskazania, jak należy zajmować się chorymi. Są one pięknym świadectwem miłości chrześcijańskiej. Za życia Kamila i jego duchowi synowie otworzyli 65 własnych szpitali. Kamil zmarł w 1614 r. w domu macierzystym swojego zakonu w Rzymie. Jego ciało spoczywa dotąd w kościele przy centralnym domu.

 

14 lipca w kalendarzu

1570 – papież Pius V ustanowił kanon Mszy trydenckiej w bulli „Quo Primum Tempore”;

1789 – zdobycie Bastylii dało początek rewolucji francuskiej;

1898 – rosyjski zaborca bezprawnie uznał grekokatolików na ziemiach polskich za wyznawców prawosławia.


 

13 lipca – Święci pustelnicy Andrzej Świerad i Benedykt

Andrzej Świerad (Andrzej Żurawek) pochodził z Polski, z rodziny rolniczej. Nie wiadomo, w jakich okolicznościach znalazł się na Węgrzech. W roku 997/998 wstąpił do benedyktyńskiego klasztoru św. Hipolita na górze Zobor koło Nitry, gdzie otrzymał imię Andrzej. Pełnił różne posługi w klasztorze. Zgodnie z zakonnym zwyczajem, po przekroczeniu 40 lat zyskał prawo, żeby iść na pustelnię w towarzystwie jednego ucznia, który zmieniał się co kilka lat. Pustelnia była odległa od opactwa około pół dnia drogi. Co tydzień Andrzej musiał wracać do opactwa w sobotę wieczorem i zostać na całą niedzielę. Jego zajęciem było karczowanie lasu. Choć ciężko pracował, przez trzy dni zupełnie pościł: w poniedziałek, w środę i piątek. Na Wielki Post brał od opata Filipa tylko 40 orzechów włoskich, które były jedynym jego pokarmem przez osiem tygodni, z wyjątkiem sobót i niedziel, gdzie przyjmował wspólny posiłek w opactwie. Aby nawet sen sobie uprzykrzyć, siedział przez całą noc na pieńku otoczonym ostrymi prętami, a na głowę zakładał koronę z drewna z zawieszonymi czterema kamieniami, o które uderzał przy każdym skłonie. Ponadto opasał swoje ciało mosiężnym łańcuchem, który z czasem obrósł skórą. To właśnie było bezpośrednią przyczyną jego śmierci ok. 1030-1034 r., gdyż po pęknięciu naskórka wywiązało się zakażenie. Wezwany opat przybył już po śmierci Świerada.

Towarzyszem pustelniczego życia Andrzeja i jednym z jego uczniów był Benedykt. Podobnie jak św. Andrzej miał przybyć „de terra Poloniensi” – z ziemi polskiej. Po jego śmierci opowiedział miejscowemu biskupowi o cnotach i umartwieniach swego mistrza. Kontynuował surowy tryb życia w pustelni. W trzy lata po śmierci św. Andrzeja napadli go zbójcy i zabili, a ciało wrzucili do rzeki Wag. Według legendy orzeł przez cały rok pilnował ciała męczennika, po czym zostało odnalezione w stanie zupełnie nienaruszonym. Ucznia i mistrza pochowano w kościele zakonnym.

 

13 lipca w kalendarzu

1521 – w katedrze na Wawelu po raz pierwszy zabrzmiał dzwon Zygmunta;

1936 – rozpoczęła się wojna domowa w Hiszpanii;

1949 – watykańska Kongregacja Doktryny Wiary wydała dekret zakazujący pod karą ekskomuniki wstępowania do partii komunistycznej i jej popierania oraz propagowania idei komunistycznych.


 

12 lipca – Św. Brunon Bonifacy z Kwerfurtu

Brunon urodził się w 974 r. w Kwerfurcie. Zaprzyjaźnił się ze św. Romualdem, który miał sławę świętego męża i ojca nowej rodziny zakonnej. W roku 1001 Bonifacy znalazł się wśród jego synów duchowych w eremie Pereum koło Rawenny. W tym samym roku jesienią udała się do Polski pierwsza grupa kamedułów z Pereum: św. Jan i św. Benedykt. Mieli oni działać wśród Słowian nadodrzańskich. Do nich to miał się dołączyć Brunon. Dla wyjednania misji odpowiednich przywilejów papieskich św. Romuald wysłał go do Rzymu. Papież Sylwester II chętnie udzielił wszystkich potrzebnych misjonarzom indultów. Brunon otrzymał także od papieża paliusz, a więc tym samym nominację na metropolitę misyjnego. Dawało mu to uprawnienia do mianowania biskupów na terenach misyjnych. Z niewiadomych przyczyn sakrę biskupią Bonifacy otrzymał dopiero w roku 1004 w Magdeburgu. W ten sposób Brunon był pierwszym metropolitą pogańskich Słowian zachodnich, do których był wysłany jako misjonarz.

Złożona sytuacja polityczna na terenie Polski sprawiła, że Brunon zatrzymał się we Włoszech, a potem na dworze cesarza. W 1005 r. udał się na Węgry, aby tam szukać pola dla swojej działalności. W roku 1006 był w Polsce, by w roku następnym (1007) znaleźć się po raz drugi na Węgrzech. Papież wysłał go w tym samym czasie także do Kijowa, a nawet do Pieczyngów nad Morzem Czarnym. W roku 1008 Bonifacy był ponownie w Polsce, w 1009 roku udaje się do Jaćwierzy z wyraźnym zamiarem rozpoczęcia tam misji. Niestety nie było mu dane dokończyć pomyślnie rozpoczętego dzieła. Według podania miał nawrócić nad Bugiem jednego z książąt jaćwieskich, Nothimera. Rywale księcia wykorzystali ten moment i pozbawili go władzy. Brunon zaś, z 18 towarzyszami, miał zginąć z ich ręki 9 marca 1009 roku, gdzieś w okolicach Pojezierza Suwalskiego. Miał wówczas zaledwie 35 lat. Bolesław Chrobry wykupił jego ciało. Niestety, relikwie męczennika zaginęły.

 

12 lipca w kalendarzu

1580 – wydrukowano „Biblię Ostrogską” – pierwsze wydanie Pisma Świętego w języku staro-cerkiewno-słowiańskim;

1943 – niemieccy okupanci rozpoczęli pacyfikację wsi Michniów w województwie świętokrzyskim.


 

11 lipca – Święty Benedykt z Nursji

Benedykt z Nursji należy do najgłośniejszych postaci w Kościele łacińskim. Wsławił się niezwykle mądrą i wyważoną regułą, która stała się podstawą dla bardzo wielu późniejszych rodzin zakonnych na Zachodzie. Przez założony przez siebie zakon Benedykt przyczynił się nie tylko do pogłębienia życia religijnego w Kościele, ale i szeroko rozumianej kultury. Jego synowie duchowi zasłużyli się najwięcej dla pozyskania Chrystusowi ludów germańskich. Te racje skłoniły Pawła VI do tego, by w 1964 r. wyróżnić św. Benedykta zaszczytnym tytułem głównego patrona Europy.

 

11 lipca w kalendarzu

1533 – Henryk VIII, który mianował się głową Kościoła narodowego Anglii, został ekskomunikowany przez papieża Klemensa VII;

1705 – mord bazylianów w Połocku;

1943 – kulminacja rzezi wołyńskiej (tzw. krwawa niedziela) – o świcie sotnie OUN-UPA zaatakowały 96 wsi i osiedli polskich i zamordowały kilka tysięcy Polaków;

1958 – ur. biskup łomżyński Janusz Stepnowski;

2017 – papież Franciszek w liście apostolskim „Maiorem hac dilectionem” postanowił, że heroiczne ofiarowanie życia jest kolejnym, obok męczeństwa i heroiczności cnót, powodem do beatyfikacji i kanonizacji.


 

10 lipca – Św. Antoni Peczerski

Jego pierwotne imię to Antypas. Pochodził z grodu Lubecz nad Dnieprem, leżącego na północ od Kijowa. Urodził się w roku 963 (lub 983). Jako młody człowiek poznał życie zakonne na górze Athos. Tam złożył śluby zakonne i przyjął imię Antoni.

Po powrocie na Ruś zamieszkał w pieczarze w pobliżu Kijowa, w której wiódł surowe życie pustelnika. Od tego miejsca otrzymał przydomek „Peczerski” (lub „Kijowsko-Peczerski”). Mnich stał się sławny w okolicy. Po pewnym czasie zaczęli się gromadzić wokół niego uczniowie. Z ich pomocą powiększył pieczarę i urządził w niej cerkiew. Wokół wydrążono groty-cele. Dał tym samym początek Ławrze Peczerskiej, najsłynniejszemu klasztorowi na Rusi, zwanemu matką monasterów. Początkowo Antoni sam kierował życiem mnichów, które wypełniała praca, czuwanie i modlitwa. Zakonnicy troszczyli się o wstrzemięźliwość, umartwiali swoje ciała. Kiedy życie wspólnoty było w miarę zorganizowane, mianował igumena, a sam usunął się do osobnej groty, której nie opuszczał przez 40 lat. Po radę przychodzili tam nie tylko mnisi, ale także ludność ziem ruskich, prosząc o modlitwę. Za wstawiennictwem Antoniego działy się liczne cuda. Zmarł 10 lipca (lub 27 maja) 1073, mając prawdopodobnie 90 lat. Ruś widziała w nim ojca życia monastycznego związanego z tradycją wschodnią. Ławra Peczerska była przez lata rozbudowywana i przez wieki trwało tu życie monastyczne.

 

10 lipca w kalendarzu

1941 – w Jedwabnem doszło do rozruchów, podczas których spalono żywcem żydowskich mieszkańców miasta i okolic.


 

9 lipca – Święci męczennicy Augustyn Zhao Rong i Towarzysze

Augustyn Zhao Rong urodził się w XVIII w. w Chinach w prowincji Syczuan. W wieku 20 lat zaciągnął się do wojska i wchodził w skład oddziału, który eskortował do Pekinu grupę chrześcijańskich więźniów. Uderzyła go ich cierpliwość i odwaga. Ponownie zetknął się z chrześcijanami w prowincji Wuczuan, gdzie poznał uwięzionego o. Marcina Moye. Przykład wiary i miłości tego kapłana oraz jego katecheza skłoniły Augustyna do przyjęcia chrześcijaństwa. Otrzymał chrzest z rąk o. Moye w wieku 30 lat. Przez następnych pięć lat przygotowywał się do kapłaństwa i przyjął święcenia w 1781 r. Przez wiele lat pełnił posługę kapłańską. W okresie prześladowań wszczętych za panowania cesarza Jiaqinga został aresztowany, gdy udzielał sakramentów choremu. Uwięziony w Chengdu, został skazany na dotkliwą karę cielesną, choć miał już 69 lat – otrzymał 60 uderzeń bambusowym kijem w kostki i 80 policzków zadanych skórzaną podeszwą. Zmarł w więzieniu kilka dni później, 27 stycznia 1815 r. Jest pierwszym kapłanem chińskim – męczennikiem.

Kanonizowany został 1 października 2000 r. wraz ze 120-osobową grupą męczenników chińskich. W jej skład wchodzą w części europejscy zakonnicy – członkowie zgromadzeń, którym Stolica Apostolska powierzyła prowadzenie misji w różnych regionach Chin (jezuici, franciszkanie, dominikanie, salezjanie i członkowie Paryskich Misji Zagranicznych) – a w części rodowici Chińczycy – biskupi, kapłani i świeccy, mężczyźni i kobiety. Najmłodszy z nich miał zaledwie 9 lat.

 

9 lipca w kalendarzu

1572 – kalwiniści zamordowali po torturach 19 męczenników z Gorkum (Holandia);

1901 – na Giewoncie zamontowano krzyż.


 

8 lipca – Św. Jan z Dukli

Urodził się w 1414 r. w Dukli, w rodzinie mieszczańskiej. Po studiach wrócił do Dukli, gdzie żył jako pustelnik w lesie. Do franciszkanów konwentualnych wstąpił prawdopodobnie w Krośnie między 1434 a 1440 r. W zakonie piastował różne stanowiska, m.in. kaznodziei. Był światłym kapłanem i teologiem. Kilkakrotnie obierano go na przełożonego klasztoru w Krośnie i Lwowie. W 1463 r. pod wpływem św. Jana Kapistrana, reformatora franciszkańskiego życia zakonnego, Jan wstąpił do bernardynów. Zarówno jako kaznodzieja, jak i spowiednik odznaczał się niezwykła gorliwością. Miał dar proroctwa. Często na modlitwie spędzał całe noce. W pełnieniu obowiązków nie przeszkodziła mu nawet utrata wzroku pod koniec życia. Nie stronił też od pracy fizycznej w ogrodzie i kuchni. Zmarł we Lwowie 29 września 1484 r.

Zaraz po śmierci rozwinął się jego kult. Rosła liczba spisywanych cudów i łask, otrzymanych od Boga za jego pośrednictwem. 2 stycznia 1733 Klemens XII ogłosił go błogosławionym. Jego kanonizacji dokonał natomiast Jan Paweł II w czerwcu 1997 roku.

 

8 lipca w kalendarzu

1945 – ur. emerytowany biskup pomocniczy diecezji włocławskiej Stanisław Gębicki;

2003 – Jan Paweł II wystosował list z okazji 60. rocznicy rzezi wołyńskiej;

2025 – zmarł emerytowany biskup pomocniczy diecezji tarnowskiej Władysław Bobowski.


 

7 lipca – Błogosławieni męczennicy Józef i Wiktoria Ulmowie oraz siedmioro ich dzieci

Józef Ulma urodził się 2 marca 1900 r. w wielodzietnej, rolniczej rodzinie w Markowej (arch. przemyska). Ukończył czteroklasową szkołę powszechną w rodzinnej miejscowości. Już w młodości był zaangażowany w działalność społeczną. W wieku 17 lat został członkiem Związku Mszalnego Diecezji Przemyskiej, którego jednym z celów było zbieranie funduszy na budowę i konserwację kościołów. Uczestniczył także w Katolickim Stowarzyszeniu Młodzieży oraz Związku Młodzieży Wiejskiej RP „Wici”, w którym był bibliotekarzem i fotografem. W latach 1921-1922 odbywał służbę wojskową. W latach 1929-1930 kształcił się w Państwowej Szkole Rolniczej w Pilźnie. Po jej ukończeniu z wynikiem bardzo dobrym stał się propagatorem upraw warzyw i owoców, prowadząc szkółkę drzew owocowych, hodując pszczoły oraz jedwabniki. Jako pierwszy w Markowej wprowadził w swoim domu elektryczność, podłączając żarówkę do małego, ręcznie zbudowanego wiatraka. Jedną z jego pasji było robienie zdjęć. Własnoręcznie wykonał aparat, który służył mu do fotografowania. Dzięki temu zachowały się zdjęcia z wielu wydarzeń w rodzinnej miejscowości oraz zdjęcia rodzinne.

7 lipca 1935 roku ożenił się z pochodzącą z tej samej miejscowości Wiktorią Niemczak. W wieku 6 lat Wiktoria straciła matkę. Uczęszczała do szkoły powszechnej w rodzinnej miejscowości, a następnie na kursy Uniwersytetu Ludowego w pobliskiej Gaci. Była członkinią amatorskiego zespołu teatralnego w Markowej.

Od czasu ślubu Józef i Wiktoria wspólnie prowadzili kilkuhektarowe gospodarstwo rolne. Wiktoria zajmowała się domem i dziećmi, udzielała się także w amatorskim teatrze wiejskim. W kolejnych latach rodzinie Ulmów urodziło się sześcioro dzieci: Stanisława (ur. 18 lipca 1936 r.), Barbara (ur. 6 października 1937 r.), Władysław (ur. 5 grudnia 1938 r.), Franciszek (ur. 3 kwietnia 1940 r.), Antoni (ur. 6 czerwca 1941 r.) i Maria (ur. 16 września 1942 r.). Małżonkowie pogłębiali swoją wiarę poprzez rodzinną modlitwę i udział w życiu parafii w Markowej, należeli m.in. do Bractwa Żywego Różańca. Po wybuchu II wojny światowej Józef został zmobilizowany i brał udział w kampanii wrześniowej 1939 r.

Podczas okupacji niemieckiej Ulmowie zaangażowali się w pomoc Żydom. Prawdopodobnie w drugiej połowie 1942 przyjęli pod swój dach ośmioro żydowskich uciekinierów z rodzin Goldmanów/„Szallów”, Griinfeldów i Didnerów. Pomogli także jeszcze innej żydowskiej rodzinie wybudować ziemiankę w pobliskim lesie, a następnie zaopatrywali jej mieszkańców w żywność. Ulmowie zostali zadenuncjowani przez współpracującego z niemieckimi okupantami tzw. granatowego policjanta Włodzimierza Lesia, który wcześniej zagarnął majątek rodziny Szallów i zamierzał pozbyć się jego prawowitych właścicieli. 24 marca 1944 r. niemieccy żandarmi z posterunku w Łańcucie rozstrzelali Józefa Ulmę, a także jego żonę, będącą w zaawansowanej ciąży, oraz szóstkę ich dzieci (8-letnią Stanisławę, 6-letnią Barbarę, 5-letniego Władysława, 4-letniego Franciszka, 3-letniego Antoniego i półtoraroczną Marię). Razem z Ulmami zginęli również wszyscy ukrywani Żydzi. Ciała zamordowanych zostały pierwotnie zakopane przed domem, w następnym tygodniu wydobyto je i złożono do czterech trumien. Pogrzeb odbył się dopiero 11 stycznia 1945 r. w parafii w Markowej, po czym wszyscy zostali pochowani na cmentarzu parafialnym.

Liturgiczne wspomnienie błogosławionej rodziny Ulmów przypada 7 lipca, w rocznicę zawarcia małżeństwa przez Józefa i Wiktorię.

 

7 lipca w kalendarzu

1136 – papież Innocenty II wydał bullę gnieźnieńską, znoszącą zależność metropolitalną archidiecezji gnieźnieńskiej od arcybiskupstwa magdeburskiego;

1456 – Joanna d’Arc została pośmiertnie oczyszczona z zarzutu herezji;

1807 – utworzono Księstwo Warszawskie;

2002 – rekonsekracja najstarszego i jedynego zachowanego kościoła rzymskokatolickiego w Kazachstanie.


 

6 lipca – Bł. Maria Teresa Ledóchowska

Urodziła się 29 kwietnia 1863 r. w Loosdorf (Austria), w głęboko religijnej rodzinie ziemiańskiej (jej młodszą siostrą była św. Urszula Ledóchowska, założycielka urszulanek szarych). W szesnastym roku życia była redaktorką i wydawczynią własnego pisma dla młodzieży i autorką książki „Moja Polska”. W roku 1885 została damą dworu u wielkiej księżnej Alicji w Salzburgu i po raz pierwszy spotkała się z problemami czarnoskórych niewolników. Postanowiła pracować dla misji.

W roku 1891 opuściła dwór. Zamieszkała przy klasztorze sióstr szarytek koło Salzburga. Ułożyła statut Stowarzyszenia Misyjnego Sodalicji św. Piotra Klawera i w 1894 r. przedłożyła papieżowi Leonowi XIII ideę stowarzyszenia. Po otrzymaniu pozwolenia wróciła do Salzburga i rozpoczęła z pierwszą siostrą, Melanią Ernst, pracę dla misji. Pisała artykuły i opowiadania, korespondowała z misjonarzami i dobroczyńcami. Założyła drukarnię wydającą bezpłatne książki w językach afrykańskich. Środki finansowe na działalność wydawniczą czerpała z ofiar członków Dzieła Prasy Afrykańskiej. Jego pierwszym członkiem był papież Benedykt XV. W 1902 r. zachorowała na gruźlicę. Od 1918 r. poruszała się na wózku. 6 lipca 1922 r. umarła. Nazwano ją Matką Afryki, a w czasie Soboru Watykańskiego II biskupi afrykańscy licznie nawiedzali jej grób w Rzymie.

 

6 lipca w kalendarzu

1280 – św. Kinga ufundowała klasztor klarysek w Starym Sączu;

1415 – Jan Hus został spalony na stosie podczas soboru w Konstancji;

1535 – egzekucja Tomasz Morusa;

2025 – sakra bp. Marka Ochlaka, ordynariusza diecezji Fenoarivo Atsinanana na Madagaskarze.


 

5 lipca – Św. Maria Goretti

Urodziła się w 1890 r. w Corinale k. Ankony, w środkowych Włoszech. Po kilku latach jej rodzina przeniosła się do wsi położonej w pobliżu miasteczka Nettuno. Gdy Maria miała 10 lat, zmarł jej ojciec. Rodzina żyła w trudnych warunkach materialnych. Matka i bracia pracowali w polu i w winnicach zarabiając na utrzymanie. Dziewczynkę coraz częściej napastował, grożąc jej nawet śmiercią, 18-letni sąsiad Aleksander Serenelli. 5 lipca 1902 r. napadł ją i próbował zgwałcić. Gdy dziewczynka stawiała opór, rozjuszony napastnik zadźgał ją nożem. Powracająca z pracy rodzina zastała Marię w agonii. Maria, przewieziona do szpitala i opatrzona sakramentami, zmarła 6 lipca 1902 r. Przed śmiercią przebaczyła swemu zabójcy. Lejkarze stwierdzili, że miała na ciele 14 ran. Zbrodnia poruszyła całą okolicę. W pogrzebie uczestniczyły tysiące ludzi, setki kapłanów oraz biskup. Na białą trumnę niesioną w kondukcie padał deszcz kwiatów. Już od pogrzebu mówiono o Marii Goretti, że jest świętą Agnieszką XX wieku. W 1947 r. papież Pius XII ogłosił ją błogosławioną, a kanonizował ją w 1950 r. Aleksander, po odbyciu kary 26 lat więzienia, wstąpił do kapucynów w Maceracie. Zmarł w 1970 r., w wieku 88 lat.

Rokrocznie do Nettuno ściągają setki tysięcy pielgrzymów oddając hołd św. Marii Goretti. Jej zabalsamowane zwłoki ustawiono w kryształowej trumnie w specjalnej kaplicy. W kaplicy znajdują się nieliczne pamiątki po świętej, a jej ściany oraz ściany zakrystii i korytarzy pokrywają tysiące wotów, tabliczek dziękczynnych, próśb o wstawiennictwo, niekiedy nawet długich do niej listów.

 

5 lipca w kalendarzu

863 – św. Cyryl i Metody rozpoczęli działalność misyjną;

1099 – w Jerozolimie powstał Zakon Rycerski Kawalerów Grobu Świętego;

1902 – zm. św. Maria Goretti;

1921 – zakończyło się III powstanie śląskie.


 

4 lipca – Bł. Piotr Jerzy Frassati

Urodził się w 1901 r. w Turynie jako syn senatora Alfredo Frassatiego, założyciela istniejącego do dziś miejscowego dziennika „La Stampa”, później także ambasadora Włoch w Niemczech. Wychowany w religijnej, a zarazem otwartej na świat i zamożnej rodzinie, naukę pobierał w jezuickim Instytucie Społecznym, a w okresie nauki działał w szkolnych stowarzyszeniach religijnych. Codziennie służył do Mszy i przystępował do Komunii świętej. W wieku 17 lat wstąpił do Konferencji św. Wincentego a Paulo – organizacji charytatywnej założonej w pierwszej połowie XIX w. przez francuskiego świeckiego działacza katolickiego bł. Fryderyka Ozanama. Zaangażował się wówczas w działalność dobroczynną na rzecz ubogich, której pozostał wierny do końca życia.

W 1919 rozpoczął studia na wydziale inżynierii przemysłowej Politechniki Turyńskiej ze specjalnością górniczą, chciał bowiem działać później jako świecki katolik wśród górników. Od 1920 był członkiem Włoskiej Partii Ludowej, z której później wyłoniła się Chrześcijańska Demokracja, czyli chadecja. Działał też w Akcji Katolickiej, we Włoskiej Młodzieży Katolickiej i w kilku innych organizacjach. Nigdy natomiast, w odróżnieniu od wielu swych rówieśników, nie należał do partii faszystowskiej, a nawet był członkiem Uniwersyteckiego Sojuszu Antyfaszystowskiego. Jednocześnie nie zaniedbywał obowiązków wobec potrzebujących i jako członek Konferencji Św. Wincentego był bardzo aktywny na tym polu, m.in. codziennie odwiedzając chorych. Tak intensywny tryb życia – a trzeba pamiętać, że był również zapalonym wspinaczem wysokogórskim – sprawił, że nagle rozwinęła się w nim choroba, która w ciągu kilku dni zabrała go z tego świata. Zmarł 4 lipca 1925 jako 24-letni student, którego nazajutrz czekał ostateczny egzamin. Już za życia otaczała go opinia świętości, która jeszcze bardziej wzmogła się po jego śmierci.

 

4 lipca w kalendarzu

1776 – Stany Zjednoczone ogłosiły niepodległość;

1925 – zm. bł. Potr Jerzy Frassati;

1941 – Niemcy dokonali egzekucji polskich uczonych we Lwowie;

1950 – rozpoczęło nadawanie Radio Wolna Europa;

2009 – sakra biskupa sandomierskiego Krzysztofa Nitkiewicza.


3 lipca – Św. Tomasz Apostoł

Tomasz, zwany także Didymos (Bliźniak), należał do ścisłego grona Dwunastu Apostołów. Ewangelie wspominają go, kiedy jest gotów pójść z Jezusem na śmierć (J 11, 16); w Wieczerniku podczas Ostatniej Wieczerzy (J 14, 5); osiem dni po zmartwychwstaniu, kiedy ze sceptycyzmem chce włożyć rękę w bok Jezusa (J 20, 19nn); nad Jeziorem Genezaret, gdy jest świadkiem cudownego połowu ryb po zmartwychwstaniu Jezusa (J 21, 2).

Osobą św. Tomasza Apostoła wyjątkowo zainteresowała się tradycja chrześcijańska. Św. Tomasz miał głosić Ewangelię najpierw Partom (obecny Iran), a następnie w Indiach. Około roku 52 po Chrystusie miał wylądować na zachodnim wybrzeżu Malabaru i założyć tam siedem kościołów. Kiedy w roku 1517 Portugalczycy wylądowali w Mylapore, pokazano im grób apostoła. Pamięć o apostole zachowali tamtejsi chrześcijanie nestoriańscy. W Indiach jest również najgłośniejsze sanktuarium św. Tomasza apostoła. Znajduje się ono na miejscu, gdzie według miejscowej tradycji Tomasz miał ponieść śmierć męczeńską.

 

3 lipca w kalendarzu

1900 – zmarli chińscy męczennicy św. Piotr Zhao Mingzhen oraz św. Jan Chrzciciel Zhao Mingxi;

1949 – „cud lubelski” – na obrazie Matki Bożej w katedrze w Lublinie zauważono łzy.


2 lipca – Św. Bernardyn Realino

Urodził się w Carpi we Włoszech w 1530 r. Ukończył medycynę i prawo. Pełnił funkcję burmistrza Felizzano i Cassine, będąc jednocześnie osobistym doradcą namiestnika Neapolu. W Neapolu zetknął się z jezuitami. W 1564 r., gdy miał 34 lata, zdecydował się na wstąpienie do tego zakonu. Mimo wykształcenia pragnął zostać zwykłym bratem, ale z posłuszeństwa przyjął kapłaństwo. Przełożeni powierzyli mu urząd mistrza nowicjatu i ojca duchownego młodych adeptów zakonu. Wolny czas Bernardyn poświęcał pracy kaznodziejskiej i rychło zasłynął na tym polu.

Od 1574 r. aż do końca życia, tj. przez 42 lata przebywał w mieście Lecce. Był rektorem, kaznodzieją i spowiednikiem. Podbił serca mieszkańców niezwykłą gorliwością na ambonie i w konfesjonale, ofiarną posługą najuboższym i ascezą życia. Jego penitentami byli dosłownie wszyscy: od miejscowego biskupa i duchowieństwa po ostatniego rybaka. Nawiedzały go tłumy interesantów w swoich potrzebach. Umiał zawsze zachować spokój i opanowanie nawet wobec natrętów. Miał dar pozyskiwania sobie ludzi. Bóg obdarzył go także darem wysokiej kontemplacji, ekstaz i proroctwa. Pod koniec życia Bernardyn bardzo cierpiał. Trzy lata przed śmiercią utracił wzrok. Zmarł 2 lipca 1616 r.

 

2 lipca w kalendarzu

1927 – koronacja obrazu Matki Boskiej Ostrobramskiej w Wilnie.


1 lipca – Św. Otton z Bambergu

Otton urodził się ok. 1060 r. w Szwabii, w rodzinie szlacheckiej. Do Polski przybył jako kleryk w orszaku opata Henryka z Würzburga, który został później arcybiskupem gnieźnieńskim. W Polsce Otton przebywał dłuższy czas, zapoznał się tu dobrze z językiem i miejscowymi obyczajami. Prowadził szkołę w Gnieźnie. W młodym wieku był kapelanem na dworze księcia Władysława Hermana, a później także doradcą Piastów.

W 1102 roku Otton został mianowany biskupem Bambergu. 1 lutego 1103 r. mimo ciężkiej zimy Otton wszedł do swego miasta boso i w szacie pokutnej. dobrym organizatorem diecezji. Okazał się dobrym, rozsądnym i gorliwym biskupem. Zachował jedność z papieżem w czasie jego sporu z cesarzem. Troszczył się o reformę kleru i o karność w klasztorach. Założył tak wiele nowych fundacji, że zasłużył sobie na przydomek „ojca zakonów”.

Jednak największym jego dziełem było nawrócenie Pomorza. Odbył dwie wyprawy misyjne. W porozumieniu ze Stolicą Apostolską, na zaproszenie władcy polskiego, Bolesława Krzywoustego, Otton przybył do Polski w 1124 r. Ewangelizował w sposób niezwykle gorliwy i roztropny, dbając o to, żeby jego słuchacze jak najlepiej poznali prawdy wiary i zasady moralności chrześcijańskiej. Wraz ze współpracownikami ochrzcił 22 tys. osób i założył kilkanaście ośrodków duszpasterskich.

 

1 lipca w kalendarzu

1656 – wojska polskie odbiły Warszawę z rąk Szwedów;

1861 – w Rzymie ukazało się pierwsze wydanie „L’Osservatore Romano”;

1991 – rozwiązano Układ Warszawski.